Biên lợi nhuận cho vay của TPBank giảm năm thứ 4 liên tiếp vì lãi suất huy động tăng cao

Thứ sáu, 06/02/2026 - 08:48

Dù lợi nhuận năm 2025 tăng trưởng tích cực và tín dụng mở rộng gần 20%, Ngân hàng TMCP Tiên Phong (TPBank, mã chứng khoán: TPB) vẫn đối mặt sức ép lớn từ chi phí vốn leo thang. Chênh lệch giữa lãi cho vay và lãi huy động – thước đo hiệu quả sinh lời cốt lõi của ngân hàng – tiếp tục thu hẹp, đánh dấu năm suy giảm thứ tư liên tiếp. Điều này cho thấy hoạt động kinh doanh ngân hàng đang chịu áp lực rõ rệt từ cuộc đua lãi suất huy động trong hệ thống.


Hoạt động giao dịch tại TPBank – ngân hàng ghi nhận lợi nhuận tăng trưởng hai chữ số nhưng biên lợi nhuận cho vay tiếp tục thu hẹp do chi phí huy động vốn tăng cao.

Lợi nhuận vượt 9.200 tỷ đồng, tăng 21%

Kết thúc năm 2025, TPBank ghi nhận lợi nhuận trước thuế hợp nhất 9.203 tỷ đồng, tăng 21% so với cùng kỳ, đồng thời vượt kế hoạch kinh doanh đề ra. Riêng quý 4, lợi nhuận đạt 3.155 tỷ đồng, tăng mạnh 48%, trở thành quý tăng trưởng tốt nhất năm.

Lợi nhuận trước dự phòng đạt 12.404 tỷ đồng, tăng 5,5%, phản ánh nền tảng thu nhập và khả năng kiểm soát chi phí được cải thiện, tạo dư địa cho ngân hàng duy trì đà tăng trưởng lợi nhuận trong bối cảnh môi trường kinh doanh còn nhiều thách thức.

Thu nhập tăng chậm, phụ thuộc chủ yếu vào lãi vay

Tổng thu nhập hoạt động (TOI) cả năm đạt 18.978 tỷ đồng, chỉ tăng 5,2%, cho thấy tốc độ mở rộng doanh thu còn khiêm tốn. Cơ cấu thu nhập vẫn phụ thuộc lớn vào mảng tín dụng, khi thu nhập lãi thuần đạt 13.368 tỷ đồng, chiếm hơn 70% tổng thu, trong khi thu nhập ngoài lãi đóng góp khoảng 30%.

Riêng quý IV, TOI đạt 5.355 tỷ đồng, tăng 18,3% so với quý trước. Động lực chính đến từ thu nhập lãi thuần tăng 17,2%, trong khi thu nhập ngoài lãi giảm 14,3%, đảo chiều so với giai đoạn tăng trưởng trước đó.

Ở mảng ngoài lãi, một số điểm sáng đến từ dịch vụ và kinh doanh ngoại hối. Lãi thuần dịch vụ tăng 23,6%, còn lợi nhuận từ giao dịch ngoại hối tăng vọt 117,6% nhờ hoạt động mua bán ngoại tệ và vàng sôi động. Tuy vậy, mảng chứng khoán kinh doanh lại giảm mạnh, phần nào kìm hãm đà tăng chung.

Tín dụng tăng gần 20%, cho vay mua nhà dẫn dắt

Tăng trưởng tín dụng tiếp tục là động lực chính cho thu nhập của TPBank trong năm qua. Dư nợ hợp nhất tăng 19,2%, cao hơn mức bình quân toàn ngành. Trong đó, cho vay khách hàng tăng 22,2%, còn dư nợ trái phiếu doanh nghiệp giảm 55%, cho thấy ngân hàng chủ động thu hẹp các tài sản rủi ro hơn.

Đáng chú ý, phân khúc bán lẻ, đặc biệt là cho vay mua nhà, ghi nhận tăng trưởng mạnh và chiếm tỷ trọng lớn trong danh mục. Đây là yếu tố giúp lợi suất cho vay cải thiện và hỗ trợ thu nhập lãi thuần tăng trở lại trong quý cuối năm.

Chi phí vốn leo thang, biên lợi nhuận thu hẹp 4 năm liền

Dù tín dụng tăng trưởng tốt, hiệu quả sinh lời từ hoạt động cho vay lại chịu áp lực khi chi phí huy động vốn tăng nhanh. Trong năm 2025, TPBank đã hai lần điều chỉnh tăng lãi suất tiền gửi để thu hút vốn, khiến chi phí đầu vào cao hơn.

Kết quả, biên lợi nhuận cho vay chỉ còn khoảng 3,1% trong quý 4 và bình quân 3,0% cho cả năm, giảm 0,5 điểm phần trăm so với năm trước, đồng thời đánh dấu năm thứ tư liên tiếp suy giảm.

Việc lãi suất huy động tăng nhanh hơn lãi cho vay khiến phần chênh lệch lợi nhuận bị thu hẹp, phản ánh cạnh tranh gay gắt trong huy động vốn, đặc biệt ở nhóm ngân hàng quy mô vừa và nhỏ. Dù vậy, tỷ lệ tiền gửi không kỳ hạn (CASA) đã cải thiện lên 22,6% và tỷ lệ cho vay/huy động giảm còn 69,1%, giúp thanh khoản bớt căng thẳng.

Kiểm soát chi phí tốt, “cứu” lợi nhuận

Trong bối cảnh biên lợi nhuận bị co hẹp, TPBank tập trung kiểm soát chi phí vận hành để bảo vệ lợi nhuận. Chi phí hoạt động cả năm chỉ tăng 4,7%, trong khi tỷ lệ chi phí/thu nhập (CIR) giữ ở mức 34,6%.

Đặc biệt, riêng quý 4, CIR giảm mạnh xuống 22,8% – mức thấp nhất nhiều năm – nhờ chi phí được cắt giảm đáng kể. Đây là yếu tố quan trọng giúp lợi nhuận quý cuối năm tăng vọt gần 50%, bù đắp áp lực từ chi phí vốn tăng cao.

 

Anh Mai