Ảnh minh họa
Điều kiện hưởng trợ cấp thất nghiệp
Theo quy định tại Luật Việc làm, người lao động sau khi chấm dứt hợp đồng lao động có thể được hưởng trợ cấp thất nghiệp nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định.
Cụ thể, người lao động phải đã chấm dứt hợp đồng lao động hợp pháp với người sử dụng lao động, không thuộc các trường hợp đơn phương chấm dứt hợp đồng trái pháp luật, hoặc đang hưởng lương hưu, trợ cấp mất sức lao động hàng tháng.
Bên cạnh đó, trong thời gian 24 tháng trước khi nghỉ việc, người lao động phải có tối thiểu 12 tháng tham gia đóng bảo hiểm thất nghiệp. Việc nộp hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp cần được thực hiện đúng thời hạn, trong vòng 03 tháng kể từ ngày chấm dứt hợp đồng lao động, tại trung tâm dịch vụ việc làm.
Ngoài ra, người lao động phải chưa tìm được việc làm trong vòng 15 ngày kể từ ngày nộp hồ sơ (trừ các trường hợp đặc biệt như: thực hiện nghĩa vụ quân sự hoặc nghĩa vụ công an; theo học có thời hạn từ đủ 12 tháng trở lên; ra nước ngoài định cư hoặc làm việc theo hợp đồng; chấp hành quyết định áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, cơ sở giáo dục bắt buộc…).
Như vậy, để được hưởng trợ cấp thất nghiệp, người lao động không chỉ cần đảm bảo yếu tố pháp lý liên quan đến việc chấm dứt hợp đồng, mà còn phải tuân thủ đầy đủ quy trình, thời gian và điều kiện tham gia bảo hiểm theo quy định.
Cách tính mức hưởng bảo hiểm thất nghiệp
Theo quy định, mức hưởng trợ cấp thất nghiệp được tính theo công thức sau: Mức hưởng/tháng = 60% × Mức lương bình quân của 6 tháng liền kề trước khi thất nghiệp.
Một số lưu ý về mức hưởng tối đa như sau: Đối với người lao động hưởng lương theo chế độ do Nhà nước quy định thì mức hưởng tối đa không vượt quá 5 lần mức lương cơ sở tại thời điểm chấm dứt hợp đồng lao động. Đối với người lao động hưởng lương theo chế độ do người sử dụng lao động quyết định thì Mức hưởng tối đa không vượt quá 5 lần mức lương tối thiểu vùng tại thời điểm chấm dứt hợp đồng lao động.
Theo quy định tại Điều 58 Luật Việc làm năm 2013, mức tiền lương tháng làm căn cứ đóng bảo hiểm thất nghiệp của người lao động cũng chính là mức tiền lương được sử dụng để đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc. Điều này nhằm đảm bảo tính thống nhất trong hệ thống chính sách an sinh xã hội, đồng thời phản ánh đúng thu nhập thực tế của người lao động khi tham gia bảo hiểm.
Về thời gian hưởng trợ cấp thất nghiệp, pháp luật quy định rằng thời gian này sẽ được xác định dựa trên tổng số tháng người lao động đã tham gia đóng bảo hiểm thất nghiệp. Số tháng đóng càng dài, thời gian hưởng trợ cấp càng lâu, theo nguyên tắc đóng – hưởng công bằng và minh bạch. Cụ thể, nếu người lao động đóng đủ từ 12 đến 36 tháng, họ sẽ được nhận 3 tháng trợ cấp. Sau đó, cứ mỗi 12 tháng đóng thêm, thời gian hưởng sẽ được cộng thêm 1 tháng. Thời gian tối đa người lao động có thể nhận trợ cấp là 12 tháng, tương đương với 144 tháng đóng bảo hiểm thất nghiệp.
Một điểm đáng lưu ý là nếu thời gian đóng bảo hiểm thất nghiệp có tháng lẻ chưa đủ 12 tháng thì sẽ được bảo lưu. Số tháng này sẽ được cộng dồn cho những lần thất nghiệp tiếp theo, giúp người lao động không bị thiệt thòi khi chưa đủ điều kiện tính thêm thời gian hưởng.
Ví dụ minh hoạ: Chị Lan, một nhân viên hành chính tại công ty thương mại ở Hà Nội, đã có 4 năm làm việc liên tục và đóng bảo hiểm thất nghiệp đầy đủ trong suốt khoảng thời gian đó. Đến tháng 2/2025, chị chính thức chấm dứt hợp đồng lao động đúng quy định. Trong 6 tháng liền kề trước khi nghỉ việc, mức lương bình quân của chị là 12 triệu đồng/tháng. Theo quy định, mức trợ cấp thất nghiệp hằng tháng được tính bằng 60% mức lương bình quân này, tức là chị Lan được hưởng 7,2 triệu đồng mỗi tháng. Vì mức này không vượt quá giới hạn tối đa (5 lần mức lương tối thiểu vùng tại Hà Nội là 24,8 triệu đồng), chị được nhận trọn vẹn khoản trợ cấp trên.
Về thời gian hưởng, do chị Lan đã đóng bảo hiểm thất nghiệp đủ 48 tháng, nên chị được hưởng tổng cộng 4 tháng trợ cấp. Cụ thể, 3 tháng cho 36 tháng đầu đóng bảo hiểm, cộng thêm 1 tháng cho 12 tháng còn lại. Như vậy, với mức trợ cấp 7,2 triệu đồng mỗi tháng trong 4 tháng, tổng số tiền chị Lan nhận được là 28,8 triệu đồng. Đây là một quyền lợi thiết thực, giúp chị có thêm thời gian và tài chính để tìm kiếm công việc mới phù hợp.
Lan Hương