Để tình yêu biển, đảo lớn lên cùng tuổi trẻ: Hành trình lan tỏa tri thức, bồi đắp ý thức chủ quyền qua Cuộc thi "Em yêu biển, đảo quê hương" năm học 2025-2026

Không chỉ tạo nên một sân chơi bổ ích, cuộc thi đã trở thành mô hình giáo dục giàu ý nghĩa, đưa kiến thức về chủ quyền biển, đảo, truyền thống dân tộc và pháp luật đến gần học sinh bằng những hình thức trực quan, sinh động. Qua đó, tình yêu quê hương, lòng tự hào dân tộc và ý thức trách nhiệm đối với biển, đảo thiêng liêng của Tổ quốc được bồi đắp một cách tự nhiên, bền vững.

Tri thức - nền tảng vun đắp tình yêu biển, đảo

Muốn yêu biển, đảo phải bắt đầu từ sự hiểu biết. Đó cũng là định hướng xuyên suốt trong quá trình triển khai Cuộc thi "Em yêu biển, đảo quê hương" năm học 2025-2026.

Bám sát chủ trương của Bộ Quốc phòng và Cảnh sát biển Việt Nam, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 đã phối hợp với Ban Tuyên giáo Trung ương, ngành Giáo dục và Đào tạo cùng cấp ủy, chính quyền địa phương xây dựng chương trình phù hợp với học sinh THCS. Nội dung thi không chỉ kiểm tra kiến thức mà còn kết hợp học tập với trải nghiệm, giúp học sinh tìm hiểu lịch sử dân tộc, Luật Biển Việt Nam, Luật Cảnh sát biển Việt Nam, Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 và những vấn đề về chủ quyền biển, đảo thông qua nhiều hình thức hấp dẫn.

Nhờ cách tổ chức linh hoạt, những kiến thức vốn khô khan trở nên gần gũi, dễ tiếp cận, khơi dậy hứng thú tìm hiểu và góp phần hình thành nhận thức đúng đắn về vị trí, vai trò của biển, đảo trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Thiếu tướng Trần Văn Hậu, Chính ủy Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 1 khẳng định: "Giá trị cốt lõi mà Cuộc thi 'Em yêu biển, đảo quê hương' hướng tới không chỉ là trang bị kiến thức về biển, đảo, pháp luật và chủ quyền quốc gia, mà còn khơi dậy tình yêu Tổ quốc, bồi dưỡng ý thức công dân và trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với sự nghiệp bảo vệ chủ quyền biển, đảo. Khi tri thức được gắn với trải nghiệm và được truyền cảm hứng từ chính những người đang ngày đêm làm nhiệm vụ trên biển, những giá trị ấy sẽ trở thành nền tảng để hình thành bản lĩnh, niềm tin và khát vọng cống hiến của mỗi học sinh."

Điểm đặc biệt của Cuộc thi "Em yêu biển, đảo quê hương" là hành trình lan tỏa được bắt đầu từ từng lớp học, từng ngôi trường. Thông qua các vòng thi trực tuyến và trực tiếp, hơn 151 nghìn học sinh đã cùng khám phá những kiến thức về biển, đảo Việt Nam. Mỗi câu hỏi không chỉ kiểm tra khả năng ghi nhớ mà còn giúp các em hiểu rõ hơn vị trí chiến lược của biển, đảo; truyền thống dựng nước, giữ nước của dân tộc; vai trò của lực lượng Cảnh sát biển Việt Nam trong thực thi pháp luật, bảo vệ chủ quyền và giữ gìn an ninh, trật tự, an toàn trên biển.

Từ nền tảng ấy, các đội tuyển xuất sắc tiếp tục tranh tài tại vòng thi cấp tỉnh và hai vòng chung kết khu vực. Không chỉ thể hiện vốn kiến thức, các em còn bộc lộ bản lĩnh, khả năng tư duy và tinh thần đồng đội thông qua các phần thi xử lý tình huống, thuyết trình, hùng biện.

Điều đáng quý hơn cả là sau mỗi vòng thi, những kiến thức và thông điệp về chủ quyền biển, đảo không dừng lại trong phạm vi nhà trường mà tiếp tục được các em chia sẻ với bạn bè, người thân, góp phần nâng cao nhận thức trong cộng đồng. Giá trị của cuộc thi vì thế không chỉ được đo bằng những giải thưởng, mà còn thể hiện ở sự chuyển biến trong nhận thức và trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với biển, đảo thiêng liêng của Tổ quốc

Nếu các phần thi giúp học sinh tiếp cận biển, đảo bằng tri thức thì chuỗi hoạt động trải nghiệm lại mang đến những cảm nhận chân thực về chủ quyền Tổ quốc. Trong khuôn khổ các vòng chung kết, các em được tham quan tàu Cảnh sát biển, giao lưu với cán bộ, chiến sĩ, tìm hiểu truyền thống của lực lượng và tham quan các di tích lịch sử. Những câu chuyện về cuộc sống, nhiệm vụ nơi đầu sóng cùng hình ảnh lá cờ Tổ quốc tung bay trên boong tàu đã giúp kiến thức về biển, đảo trở nên gần gũi, sinh động, khơi dậy tình yêu và ý thức trách nhiệm đối với chủ quyền thiêng liêng của đất nước

Cùng với đó, cuộc thi vẽ tranh với chủ đề "Biển, đảo Tổ quốc và Người chiến sĩ Cảnh sát biển" đã thu hút hàng trăm tác phẩm. Qua những nét vẽ hồn nhiên về biển xanh, tàu tuần tra, người chiến sĩ nơi đầu sóng và lá cờ đỏ sao vàng giữa trùng khơi, các em đã thể hiện niềm tự hào, tình yêu quê hương cùng khát vọng gìn giữ chủ quyền biển, đảo Việt Nam.

Người chiến sĩ - người truyền cảm hứng

Một trong những giá trị nổi bật mà Cuộc thi "Em yêu biển, đảo quê hương" mang lại là hình ảnh người chiến sĩ Cảnh sát biển Việt Nam gần gũi, chân thực trong mắt học sinh. Không chỉ thực hiện nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền, giữ gìn an ninh, trật tự, an toàn trên biển, cán bộ, chiến sĩ còn trực tiếp đồng hành cùng các em trong suốt hành trình cuộc thi, chia sẻ về cuộc sống, nhiệm vụ nơi đầu sóng và giải đáp những thắc mắc bằng chính trải nghiệm thực tế. Chính sự tận tụy, giản dị và trách nhiệm ấy đã giúp những bài học về biển, đảo trở nên sinh động, dễ tiếp nhận và giàu sức thuyết phục.

Một học sinh sau vòng chung kết chia sẻ: "Trước đây em chỉ biết biển, đảo qua sách giáo khoa. Sau cuộc thi, em hiểu hơn vì sao biển, đảo có ý nghĩa đặc biệt với đất nước và càng thêm yêu, tự hào về những người chiến sĩ đang ngày đêm bảo vệ chủ quyền Tổ quốc." Có lẽ, đó cũng là giá trị lớn nhất mà cuộc thi mang lại: không chỉ giúp học sinh hiểu hơn về biển, đảo mà còn khơi dậy tình yêu quê hương, niềm tự hào dân tộc và ý thức trách nhiệm đối với Tổ quốc.

Qua nhiều năm tổ chức, Cuộc thi "Em yêu biển, đảo quê hương" từng bước khẳng định hiệu quả của một mô hình giáo dục gắn lý luận với thực tiễn. Từ những giờ học trên lớp, các phần thi kiến thức đến những hoạt động trải nghiệm cùng cán bộ, chiến sĩ Cảnh sát biển, chương trình đã giúp học sinh hiểu sâu hơn về lịch sử, pháp luật, chủ quyền biển, đảo; đồng thời bồi đắp lòng yêu nước, ý thức công dân và trách nhiệm bảo vệ chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc.

Không chỉ dừng lại ở việc trang bị kiến thức, cuộc thi còn lan tỏa mạnh mẽ những giá trị nhân văn và tinh thần sẻ chia thông qua các hoạt động trao học bổng, xe đạp, máy tính cầm tay, khóa học trực tuyến cho học sinh có hoàn cảnh khó khăn. Cùng với đó, hàng trăm tin, bài, phóng sự trên các cơ quan báo chí và nền tảng số đã tiếp tục nhân rộng sức ảnh hưởng của chương trình, đưa hình ảnh biển, đảo quê hương, người chiến sĩ Cảnh sát biển và thông điệp về tình yêu Tổ quốc đến với đông đảo cán bộ, đoàn viên, thanh thiếu niên và Nhân dân cả nước..

Trong bối cảnh nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển, đảo đặt ra những yêu cầu ngày càng cao, việc bồi dưỡng tình yêu Tổ quốc và ý thức trách nhiệm cho thế hệ trẻ cần được bắt đầu từ nhận thức đúng đắn, được nuôi dưỡng bằng những trải nghiệm thực tiễn và những giá trị sống tích cực. Với cách làm sáng tạo, lấy học sinh làm trung tâm, kết hợp hài hòa giữa giáo dục, trải nghiệm và truyền cảm hứng, Cuộc thi "Em yêu biển, đảo quê hương" đã và đang khẳng định sức sống của một mô hình tuyên truyền, giáo dục có chiều sâu, góp phần hình thành bản lĩnh, khơi dậy khát vọng cống hiến và vun đắp tình yêu biển, đảo trong mỗi học sinh.

Khép lại hai vòng chung kết khu vực, hai đội tuyển Hải Phòng và Thanh Hóa sẽ tiếp tục đại diện cho học sinh khu vực phía Bắc tranh tài tại Vòng chung kết toàn quốc, dự kiến diễn ra vào cuối tháng 8. Đây không chỉ là cơ hội để các em tiếp tục khẳng định kiến thức, bản lĩnh và tinh thần đoàn kết, mà còn là dịp để những thông điệp về tình yêu biển, đảo, lòng yêu nước và trách nhiệm bảo vệ chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc tiếp tục được lan tỏa mạnh mẽ.

Hơn cả kết quả của một cuộc thi, điều đọng lại chính là những hạt giống của lòng yêu nước đã được gieo vào nhận thức của thế hệ trẻ. Từ những câu hỏi về lịch sử, pháp luật, chủ quyền biển, đảo đến những chuyến tham quan, những cuộc gặp gỡ với cán bộ, chiến sĩ Cảnh sát biển, mỗi trải nghiệm đều góp phần giúp các em hiểu rằng chủ quyền biển, đảo không phải là khái niệm xa xôi, mà là một phần máu thịt của Tổ quốc, cần được gìn giữ bằng tri thức, trách nhiệm và tình yêu quê hương.

Đó cũng chính là giá trị bền vững mà Cuộc thi "Em yêu biển, đảo quê hương" hướng tới: không chỉ bồi đắp tri thức hôm nay mà còn nuôi dưỡng bản lĩnh, trách nhiệm công dân và khát vọng cống hiến để tình yêu biển, đảo lớn lên cùng tuổi trẻ, trở thành động lực góp phần bảo vệ vững chắc chủ quyền biển, đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

Hằng Giang