Ảnh minh họa
Nội dung quy định mới
Theo khoản 7, Điều 33 của Luật Việc làm 2025, khi hợp đồng lao động, hợp đồng làm việc chấm dứt hoặc khi người lao động thôi việc theo quy định, người chủ sử dụng lao động phải đóng đủ BHTN để đảm bảo người lao động có thể được hưởng đầy đủ các chế độ liên quan. Trong trường hợp người sử dụng lao động không đóng đủ, họ sẽ tự bù khoản tiền tương ứng với những chế độ mà người lao động có quyền nhận theo quy định luật. Những quyền lợi này bao gồm: trợ cấp thất nghiệp; hỗ trợ học nghề; tư vấn & giới thiệu việc làm; và cả chi phí đóng bảo hiểm y tế cho người đang hưởng trợ cấp thất nghiệp.
So sánh với Luật hiện hành
Trước đây, Luật Việc làm 2013 chỉ bắt buộc người sử dụng lao động đóng BHTN trong vòng 30 ngày kể từ ngày hợp đồng lao động hoặc hợp đồng làm việc có hiệu lực, nhưng không có quy định rõ ràng về việc nếu doanh nghiệp chậm đóng hoặc trốn đóng sẽ phải chịu trách nhiệm thế nào với người lao động khi họ chấm dứt hợp đồng.
Luật mới đã bổ sung điều khoản trách nhiệm này nhằm đảm bảo quyền lợi người lao động được bảo vệ chặt chẽ hơn.
Mức đóng, căn cứ tính lương và các điều kiện liên quan
Luật Việc làm 2025 cũng quy định rõ mức đóng BHTN. Cụ thể:
- Người lao động đóng tối đa bằng 1% tiền lương tháng;
- Người sử dụng lao động đóng tối đa bằng 1% quỹ tiền lương tháng của những người lao động đang tham gia bảo hiểm thất nghiệp;
- Nhà nước hỗ trợ tối đa 1% quỹ tiền lương tháng đóng bảo hiểm thất nghiệp của những người lao động đang tham gia bảo hiểm thất nghiệp và do ngân sách trung ương bảo đảm.
Tiền lương làm căn cứ để tính đóng BHTN thì người lao động thuộc đối tượng thực hiện chế độ tiền lương do Nhà nước quy định, thì tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm thất nghiệp là tiền lương tháng theo chức vụ, chức danh, ngạch, bậc và các khoản phụ cấp chức vụ, phụ cấp thâm niên vượt khung, phụ cấp thâm niên nghề, hệ số chênh lệch bảo lưu lương nếu có.
Người lao động thuộc đối tượng thực hiện chế độ tiền lương do người sử dụng lao động quyết định, thì tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm thất nghiệp là tiền lương tháng, bao gồm mức lương theo công việc hoặc chức danh, phụ cấp lương và các khoản bổ sung khác, được thỏa thuận trả thường xuyên, ổn định trong mỗi kỳ trả lương.
Ngoài ra, luật còn quy định mức lương cao nhất để làm căn cứ đóng BHTN không được vượt quá 20 lần mức lương tối thiểu vùng do Chính phủ công bố tại thời điểm đóng.
Có những trường hợp ngoại lệ, như người lao động bị tạm giam hoặc bị tạm đình chỉ công việc, khi đó việc đóng BHTN có thể tạm dừng. Nếu sau này trong trường hợp người lao động được truy lĩnh đủ tiền lương thì cả người sử dụng lao động và người lao động đều thực hiện việc đóng bù cho khoảng thời gian đã tạm dừng.
Việc truy thu, xử lý vi phạm
Luật Việc làm 2025 quy định rõ trách nhiệm truy thu hoặc truy đóng BHTN nếu doanh nghiệp không thực hiện đúng mức. Việc này sẽ được tiến hành song song với truy thu, truy đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc.
Ngoài ra, nếu người sử dụng lao động trốn đóng hoặc đóng thiếu, bên cạnh việc phải bù các khoản tiền cho người lao động, còn có thể bị xử phạt vi phạm hành chính theo quy định, và trong trường hợp nghiêm trọng có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Quy định mới này nhằm mục đích hạn chế những trường hợp vi phạm nghĩa vụ đóng bảo hiểm thất nghiệp, vốn thường gây thiệt thòi cho người lao động khi họ mất việc hoặc chấm dứt hợp đồng. Trước đây, có những doanh nghiệp trừ tiền đóng BHTN từ lương người lao động nhưng thực tế lại không chuyển đầy đủ hoặc đúng thời hạn dẫn đến khi người lao động chấm dứt hợp đồng thì không đủ điều kiện hưởng trợ cấp. Như vậy, từ năm 2026, người lao động được bảo đảm hơn quyền lợi nếu chủ sử dụng lao động không thực hiện đầy đủ nghĩa vụ của mình. Quy định cũng thúc đẩy tính minh bạch, trách nhiệm của doanh nghiệp trong việc thực thi luật, từ việc đăng ký tham gia BHTN đầy đủ đến việc đóng, xử lý vi phạm.