Lớp đào tạo pha chế đồ uống do Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội tổ chức, thu hút đông đảo người lao động tham gia. (Ảnh: Nam Khánh)
Những năm gần đây, cùng với quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế và yêu cầu ngày càng cao của thị trường lao động, chính sách bảo hiểm thất nghiệp (BHTN) đã trở thành trụ cột quan trọng trong hệ thống an sinh xã hội. Bên cạnh việc hỗ trợ tài chính tạm thời cho người lao động mất việc, chính sách này còn đóng vai trò tích cực trong việc tái hòa nhập thị trường thông qua tư vấn, đào tạo và giới thiệu việc làm.
Tại Hà Nội, Trung tâm Dịch vụ việc làm đã chủ động triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách BHTN, đặc biệt trong bối cảnh Luật Việc làm năm 2025 chính thức có hiệu lực từ ngày 1/1/2026 với nhiều điểm mới.
Theo số liệu từ Trung tâm, trong tháng 2/2026, đơn vị đã tiếp nhận 2.402 hồ sơ đề nghị hưởng trợ cấp thất nghiệp, giảm 2.090 hồ sơ so với tháng 1/2026 và giảm 1.177 hồ sơ so với cùng kỳ năm trước. Dù số lượng hồ sơ giảm, công tác thẩm định, giải quyết vẫn được thực hiện nhanh chóng, kịp thời.
Cụ thể, Trung tâm đã ra quyết định hưởng trợ cấp thất nghiệp cho 3.112 trường hợp, với tổng số tiền hỗ trợ lên tới 132,6 tỷ đồng, góp phần ổn định đời sống người lao động trong giai đoạn chuyển tiếp việc làm.
Song song với đó, công tác tư vấn, giới thiệu việc làm được đẩy mạnh. Trong thời gian ngắn, hơn 52.000 lượt lao động đã được tư vấn, hỗ trợ tìm kiếm việc làm. Thông qua các sàn giao dịch việc làm tổ chức thường xuyên, người lao động có cơ hội tiếp cận trực tiếp với doanh nghiệp, nắm bắt nhu cầu tuyển dụng, từ đó rút ngắn thời gian thất nghiệp.
Một điểm nhấn đáng chú ý trong chính sách BHTN theo Luật Việc làm năm 2025 là tăng cường hỗ trợ đào tạo nghề, nâng cao kỹ năng cho người lao động. Theo quy định mới, người tham gia BHTN được hưởng các chính sách như tư vấn việc làm, hỗ trợ đào tạo nghề và trợ cấp thất nghiệp.
Đối với các khóa đào tạo ngắn hạn dưới 3 tháng, người lao động được hỗ trợ học phí theo mức thực tế nhưng tối đa không quá 4,5 triệu đồng/người/khóa. Với các khóa từ đủ 3 tháng trở lên, mức hỗ trợ tối đa là 1,5 triệu đồng/người/tháng. Ngoài ra, người học còn được hỗ trợ tiền ăn 50.000 đồng/người/ngày thực học.
Hiện Hà Nội có 16 cơ sở đăng ký đào tạo nghề với nhiều ngành như chế biến món ăn, pha chế đồ uống, công nghệ thông tin, kế toán, chăm sóc da, lái xe… Thời gian đào tạo linh hoạt từ 2,5 đến 3 tháng, phù hợp với nhu cầu chuyển đổi nghề nhanh của người lao động.
Tuy nhiên, tỷ lệ người tham gia học nghề vẫn còn hạn chế. Năm 2025, chỉ có 974 người đăng ký học nghề trên tổng số 71.941 người hưởng trợ cấp thất nghiệp. Trong hai tháng đầu năm 2026, con số này là 145 người trên tổng số 6.894 người đăng ký hưởng trợ cấp.
Thực tế cho thấy vẫn tồn tại khoảng cách giữa chính sách và nhu cầu. Nguyên nhân chủ yếu do tâm lý ngại học nghề, mong muốn quay lại công việc cũ hoặc chưa nhận thức đầy đủ về tầm quan trọng của đào tạo lại trong bối cảnh thị trường lao động thay đổi nhanh.
Dù vậy, những mô hình đào tạo nghề hiện nay đã bước đầu mang lại hiệu quả tích cực. Các ngành như nấu ăn, pha chế, làm bánh, tin học văn phòng hay xoa bóp bấm huyệt thu hút đông đảo người học nhờ khả năng tạo việc làm nhanh và thu nhập ổn định.
Nhiều học viên sau khi hoàn thành khóa học đã có việc làm với thu nhập khoảng 8 triệu đồng/tháng, thậm chí tiếp tục học nâng cao để phát triển lâu dài. Đặc biệt, nhóm lao động trung niên thể hiện sự chủ động, tích cực trong việc tiếp cận kỹ năng mới để thích ứng với thị trường.
Trong thời gian tới, Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội sẽ tiếp tục nâng cao chất lượng đội ngũ tư vấn, tăng cường đào tạo chuyên sâu, đồng thời cải thiện năng lực dự báo thị trường lao động nhằm nâng cao hiệu quả kết nối việc làm.
Bên cạnh đó, việc gắn kết chặt chẽ giữa cơ sở đào tạo và doanh nghiệp sẽ được đẩy mạnh, bảo đảm định hướng "đào tạo gắn với việc làm", qua đó nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn nhân lực.
Có thể thấy, trong bối cảnh kinh tế - xã hội chuyển biến mạnh mẽ, chính sách bảo hiểm thất nghiệp không chỉ là giải pháp hỗ trợ tạm thời mà đang dần trở thành công cụ chủ động giúp người lao động nâng cao kỹ năng, thích ứng với thị trường. Những nỗ lực của Hà Nội trong đổi mới cách tiếp cận, tăng cường đào tạo và kết nối việc làm đang góp phần xây dựng thị trường lao động bền vững, linh hoạt và hiện đại trong thời gian tới.