Quốc hội thông qua Luật Đất đai sửa đổi: Những thay đổi đáng chú ý về giá đất, sổ đỏ

Thứ bảy, 21/11/2026 - 08:31

Sáng 21/11, Quốc hội thông qua Luật Đất đai sửa đổi với 466/479 đại biểu tán thành. Luật có hiệu lực từ ngày 1/7/2027, với nhiều điều chỉnh về giá đất, bảng giá đất, thu hồi đất và mở rộng trường hợp được xem xét cấp sổ đỏ.

Luật gồm 13 chương, 112 điều, có hiệu lực từ ngày 1/7/2027, trừ một số quy định tại khoản 4 và 5 Điều 109.

Trước phiên biểu quyết, Bộ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng, thừa ủy quyền của Thủ tướng, trình bày báo cáo giải trình, tiếp thu và chỉnh lý dự thảo luật. Theo Chính phủ, việc sửa đổi Luật Đất đai nhằm tháo gỡ những vướng mắc trong quản lý, sử dụng đất, đồng thời bảo đảm sự thống nhất với Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản và các luật liên quan.

Bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất áp dụng từ năm 2028

Một trong những nội dung đáng chú ý của Luật Đất đai sửa đổi là quy định về tài chính đất đai, giá đất, bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất.

Theo đó, các quy định mới về giá đất, bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất được ban hành để áp dụng từ ngày 1/1/2028. Trong giai đoạn chuyển tiếp, các quy định về giá đất tại Luật Đất đai năm 2024 và Nghị quyết số 254 tiếp tục được áp dụng đối với các trường hợp đến hết ngày 31/12/2027.

Quốc hội thông qua Luật Đất đai sửa đổi: Những thay đổi đáng chú ý về giá đất, sổ đỏ- Ảnh 1.

Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trịnh Việt Hùng trình bày báo cáo tiếp thu, giải trình, chỉnh lý và hoàn thiện dự thảo Luật. Ảnh: Cổng TTĐT Quốc hội

Đối với các dự án đầu tư không đưa đất vào sử dụng hoặc chậm đưa đất vào sử dụng, luật bổ sung quy định cụ thể về tính tiền sử dụng đất tăng thêm, tiền thuê đất tăng thêm.

Liên quan đến việc xử lý tiền thuê đất đã nộp khi chuyển từ hình thức thuê đất trả tiền một lần sang trả tiền hàng năm, Chính phủ đề xuất giao cơ quan này quy định chi tiết để bảo đảm linh hoạt trong quá trình thực hiện.

Theo Bộ trưởng Trịnh Việt Hùng, đề xuất cho phép bù trừ khoản tiền thuê đất đã nộp tương ứng với thời gian còn lại vào nghĩa vụ tài chính đất đai phát sinh tại dự án khác của cùng chủ đầu tư trên địa bàn tỉnh là vấn đề chưa được pháp luật về ngân sách nhà nước quy định.

Ngoài ra, một số dự án được thuê đất trả tiền một lần nhưng thuộc diện miễn, giảm tiền thuê đất hoặc tiền sử dụng đất. Do đó, Chính phủ đề nghị được quy định cụ thể để thuận lợi trong quá trình triển khai.

Mở rộng trường hợp được xem xét cấp sổ đỏ

Một thay đổi đáng chú ý khác là việc mở rộng trường hợp được xem xét cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Theo nội dung được tiếp thu, chỉnh lý, luật mở rộng việc xem xét cấp giấy chứng nhận cho hộ gia đình, cá nhân sử dụng đất trước ngày 1/8/2024 do nhận chuyển nhượng nhưng chưa thực hiện thủ tục chuyển quyền. Nội dung này được hoàn thiện theo tinh thần Nghị quyết số 21.

Về quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất, luật được chỉnh lý theo hướng quy định rõ đối tượng được hưởng quyền và các điều kiện thực hiện quyền, bảo đảm thống nhất với quy định của pháp luật về nhà ở và kinh doanh bất động sản.

Quốc hội thông qua Luật Đất đai sửa đổi: Những thay đổi đáng chú ý về giá đất, sổ đỏ- Ảnh 2.

Việc sửa đổi Luật Đất đai nhằm tháo gỡ những vướng mắc trong quản lý, sử dụng đất, đồng thời bảo đảm sự thống nhất với Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản và các luật liên quan.

Đối với hoạt động công chứng, dự thảo luật được bổ sung yêu cầu bảo đảm an toàn pháp lý trong giao dịch. Theo phương án Chính phủ trình, các giao dịch phải công chứng là những giao dịch quan trọng, đòi hỏi điều kiện tham gia chặt chẽ, mức độ an toàn pháp lý cao và được luật quy định phải công chứng hoặc giao Chính phủ quy định.

Quy định liên quan đến công chứng được đề xuất có hiệu lực từ ngày 1/1/2027, thống nhất với thời điểm có hiệu lực của Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công chứng.

Không lập quy hoạch sử dụng đất cấp tỉnh, cấp xã

Về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, luật được hoàn thiện theo hướng tiến tới chỉ có một quy hoạch chung thống nhất trên một địa bàn, theo tinh thần Nghị quyết số 21. Theo đó, không lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất cấp tỉnh riêng biệt. Phương án sử dụng đất được xác định là một nội dung trong quy hoạch tỉnh.

Ở cấp xã, không lập quy hoạch sử dụng đất riêng. Kế hoạch sử dụng đất cấp xã là một nội dung để thực hiện quy hoạch chung được phân cấp. Các nội dung liên quan đến quy hoạch tỉnh, quy hoạch đô thị và nông thôn, quy hoạch ngành có sử dụng đất sẽ được cập nhật để phục vụ công tác theo dõi, quản lý và sử dụng đất tại địa phương.

Đối với quy định về thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, dự thảo luật đã được bổ sung theo hướng chặt chẽ hơn. Về giao đất, cho thuê đất và chuyển mục đích sử dụng đất, luật bãi bỏ quy định xem xét căn cứ giao đất, cho thuê đất thực hiện dự án đầu tư trên cơ sở đánh giá tiến độ sử dụng đất và tiến độ đầu tư của dự án.

Riêng quy định giao đất, cho thuê đất không qua đấu giá, đấu thầu đối với các trường hợp được miễn tiền sử dụng đất, tiền thuê đất, Chính phủ đề xuất giữ nguyên phương án đã trình Quốc hội.

Tiếp tục nghiên cứu cơ chế xác định giá đất thanh toán dự án BT

Liên quan đến các dự án thực hiện theo hợp đồng xây dựng - chuyển giao (BT), một số đại biểu Quốc hội đề nghị nghiên cứu phương án xác định thời điểm định giá đất đối với quỹ đất dùng để thanh toán cho nhà đầu tư.

Theo Chính phủ, phương án xử lý vướng mắc về thời điểm xác định giá trị quỹ đất thanh toán cho nhà đầu tư thực hiện dự án BT chưa được báo cáo cấp có thẩm quyền và chưa được đánh giá kỹ lưỡng về tác động. Do đó, Chính phủ cho rằng chưa đủ cơ sở thực tiễn để đề xuất chính sách tại lần sửa đổi này.

Bộ Tài chính đang được giao tiếp tục đánh giá nội dung trên để xem xét sửa đổi trong pháp luật về đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP).

Phương Vy