Trên TikTok, Instagram hay Facebook, không khó để bắt gặp những video thu hút hàng triệu lượt xem ca ngợi magie như một "viên uống đa năng": giúp ngủ ngon hơn, giảm căng thẳng, cải thiện trí nhớ, tăng năng lượng, hỗ trợ tập luyện và thậm chí làm chậm lão hóa.

Nhiều người trẻ bắt đầu đặt thêm một lọ magie trên bàn làm việc. Dân văn phòng truyền tai nhau uống trước khi ngủ. Người tập gym xem đây là "vũ khí" chống chuột rút. Những bà mẹ sau sinh cũng được khuyên nên bổ sung.

Nhưng liệu magie có thật sự thần kỳ như những lời quảng cáo? Hay chúng ta đang chứng kiến một ví dụ điển hình của xu hướng "wellness" — nơi một chất dinh dưỡng thiết yếu bị biến thành "thần dược" nhờ sức mạnh của mạng xã hội?

Một khoáng chất nhỏ bé nhưng giữ vai trò rất lớn

Nếu ví cơ thể là một cỗ máy, magie giống như một "người điều phối" thầm lặng. Theo Viện Y tế Quốc gia Mỹ (NIH), magie tham gia hơn 300 phản ứng enzyme khác nhau, góp mặt trong hầu hết những hoạt động quan trọng nhất của cơ thể: từ sản xuất năng lượng, tổng hợp protein, điều hòa thần kinh, co giãn cơ cho đến duy trì nhịp tim và sức khỏe xương.

Chính vì xuất hiện ở quá nhiều "mắt xích", nên khi cơ thể thiếu magie, hàng loạt biểu hiện có thể xuất hiện: mệt mỏi kéo dài, yếu cơ, chuột rút, tê bì chân tay, thậm chí rối loạn nhịp tim trong những trường hợp nặng. Đó cũng là lý do magie được nhắc đến nhiều đến vậy.

Nhưng điều quan trọng là: cơ thể cần magie, không có nghĩa là càng bổ sung nhiều càng tốt.

Khi mạng xã hội biến magie thành "viên uống quốc dân"

Nếu tìm kiếm từ khóa "magnesium" trên TikTok, bạn sẽ thấy hàng triệu video. Có người quay cảnh uống magie trước khi đi ngủ rồi khoe "ngủ một mạch tới sáng". Có người chia sẻ rằng sau vài tuần bổ sung, họ không còn căng thẳng.

Một số influencer còn giới thiệu từng loại magie cho từng nhu cầu cụ thể:

Những thông điệp này hấp dẫn bởi chúng rất đơn giản. Chỉ cần uống một viên mỗi tối, mọi vấn đề dường như sẽ được giải quyết. Nhưng khoa học hiếm khi đơn giản như vậy.

Có thật magie giúp ngủ ngon?

Đây là công dụng khiến magie nổi tiếng nhất. Theo các nhà nghiên cứu, giả thuyết này không phải vô căn cứ. Magie tham gia điều hòa hoạt động thần kinh, góp phần kiểm soát quá trình co cơ và thư giãn cơ bắp. Nó cũng có liên quan đến hoạt động của một số chất dẫn truyền thần kinh tham gia điều hòa giấc ngủ.

Tuy nhiên, từ "có vai trò sinh học" đến "uống vào sẽ ngủ ngon hơn" là hai câu chuyện hoàn toàn khác. Một số thử nghiệm lâm sàng gần đây ghi nhận người có chất lượng giấc ngủ kém khi bổ sung magie bisglycinate có thể rút ngắn nhẹ thời gian đi vào giấc ngủ. Nhưng mức cải thiện khá khiêm tốn.

Nói cách khác, nếu bạn mất ngủ vì áp lực công việc, thức khuya liên tục, dùng điện thoại đến nửa đêm hoặc uống quá nhiều cà phê, magie khó có thể thay thế việc thay đổi lối sống.

Những lời hứa còn thiếu bằng chứng

Không chỉ giấc ngủ, magie còn được quảng bá với hàng loạt công dụng khác. Theo Mayo Clinic, magie đúng là tham gia vào quá trình tạo năng lượng của tế bào. Nhưng điều đó không có nghĩa uống thêm magie sẽ khiến một người khỏe mạnh trở nên tỉnh táo hơn.

Đối với chuột rút, nhiều người vẫn tin rằng đây là "thuốc đặc trị". Tuy nhiên, các phân tích tổng hợp của Cochrane cho thấy bằng chứng hiện nay chưa đủ mạnh để khẳng định magie giúp giảm chuột rút ở đa số người trưởng thành. Đó cũng là kết luận của nhiều chuyên gia thần kinh và dinh dưỡng trên thế giới.

Không phải cứ đổi loại magie là sẽ đổi kết quả

Magie được phân loại dựa trên hợp chất muối mà nó liên kết, quyết định khả năng hấp thụ và công dụng. Chạm vào từng loại bên dưới để xem magie đó phù hợp với nhu cầu nào — và mức độ hấp thụ của nó ra sao.

Theo các chuyên gia dinh dưỡng của Đại học Barcelona và nhiều tài liệu của NIH, đúng là mỗi dạng magie có khả năng hấp thu khác nhau và mức độ dung nạp của đường tiêu hóa cũng khác nhau. Nhưng điều đó không đồng nghĩa mỗi loại đều đã được chứng minh có hiệu quả vượt trội với từng vấn đề sức khỏe. Phần lớn các tuyên bố hiện nay vẫn đi trước bằng chứng khoa học.

Điều mà quảng cáo ít khi nhắc tới

Có một chi tiết rất thú vị. Theo NIH, NHS (Anh), Mayo Clinic, Cleveland Clinic và các chuyên gia dinh dưỡng tại Bệnh viện Vinmec, đa số người khỏe mạnh hoàn toàn có thể đáp ứng nhu cầu magie thông qua thực phẩm.

Nguồn magie tự nhiên rất phong phú:

• 🥬 Rau lá xanh đậm
• 🌰 Hạnh nhân
• 🎃 Hạt bí
• 🫘 Đậu nành
• ⚫ Đậu đen
• 🥣 Yến mạch
• 🌾 Ngũ cốc nguyên cám
• 🍫 Ca cao nguyên chất

Đó mới là điều tạo nên lợi ích lâu dài cho sức khỏe.

Viên uống không thể thay thế lối sống

Có lẽ điều đáng suy ngẫm nhất không nằm ở magie. Mà nằm ở cách chúng ta đang tìm kiếm sức khỏe. Một viên uống hứa hẹn ngủ ngon. Một viên khác hứa hẹn giảm stress. Một viên nữa giúp đẹp da.

Thị trường thực phẩm bổ sung phát triển mạnh bởi nó đánh trúng mong muốn rất tự nhiên của con người: tìm một giải pháp nhanh, đơn giản và ít phải thay đổi thói quen.

Chuột rút cũng có rất nhiều nguyên nhân chứ không chỉ do thiếu magie. Không có viên uống nào có thể thay thế một chế độ ăn cân đối, giấc ngủ đủ, vận động đều đặn và quản lý căng thẳng hiệu quả.

Khi nào mới thực sự cần bổ sung magie?

Theo khuyến cáo của NIH, Mayo Clinic, Cleveland Clinic, NHS (Anh) và các chuyên gia của Bệnh viện Vinmec, magie dạng viên chỉ nên được cân nhắc trong một số trường hợp nhất định. Thử trả lời nhanh 3 câu hỏi dưới đây để tự nhìn lại tình huống của mình: