Hạng 7: Tiền xăng xe, đi lại
Có thể mỗi ngày chỉ vài chục đến hơn một trăm nghìn đồng, nhưng cộng dồn cả tháng, chi phí đi lại không hề nhỏ.
Gia đình có hai vợ chồng đi làm, thêm con đi học, các khoản xăng xe, gửi xe, phí đường bộ, bảo dưỡng xe... có thể tiêu tốn từ 2-5 triệu đồng/tháng, tùy khoảng cách di chuyển.
Đây là khoản chi khó cắt giảm hoàn toàn vì gắn với nhu cầu thiết yếu.
Hạng 6: Tiền điện, nước, Internet và các dịch vụ cố định
Nhiều gia đình 8X thừa nhận mùa hè là lúc "giật mình" mỗi khi nhận hóa đơn điện.
Điều hòa hoạt động liên tục, máy giặt, máy sấy, bình nóng lạnh, tủ lạnh, bếp điện... khiến hóa đơn tăng mạnh.
Cộng thêm Internet, truyền hình, điện thoại, nước sinh hoạt..., mỗi tháng một gia đình 4 người có thể chi từ 3-6 triệu đồng chỉ cho các dịch vụ cơ bản.
Đây là khoản chi nhỏ nhưng đều đặn và rất khó biến mất.
Hạng 5: Tiền chăm sóc sức khỏe
Ở tuổi ngoài 40, nhiều người bắt đầu nhận ra sức khỏe cũng là một "khoản đầu tư".
Khám tổng quát định kỳ, thuốc bổ, thực phẩm chức năng, tập gym, yoga, khám răng, khám mắt... ngày càng xuất hiện nhiều hơn trong bảng chi tiêu.
Nếu có người lớn tuổi sống cùng hoặc con nhỏ thường xuyên ốm vặt, khoản này còn tăng đáng kể.
Nhiều gia đình dành từ 2-8 triệu đồng/tháng cho sức khỏe mà vẫn thấy chưa đủ.
Hạng 4: Chi phí cho cha mẹ hai bên
Đây là khoản chi ít khi được nhắc đến nhưng lại khá phổ biến ở thế hệ 8X.
Tiền biếu hàng tháng, hỗ trợ thuốc men, viện phí, sửa nhà, mua đồ dùng hoặc đơn giản là gửi thêm khi cha mẹ cần.
Không phải tháng nào cũng giống nhau, nhưng nhiều gia đình luôn chủ động dành một khoản cố định để chăm lo cho bố mẹ.
Đây cũng là lý do thế hệ 8X thường được gọi là "thế hệ bánh mì kẹp" - vừa nuôi con, vừa phụng dưỡng cha mẹ.
Hạng 3: Tiền ăn uống và sinh hoạt gia đình
Giá thực phẩm, rau củ, thịt cá, sữa, đồ dùng tiêu hao... đều tăng trong những năm gần đây.
Một gia đình 4 người ở thành phố hiện nay dễ dàng chi từ 10-18 triệu đồng/tháng cho ăn uống và sinh hoạt.
Đáng nói, đây là khoản chi rất khó giảm sâu nếu vẫn muốn duy trì chất lượng bữa cơm và dinh dưỡng cho cả nhà.
Không ít người cho biết mỗi lần đi siêu thị chỉ mua vài túi đồ đã hết cả triệu đồng.
Hạng 2: Tiền học của con
Con học càng lớn, chi phí càng tăng.
Ngoài học phí chính khóa còn có:
- Học thêm.
- Tiếng Anh.
- Kỹ năng.
- Thể thao.
- Đồng phục.
- Thiết bị học tập.
- Các khoản ngoại khóa.
Với gia đình có hai con, tổng chi phí giáo dục mỗi tháng có thể lên tới 10-30 triệu đồng, thậm chí cao hơn nếu con học trường tư hoặc chương trình quốc tế.
Đây là khoản chi mà nhiều bậc phụ huynh sẵn sàng ưu tiên, dù phải cắt giảm nhu cầu cá nhân.
Hạng 1: Tiền nhà – vay mua nhà hoặc tiền thuê nhà
Đây là khoản chi lớn nhất và cũng khiến nhiều gia đình 8X áp lực nhất.
Không ít người mua nhà ở tuổi 30-35 và hiện vẫn còn trả góp.
Mỗi tháng, tiền gốc và lãi ngân hàng có thể chiếm từ 30-50% thu nhập gia đình.
Ngay cả những người chưa mua nhà mà đang thuê tại các thành phố lớn cũng phải dành từ 8-20 triệu đồng/tháng cho tiền thuê.
Chỉ cần khoản này chiếm tỷ trọng quá lớn, mọi kế hoạch tiết kiệm, đầu tư hay nghỉ dưỡng đều dễ bị ảnh hưởng.
Vì vậy, nhiều chuyên gia tài chính khuyến nghị chi phí nhà ở không nên vượt quá khoảng 30-35% tổng thu nhập nếu muốn duy trì sự cân bằng tài chính lâu dài.
Vì sao gia đình 8X luôn có cảm giác "kiếm khá nhưng không dư"?
Khác với những năm mới đi làm, phần lớn gia đình 8X hiện phải gánh nhiều trách nhiệm cùng lúc.
Một đồng thu nhập thường phải chia cho rất nhiều mục tiêu:
- Nuôi con.
- Chăm sóc cha mẹ.
- Trả nợ mua nhà.
- Tích lũy nghỉ hưu.
- Dự phòng rủi ro.
- Đầu tư cho sức khỏe.
Chính vì vậy, mức lương tăng chưa chắc đồng nghĩa với khả năng tiết kiệm tăng.
Nhiều chuyên gia cho rằng thay vì cố gắng cắt giảm mọi khoản chi, các gia đình nên thường xuyên rà soát ngân sách để phân biệt rõ đâu là khoản thiết yếu, đâu là khoản phát sinh do thói quen. Việc xây dựng quỹ khẩn cấp từ 3-6 tháng chi phí sinh hoạt, duy trì tiết kiệm tự động và hạn chế các khoản mua sắm cảm xúc sẽ giúp giảm áp lực tài chính trong dài hạn.
Kết luận
Đối với nhiều gia đình 8X, áp lực tài chính không đến từ một khoản chi quá lớn mà là sự cộng dồn của hàng loạt trách nhiệm diễn ra cùng lúc. Khi con cái cần đầu tư cho tương lai, cha mẹ cần được chăm sóc và bản thân cũng bước vào giai đoạn phải quan tâm nhiều hơn đến sức khỏe, việc quản lý dòng tiền trở thành kỹ năng quan trọng không kém việc kiếm tiền. Một kế hoạch chi tiêu rõ ràng, ưu tiên những mục tiêu dài hạn và chuẩn bị sớm cho tuổi nghỉ hưu sẽ giúp các gia đình giảm bớt cảm giác "lương vừa về đã hết" và chủ động hơn trước những biến động trong cuộc sống.
Thu Thanh