Chúng ta thường mua cà chua và chế biến trong các món ăn mỗi ngày nhưng bạn có khi nào để ý thấy rằng: Trong cùng một sọt cà chua được bày bán, một số người lại chọn được những quả tươi ngon, ngọt lịm, trong khi những người khác lại mang về nhà những quả để 1-2 ngày là bị úng thối, hoặc trở nên mềm nhũn khi cắt ra?
Sự khác biệt đó thực sự không phải nằm ở may mắn, mà là liệu bạn đã nắm vững phương pháp lựa chọn hay chưa. Khi mua cà chua, bạn có chỉ chọn ngẫu nhiên dựa trên cảm giác của mình không?
1. Màu sắc đẹp không đồng nghĩa với việc chất lượng tốt
Nhiều người khi mua cà chua thường bị thu hút bởi màu sắc của chúng ngay từ cái nhìn đầu tiên. Họ chọn những quả đỏ mọng, bóng bẩy, nghĩ rằng chúng chắc hẳn đã chín và ngon. Trên thực tế, phán đoán này thường sai lầm.
Cà chua chín tự nhiên sẽ chuyển dần sang màu đỏ từ đáy quả (phần xa cuống nhất) lên dần phía cuống. Quá trình này sẽ diễn ra từ từ, chuyển từ xanh sang vàng/hồng nhạt rồi đỏ dần, mềm mại, không quá chói.
Trên thị trường hiện có một loại cà chua có màu đỏ quá đồng đều, với màu sắc tươi sáng bất thường. Người ta nghi ngờ loại cà chua này đã được làm chín nhân tạo. Khi mua về và bổ đôi, phần thịt bên trong cứng, vị thì giống như nhai gỗ, hoàn toàn không có vị ngọt hay chua.
Một tình trạng khác dễ bị bỏ qua là có những đốm xanh rải rác hoặc vết ố vàng trên bề mặt quả cà chua.
Nhiều người nhìn thấy những đốm này và nghĩ rằng chúng sẽ tự nhiên chuyển sang màu đỏ sau vài ngày. Vì vậy họ vẫn mua mà không suy nghĩ nhiều.
Những quả cà chua này được hái trước khi chín hoàn toàn. Màu sắc của chúng có thể thay đổi theo thời gian, nhưng hương vị sẽ không được cải thiện. Chúng có vỏ dày, thịt chát và giá trị dinh dưỡng thấp.
Sau khi chọn được màu sắc, có một việc khác bạn nên làm: Đưa chúng đến gần mũi và ngửi, đặc biệt là phần gần cuống. Bởi vì, cà chua chín kỹ sẽ tỏa ra một mùi thơm nhẹ nhàng, dễ chịu; mùi không nồng nhưng rất tự nhiên.
Nếu bạn ngửi thấy mùi chua hoặc mùi hơi hôi khi đến gần, điều đó có nghĩa là cà chua đã bắt đầu bị hỏng bên trong và sẽ không giữ được độ tươi ngon sau khi bạn mua về.
Một loại mùi khác là mùi ngọt gắt, có vị ngọt đậm nhưng lại có một chút vị lạ. Hãy cẩn thận với loại mùi này vì đôi khi nó có thể do sử dụng chất làm chín không đúng cách gây ra.
2. Tự ấn và cân để có kết quả chính xác
Khi mua cà chua, chỉ nhìn thôi là chưa đủ để lựa chọn được chính xác quả tươi ngon, an toàn. Cách thực sự để đánh giá chất lượng cà chua là sờ, ấn và cân chúng.
Bạn hãy đặt quả cà chua vào lòng bàn tay và nhẹ nhàng ấn phần cuống bằng các ngón tay. Bạn không cần dùng nhiều lực, chỉ cần ấn nhẹ nhàng là được.
Cà chua chín sẽ có độ đàn hồi nhẹ khi ấn vào mà không bị lõm, và vỏ sẽ bật trở lại khi bạn thả tay ra.
Khi thấy vết lõm vẫn còn sau khi ấn, cho thấy phần thịt cà chua đã bắt đầu mềm và mất nước. Nên ăn trong ngày mua, nếu không nó sẽ bắt đầu bị hỏng vào 1-2 ngày sau.
Ngược lại, nếu khi ấn vào thấy cứng như đá và không có độ đàn hồi, nghĩa là nó chưa chín hoàn toàn. Cấu trúc tế bào trong thịt quả vẫn còn rất cứng, vị không ngọt và chát. Đôi khi, khi bổ ra, vẫn còn lõi xanh ở giữa.
Sau khi ấn cà chua để "thăm dò", hãy cân quả cà chua trong lòng bàn tay.
Hãy cầm 2 quả cà chua có cùng kích thước, quả nào nặng hơn rõ rệt thì sẽ nhiều thịt, mọng nước và ngon hơn hẳn.
Nếu cảm thấy quả cà chua quá nhẹ và xốp, rất có thể bên trong có các lỗ rỗng hoặc đã mất nhiều nước trong quá trình vận chuyển và bảo quản. Khi cắt ra, phần thịt sẽ khô/xốp thậm chí teo lại, và sẽ không ngon.
Thực hiện đồng thời 2 bước này có thể loại bỏ phần lớn cà chua kém chất lượng ngay tại quầy hàng, giúp bạn tránh mua phải chúng và thất vọng.
3. Những vấn đề lớn thường ẩn giấu dưới lớp vỏ và hình dáng
Sau nhiều vòng tuyển chọn dựa trên màu sắc, mùi hương và cảm giác, có một bước cuối cùng vô cùng quan trọng không thể bỏ qua: Kiểm tra kỹ lưỡng lớp vỏ của cà chua.
Bề mặt nhẵn mịn, không có vết lõm hay trầy xước rõ ràng cho thấy quá trình phát triển ổn định, không bị tổn thương cơ học hay sâu bệnh.
Vết nứt là vấn đề không thể chấp nhận được nhất. Cho dù vết nứt lớn hay nhỏ, miễn là lớp vỏ bị rách, chỗ đó sẽ trở thành điểm xâm nhập cho vi khuẩn sinh sôi nhanh chóng. Có thể lúc mua về trông vẫn ổn, nhưng sau một hoặc hai ngày ở nhà, nó sẽ bắt đầu thối rữa từ vết nứt và chảy dịch nhầy, làm hỏng toàn bộ quả cà chua.
Vị trí của cuống cũng rất quan trọng. Cuống tươi có màu xanh và mập, gắn liền với quả nghĩa là chúng mới được hái.
Nếu cuống chuyển sang màu đen hoặc có vết lõm rõ rệt ở giữa, điều đó có nghĩa là cà chua đã được hái khỏi cây một thời gian và điều kiện bảo quản không lý tưởng. Tiếp tục bảo quản chỉ gây thêm vấn đề.
Kích thước cũng là một yếu tố dễ mắc sai lầm khi chọn cà chua.
Tại các chợ hoặc siêu thị thường sẽ có một khay/rổ trưng bày một lô cà chua nhỏ ở khu vực giảm giá. Chúng rẻ và trông có vẻ là món hời khi được xếp chồng lên nhau ở đó. Tuy nhiên, cà chua nhỏ thường ngừng phát triển trước khi chín hoàn toàn, dẫn đến thịt mỏng, ít nước và vị hơi chát.
Ở thái cực khác là những quả cà chua to bất thường. Khi bổ đôi, chúng thường có những khoang rỗng lớn, phần thịt bên trong khô và nhạt nhẽo, có vị như bọt biển. Chúng đắt tiền nhưng lại không đáng tiền.
Khi mua cà chua, hãy chọn những quả có kích thước trung bình đến lớn, chắc chắn và nặng tay; đây là phạm vi có khả năng chọn phải hàng kém chất lượng thấp nhất.
4. Bảo quản và thưởng thức theo cách bạn thích
Sau khi mua cà chua về, cách phổ biến nhất là cho chúng trực tiếp vào tủ lạnh, với suy nghĩ rằng điều này sẽ giúp chúng tươi lâu hơn.
Trên thực tế, nhiệt độ thấp trong tủ lạnh sẽ làm hỏng cấu trúc tế bào của thịt cà chua, khiến thịt cà chua nhanh chóng trở nên mềm nhũn và có vị giống như bánh bao hấp. Hương thơm tươi mát cũng sẽ dần biến mất ở nhiệt độ thấp.
Cách bảo quản cà chua đúng cách là đặt chúng ở nơi thoáng mát, thông gió tốt trong bếp, tránh ánh nắng trực tiếp. Nên ăn chúng trong vòng vài ngày (tốt nhất là 2-3 ngày) sau khi mua để giữ được hương vị tốt nhất.
Quá trình làm sạch cà chua trước khi ăn cũng đáng được lưu ý.
Hãy ngâm cà chua trong nước ấm vài phút trước khi rửa sẽ hiệu quả hơn so với việc rửa trực tiếp bằng nước lạnh. Điều này giúp dư lượng thuốc trừ sâu trên vỏ hòa tan tốt hơn, an toàn hơn khi ăn.
Có một vài điều cần biết về chế biến cà chua trong các món ăn.
Các thực phẩm giàu sắt, chẳng hạn như gan lợn và tiết động vật, không nên ăn với số lượng lớn cùng với cà chua trong cùng một bữa ăn. Bởi điều này có thể ảnh hưởng đến tỷ lệ hấp thụ sắt. Tốt nhất là nên tránh ăn chúng trong cùng một bữa ăn.
Các loại thực phẩm giàu vitamin C, chẳng hạn như cam và chanh, có thể được ăn cùng với cà chua để tăng cường khả năng hấp thụ chất dinh dưỡng, do đó đây là sự kết hợp được khuyến nghị.
Nếu trong gia đình có trẻ em chưa từng ăn cà chua trước đây, hoặc người già có dạ dày nhạy cảm, thì nên kiểm soát lượng ăn khi cho trẻ thử lần đầu. Quan sát trong một thời gian sau khi ăn, và chỉ ăn với lượng bình thường sau khi chắc chắn không có phản ứng bất lợi nào. Với những thông tin này, hy vọng thời điểm hiện tại đang vào mùa cà chua, bạn có thể chọn lựa được những trái tươi ngon, an toàn nhất để chế biến món ăn cho gia đình.
Hà Ngô (T/h)