Điều quan trọng là biết chính xác mỗi tháng mình cần bao nhiêu để duy trì cuộc sống, cộng thêm những khoản vẫn phải trả dù không đi làm và một phần dự phòng cho những tình huống không tính trước.
Đừng lấy mức lương hiện tại để tính
Nếu đang nhận 20 triệu đồng mỗi tháng, không có nghĩa bạn cần 60 triệu đồng để nghỉ việc 3 tháng. Khoản tiền cần chuẩn bị nên được tính từ chi phí tối thiểu để duy trì cuộc sống, chứ không phải thu nhập.
Hãy bắt đầu bằng việc nhìn lại 2-3 tháng gần nhất và tách các khoản chi thành hai nhóm. Nhóm đầu tiên là những khoản gần như bắt buộc phải trả: tiền thuê nhà, điện nước, ăn uống, đi lại, bảo hiểm, tiền học của con, khoản trả nợ... Nhóm còn lại là những khoản có thể cắt giảm khi không có thu nhập như mua sắm, ăn ngoài, giải trí, du lịch.
Nếu bình thường mỗi tháng tiêu 18 triệu đồng nhưng trong giai đoạn nghỉ việc có thể đưa mức chi xuống 12 triệu đồng, thì con số 12 triệu mới là cơ sở để tính quỹ nghỉ việc.

Ảnh minh hoạ Pinterest
Công thức đơn giản: chi phí tối thiểu x 3 tháng
Giả sử một người có các khoản chi bắt buộc mỗi tháng khoảng 10 triệu đồng. Để nghỉ việc 3 tháng, khoản tối thiểu cần có là khoảng 30 triệu đồng.
Nếu chi phí thiết yếu là 15 triệu đồng/tháng, cần khoảng 45 triệu đồng. Với mức 20 triệu đồng/tháng, con số tương ứng là 60 triệu đồng.
Nhưng đây mới là phần tiền để duy trì cuộc sống. Một kế hoạch an toàn hơn nên cộng thêm một khoản dự phòng cho những chi phí có thể phát sinh trong thời gian chưa có thu nhập.
Chẳng hạn, với chi phí tối thiểu 15 triệu đồng/tháng, thay vì chỉ chuẩn bị 45 triệu đồng, có thể đặt mục tiêu khoảng 50-55 triệu đồng để có thêm khoảng đệm.
Đừng quên những khoản vẫn phải trả dù đã nghỉ việc
Có những khoản chi không biến mất chỉ vì bạn không còn đi làm.
Tiền thuê nhà, khoản trả góp, học phí, bảo hiểm, tiền điện nước hay các khoản hỗ trợ gia đình vẫn có thể đến đúng hạn. Nếu đang có khoản vay, cần đặc biệt tính riêng số tiền phải trả trong 3 tháng nghỉ việc.
Ví dụ, một người có chi phí sinh hoạt 12 triệu đồng/tháng nhưng mỗi tháng còn phải trả 5 triệu đồng tiền vay thì khoản cần chuẩn bị không phải 36 triệu đồng, mà ít nhất là 51 triệu đồng cho 3 tháng, chưa tính các khoản phát sinh khác.
Đây cũng là lý do hai người cùng có mức lương 20 triệu đồng nhưng có thể cần quỹ nghỉ việc rất khác nhau.

Ảnh minh hoạ Pinterest
Nghỉ việc 3 tháng không có nghĩa là được tiêu tiền như 3 tháng nghỉ dưỡng
Một sai lầm dễ gặp là coi khoản tiền chuẩn bị trước khi nghỉ việc như một khoản “tiền được phép tiêu”.
Thực tế, đây là tiền để mua thời gian. Trong 3 tháng đó, bạn có thể cần tìm công việc mới, học thêm một kỹ năng, đi phỏng vấn hoặc đơn giản là nghỉ ngơi sau một giai đoạn làm việc quá tải.
Vì vậy, nếu đã xác định nghỉ việc, nên đặt trước một mức chi tiêu cho giai đoạn này. Ví dụ, bình thường mỗi tháng chi 15 triệu đồng nhưng trong thời gian chưa có thu nhập chỉ cho phép bản thân sử dụng 12 triệu đồng, thì phần tiền còn lại nên được giữ nguyên. Càng kiểm soát tốt chi phí, số tiền cần chuẩn bị trước khi nghỉ việc càng thấp.
Có nên chỉ chuẩn bị đủ 3 tháng?
Ba tháng là một mốc dễ hình dung, nhưng không phải ai cũng nên dừng ở con số này.
Người đã có công việc mới chắc chắn và chỉ nghỉ giữa hai công việc có thể cần một khoản đệm ngắn hơn. Ngược lại, nếu làm ngành khó tìm việc, thu nhập không ổn định, là người duy nhất kiếm tiền trong gia đình hoặc đang có con nhỏ, quỹ dự phòng 6 tháng thậm chí lâu hơn có thể hợp lý hơn.
Nói cách khác, 3 tháng là một mốc tham khảo, không phải con số bắt buộc.
Nếu chưa biết nên chuẩn bị bao nhiêu, có thể bắt đầu bằng công thức:
Quỹ nghỉ việc = Chi phí thiết yếu mỗi tháng × số tháng không có thu nhập + khoản dự phòng phát sinh.
Ví dụ:
Chi phí thiết yếu 10 triệu/tháng → khoảng 30 triệu cho 3 tháng.
Chi phí thiết yếu 15 triệu/tháng → khoảng 45 triệu.
Chi phí thiết yếu 20 triệu/tháng → khoảng 60 triệu.
Sau đó cộng thêm một khoản đệm tùy hoàn cảnh.
Có một khoản tiền như vậy rồi mới nên nghĩ đến chuyện “nghỉ hay không”
Một quỹ nghỉ việc không có nghĩa là khuyến khích mọi người nghỉ việc ngay khi thấy mệt mỏi. Giá trị của khoản tiền này nằm ở chỗ nó cho bạn quyền lựa chọn.
Khi biết mình có thể duy trì cuộc sống trong vài tháng mà không cần nhận lương, bạn sẽ bớt áp lực phải nhận ngay một công việc không phù hợp chỉ vì tài khoản sắp cạn. Ngược lại, nếu chưa có khoản dự phòng nào, ngay cả một khoảng nghỉ ngắn cũng có thể biến thành áp lực tài chính lớn.
Vì vậy, trước khi hỏi “Mình có nên nghỉ việc không?”, có lẽ nên hỏi một câu thực tế hơn: “Nếu ngày mai không còn lương, mình sống được bao lâu?”
Đó mới là con số đáng biết.
Hà Nguyên