Ứng viên "hoàn hảo" đó có thể gây ấn tượng trong 90 ngày đầu nhưng sự thiếu phù hợp sẽ sớm bộc lộ. Sự bất đồng về văn hóa, một thứ không có trong CV, sẽ nhanh chóng ăn mòn động lực của cả nhóm.
Thay vì chỉ săn lùng một CV đẹp, bạn nên tập trung tìm người "đúng", người thực sự phù hợp và có thể cống hiến cho mục tiêu chung.
Tác hại lớn của việc tuyển dụng sai
Theo báo cáo của CareerBuilder năm 2023, chi phí trung bình cho một quyết định tuyển dụng sai lầm lên tới 14.900 USD (khoảng 350 đến 380 triệu đồng). Nhưng con số đó không nói hết câu chuyện, thực tế theo Hiệp hội Quản trị Nhân sự Hoa Kỳ (SHRM) chi phí thật sự để thay một quản lý có khi lên đến 1,5 hay 2 lần lương năm của họ. Một con số rất khác.
Các nhà tuyển dụng nên tập trung tìm người phù hợp ngay từ đầu, nếu muốn tránh cái vòng lặp tuyển-rồi-nghỉ tốn kém này. Người đúng sẽ vào việc nhanh hơn, họ bắt đầu đóng góp thay vì kéo hiệu suất của những người khác xuống.
Tại sao phỏng vấn truyền thống thường thất bại?
Quan niệm phổ biến là một cuộc trò chuyện thẳng thắn có thể hé lộ con người thật của ứng viên, nhưng sự thật thì phũ phàng hơn. Nghiên cứu kinh điển của Frank Schmidt và John Hunter đã kết luận rằng phỏng vấn thông thường chỉ có 14% khả năng dự đoán đúng hiệu suất.
Vấn đề không nằm ở bản thân buổi phỏng vấn, mà là nó đã biến thành một sân khấu nơi ứng viên chỉ đang cố trả lời theo kịch bản họ tìm được trên mạng.
Quy trình sàng lọc ứng viên chuẩn dựa trên dữ liệu
Tuyển dụng mà chỉ dựa trên cảm tính thì rất rủi ro. Thay vào đó, hãy xây dựng một quy trình sàng lọc có hệ thống, một nơi mà dữ liệu từ trắc nghiệm và phỏng vấn, chứ không phải linh cảm, là cơ sở cho mọi lựa chọn.
Đánh giá kỹ năng xử lý tình huống
Bằng cấp ấn tượng không đảm bảo họ sẽ xử lý tốt công việc. Bạn nên đưa ra các kịch bản thực tế, những vấn đề gai góc mà vị trí đó sẽ gặp phải, nó nghe có vẻ hiển nhiên nhưng nhiều người lại bỏ qua. Cách một ứng viên gỡ rối tình huống khó khăn sẽ cho bạn thấy nhiều về tư duy và thái độ của họ.
Sử dụng các bài trắc nghiệm khoa học
Để giảm thiểu các câu trả lời theo kịch bản của ứng viên, bạn nên kết hợp phỏng vấn với các công cụ đo lường khoa học. Khả năng dự đoán sẽ tăng đáng kể khi bạn dùng thêm các bài trắc nghiệm khách quan, ví dụ như trắc nghiệm năng lực tư duy (IQ/GMA) và cả trắc nghiệm tính cách (Personality Assessment).
Bài test tính cách DISC là một công cụ hiệu quả. Nó giúp đánh giá năng lực thực tế và sự ổn định tâm lý. Những thứ mà kịch bản được tập dượt khó lòng che giấu.
Kiểm tra chéo qua người tham chiếu
Nhiều người cho rằng bước này tốn thời gian, vì chẳng ai lại cho một người tham chiếu tồi cả. Điều đó cũng có phần đúng. Nhưng mục đích của việc này không phải để nghe khen. Thay vào đó, bạn nên chuẩn bị một danh sách câu hỏi cụ thể để xác thực lại những gì ứng viên đã trình bày có khớp với câu trả lời của người tham chiếu hay không.
Kỹ thuật phỏng vấn để xác định mức độ hòa hợp văn hóa
Thay vì tìm kiếm sự đồng điệu bề ngoài, một thứ rất dễ giả, nhà tuyển dụng nên tạo không gian để họ bộc lộ tính cách. Bạn có thể hỏi về những khía cạnh họ làm chưa tốt. Cách họ trả lời sẽ phản ánh mức độ tự nhận thức và tinh thần cầu thị, những thứ này quan trọng hơn nhiều so với việc họ có "hợp gu" với bạn hay không. Đừng quên cuộc trao đổi này là hai chiều. Một ứng viên giỏi sẽ luôn hỏi ngược lại, và đó là lúc bạn có thêm dữ liệu để đánh giá.
Đánh giá nhân sự trong giai đoạn thử việc
Việc coi giai đoạn onboarding chỉ là một bài kiểm tra kéo dài là một sai lầm. Thay vào đó, cấp trên trực tiếp cần quan sát mọi kỹ năng đã được hứa hẹn trong phỏng vấn để tìm cách dẫn dắt, chứ không phải chỉ ngồi đó để phán xét xem họ có làm được việc hay không.
Những kỹ năng đó cần được gắn với chất lượng đầu ra cụ thể, và các số liệu này nên là cơ sở để quyết định cách giữ người, không chỉ là có giữ hay không.
Kết luận
Tuyển đúng người là một quá trình có tính toán, đòi hỏi sự kiên nhẫn và chiến lược rõ ràng. Bằng cách kết hợp linh hoạt giữa trực giác nhạy bén của nhà quản lý, kỹ năng phỏng vấn chuyên sâu và các công cụ đánh giá khoa học, doanh nghiệp sẽ xây dựng được một đội ngũ nhân sự vững mạnh, gắn kết và sẵn sàng đồng hành lâu dài.
Ánh Dương