Tầm nhìn chiến lược cho một cực tăng trưởng mới
Trong bối cảnh nền kinh tế đang chuyển dịch mạnh mẽ dưới tác động của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, yêu cầu đặt ra không chỉ là tăng trưởng nhanh mà còn phải bền vững, dựa trên tri thức và đổi mới sáng tạo. Ý tưởng xây dựng Đô thị Khoa học Công nghệ Bắc Thành phố Hồ Chí Minh được xác định là một trong những đột phá chiến lược nhằm tái cấu trúc mô hình phát triển.
Tại buổi làm việc, lãnh đạo hai bên thống nhất rằng khu vực phía Nam đang đứng trước cơ hội lớn để chuyển mình từ mô hình tăng trưởng thâm dụng lao động và tài nguyên sang mô hình dựa trên khoa học công nghệ, dữ liệu lớn và trí tuệ nhân tạo. Đô thị Khoa học Công nghệ không chỉ là nơi tập trung các cơ sở sản xuất mà còn là không gian hội tụ của nghiên cứu, đào tạo, đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp.
Đặc biệt, mô hình liên kết “Nhà nước – Nhà trường – Nhà doanh nghiệp” (Triple Helix) được nhấn mạnh như một trụ cột cốt lõi, góp phần rút ngắn khoảng cách giữa nghiên cứu và ứng dụng, tạo nên hệ sinh thái đổi mới sáng tạo bền vững.
Becamex: Từ nhà phát triển hạ tầng đến hệ sinh thái công nghệ cao
Chia sẻ tại buổi làm việc, ông Nguyễn Văn Hùng, Chủ tịch Hội đồng quản trị Tập đoàn Becamex IDC cho biết doanh nghiệp đang bước vào giai đoạn chuyển đổi chiến lược mạnh mẽ. Từ một nhà phát triển hạ tầng công nghiệp truyền thống, Becamex đang định vị lại mình trở thành nhà kiến tạo hệ sinh thái công nghiệp – đô thị – dịch vụ thông minh.
Theo đó, tập đoàn tập trung vào ba trụ cột chiến lược gồm phát triển công nghiệp công nghệ cao, xây dựng đô thị thông minh và thúc đẩy hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Becamex đề xuất hợp tác với Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh trên bốn lĩnh vực trọng tâm.
Thứ nhất, nâng cấp các khu công nghiệp hiện hữu theo hướng xanh, thông minh và bền vững. Thứ hai, phát triển các khu công nghiệp thế hệ mới với hạ tầng số tích hợp, ứng dụng dữ liệu lớn và trí tuệ nhân tạo trong quản lý. Thứ ba, thúc đẩy hoạt động nghiên cứu và phát triển, tạo không gian thử nghiệm công nghệ mới. Thứ tư, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu của nền sản xuất hiện đại.
Theo lãnh đạo Becamex, sự đồng hành của Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh sẽ là “chìa khóa” nâng tầm hệ sinh thái và góp phần hình thành Đô thị Khoa học Công nghệ Bắc Thành phố Hồ Chí Minh.
Đưa tri thức vào thực tiễn sản xuất
Phát biểu tại buổi làm việc, GS-TS Nguyễn Thị Thanh Mai đánh giá cao quy mô và tư duy phát triển bền vững của Becamex. Sau khi khảo sát thực tế, bà nhận định đây là môi trường lý tưởng để triển khai các hoạt động nghiên cứu ứng dụng và đào tạo gắn với thực tiễn.
Theo bà, hệ sinh thái công nghiệp – đô thị – dịch vụ của Becamex chính là “phòng thí nghiệm mở”, nơi các nhà khoa học và sinh viên có thể trực tiếp tham gia giải quyết các bài toán thực tế của doanh nghiệp.
Để hiện thực hóa hợp tác, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh đề xuất nhiều sáng kiến cụ thể. Trong đó có việc xây dựng hệ thống phòng thí nghiệm dùng chung, phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp trong khu công nghiệp và thiết kế các chương trình đào tạo theo nhu cầu thực tế của doanh nghiệp.
Các chương trình đào tạo sẽ được “may đo” theo yêu cầu thị trường, giúp sinh viên sau khi tốt nghiệp có thể nhanh chóng thích nghi với môi trường làm việc hiện đại.
Đề cao tính thực thi, hướng đến hiệu quả cụ thể
Điểm nổi bật trong hợp tác giữa hai bên là sự nhấn mạnh vào tính thực chất và hiệu quả. Hai đơn vị thống nhất sẽ không dừng lại ở các biên bản ghi nhớ chung chung mà sẽ cụ thể hóa bằng các chương trình, dự án và đề tài nghiên cứu cụ thể.
Các nhóm chuyên môn sẽ phối hợp xây dựng danh mục đề tài gắn với nhu cầu thực tiễn như tự động hóa, chuyển đổi số, quản lý năng lượng và phát triển vật liệu mới. Lộ trình triển khai được chia theo từng giai đoạn, kèm theo cơ chế đánh giá định kỳ nhằm đảm bảo hiệu quả.
Khảo sát thực tế: Gắn nghiên cứu với nhu cầu thị trường
Trước buổi làm việc, đoàn công tác đã khảo sát thực tế tại nhiều khu công nghiệp trọng điểm do Becamex phát triển như Khu công nghiệp Bàu Bàng, Khu công nghiệp Mỹ Phước và Trung tâm Điều hành Thông minh.
Những trải nghiệm thực tế giúp đoàn có cái nhìn toàn diện về nhu cầu của nền công nghiệp hiện đại, từ đó điều chỉnh định hướng nghiên cứu và đào tạo theo hướng sát thực tiễn hơn.
Cú hích cho kinh tế tri thức vùng phía Nam
Sự hợp tác giữa Đại học Quốc gia TP.HCM và Tập đoàn Becamex IDC được kỳ vọng sẽ tạo ra cú hích mạnh mẽ cho kinh tế tri thức khu vực phía Nam.
Trong tương lai, Đô thị Khoa học Công nghệ Bắc Thành phố Hồ Chí Minh sẽ không chỉ là nơi sản xuất mà còn là trung tâm sáng tạo, nơi hình thành tri thức, công nghệ và nguồn nhân lực chất lượng cao.
Sự kiện ngày 11-4 vì thế mang ý nghĩa như một dấu mốc quan trọng, khẳng định rằng khi đại học và doanh nghiệp cùng chung tầm nhìn, những khát vọng về một nền kinh tế tri thức hoàn toàn có thể trở thành hiện thực trên mảnh đất phương Nam năng động và sáng tạo.
Tấn Tài