1. Bán đồ ăn online theo khung giờ cố định
Không còn cảnh đẩy xe ra vỉa hè từ sáng sớm đến tối muộn, nhiều người chuyển sang nấu ăn tại nhà rồi bán qua mạng xã hội hoặc app giao đồ ăn.
Đây là hướng đi đang được khá nhiều phụ nữ trung niên lựa chọn vì chi phí thấp hơn hẳn thuê mặt bằng. Chỉ cần một căn bếp sạch sẽ, vài món "tủ" làm ngon và khách quen ổn định là đã có thể bắt đầu.
Chị Hương (45 tuổi, Hà Nội) từng bán xôi sáng ở vỉa hè gần trường học. Sau khi khu vực này bị dẹp hàng rong, chị chuyển sang bán cơm văn phòng online. Mỗi ngày chị chỉ nhận khoảng 40–50 suất nhưng đều đặn hơn trước, lại không phải lo trời mưa hay bị nhắc nhở.
"Ngày trước đứng ngoài đường từ 5h sáng đến gần trưa mới về. Giờ tôi tập trung nấu tại nhà, shipper tới lấy hàng liên tục. Thu nhập không tăng đột biến nhưng ổn định và đỡ áp lực hơn nhiều", chị chia sẻ.
Chi phí khởi đầu tham khảo:
- Dụng cụ bếp: Có sẵn là lợi thế lớn
- Hộp đựng, bao bì: 1–2 triệu đồng
- Nguyên liệu ban đầu: 2–5 triệu đồng
- Điện thoại + app bán hàng: gần như ai cũng có sẵn
2. Livestream bán hàng nhỏ lẻ
Nhiều người từng bán trực tiếp ngoài đường có một lợi thế rất lớn: khả năng nói chuyện và chốt đơn nhanh.
Đó cũng là lý do ngày càng nhiều người chuyển sang livestream bán quần áo, đồ ăn vặt, đồ gia dụng giá rẻ hoặc hàng tiêu dùng phổ thông.
Không cần studio đẹp, không cần ekip chuyên nghiệp. Một chiếc điện thoại, góc nhà đủ sáng và cách nói chuyện tự nhiên đôi khi lại dễ giữ khách hơn kiểu bán hàng quá "kịch bản".
Đặc biệt, nhóm khách trung niên hiện cũng rất thích mua hàng qua livestream vì cảm giác gần gũi và dễ hỏi trực tiếp.
Nhiều người ban đầu chỉ livestream thử vài tiếng buổi tối, sau đó dần có khách quen rồi mở rộng thành nguồn thu chính.
3. Làm dịch vụ giao đồ ăn, giao hàng nội khu
Một bộ phận người từng bán hàng rong chọn cách đổi vai: từ người bán thành người giao hàng.
Công việc này không yêu cầu bằng cấp, thời gian linh hoạt và có thể tận dụng xe máy sẵn có. Với những người quen đường phố, quen giao tiếp nhanh và chịu khó di chuyển, đây là lựa chọn tương đối thực tế trong giai đoạn chuyển nghề.
Đặc biệt tại các khu dân cư đông đúc, nhu cầu giao đồ ăn, giao hàng chợ hộ, lấy thuốc, mua đồ giúp người lớn tuổi… ngày càng tăng.
Có người không chạy app lớn mà chỉ nhận đơn trong khu vực mình sống, tạo nhóm khách quen qua Zalo hoặc Facebook. Thu nhập có thể không quá cao nhưng ổn định và ít cạnh tranh hơn.
4. Bán hàng "ký gửi" hoặc cộng tác viên online
Một xu hướng khác đang phổ biến là bán hàng không cần nhập nhiều vốn.
Nhiều xưởng quần áo, mỹ phẩm, đặc sản hoặc đồ gia dụng hiện cho phép cộng tác viên đăng bài bán trước, có khách mới lấy hàng sau. Điều này giúp giảm áp lực tồn kho – vốn là nỗi sợ lớn với những người vốn ít.
Không ít người từng bán ngoài vỉa hè đang tận dụng tệp khách quen cũ để chuyển sang bán online theo kiểu này.
Ví dụ:
Khách từng mua trái cây → chuyển sang bán đặc sản quê
Khách từng ăn đồ ăn vặt → chuyển sang bán đồ khô, thực phẩm đóng gói
Khách quen khu dân cư → bán đồ gia dụng giá mềm
Điểm quan trọng là khả năng giữ niềm tin khách hàng – thứ mà người từng buôn bán trực tiếp thường có lợi thế hơn người mới.
5. Mở quầy nhỏ trong chợ dân sinh hoặc khu chung cư
Không phải ai cũng muốn rời hẳn việc buôn bán trực tiếp. Với nhiều người, giải pháp an toàn hơn là chuyển từ vỉa hè sang mô hình nhỏ nhưng ổn định hơn.
Một số khu chợ dân sinh hiện có quầy diện tích nhỏ với mức thuê mềm hơn trước khá nhiều. Ngoài ra, nhiều chung cư cũng cho thuê kiosk mini phục vụ cư dân nội khu.
Ưu điểm của mô hình này:
- Có chỗ bán cố định Ít rủi ro bị xử lý
- Có lượng khách ổn định
- Dễ kết hợp bán online
Nhiều người chọn cách "2 trong 1": ban ngày bán trực tiếp, tối livestream hoặc nhận đơn qua mạng.
Điều khó nhất không phải là đổi nghề, mà là dám bắt đầu lại
Thực tế, không ít người từng bán hàng vỉa hè có kỹ năng sống rất tốt: nhanh nhạy, chịu khó, hiểu tâm lý khách hàng và biết xoay xở.
Điều họ thiếu thường không phải năng lực, mà là cơ hội chuyển đổi phù hợp với thời điểm mới.
Khi đô thị thay đổi, cách kiếm sống cũng thay đổi theo. Có người mất vài tháng loay hoay, có người phải thử 2–3 công việc mới tìm được hướng đi phù hợp. Nhưng cũng chính từ giai đoạn khó khăn đó, nhiều người bắt đầu xây dựng được công việc ổn định hơn, ít bấp bênh hơn so với cảnh "nay bán được, mai bị dẹp".
Với những người từng quen bán ngoài đường phố, có lẽ lợi thế lớn nhất không nằm ở số vốn họ có, mà là khả năng thích nghi rất nhanh để tiếp tục sống được bằng chính sức lao động của mình.
Thảo Nguyễn