Mới đây, Bệnh viện Bệnh nhiệt đới Trung ương tiếp nhận một bệnh nhân nam 40 tuổi nhập viện trong tình trạng đau bụng dữ dội, buồn nôn. Kết quả chụp cắt lớp vi tính ổ bụng cho thấy nhiều khối bã thức ăn nằm trong lòng ruột non, gây tắc nghẽn.
Qua khai thác bệnh sử, bệnh nhân cho biết trước khi xuất hiện triệu chứng có ăn khoảng 2-3 quả hồng. Khoảng một ngày sau, người bệnh bắt đầu xuất hiện những cơn đau bụng từng cơn. Ban đầu, cơn đau chỉ thoáng qua, sau đó chuyển thành đau quặn, tần suất ngày càng dày và mức độ đau tăng dần.
Bệnh nhân đi khám, được chẩn đoán viêm dạ dày và điều trị ngoại trú nhưng tình trạng không cải thiện. Đến ngày 22/10/2026, người bệnh nhập viện trong tình trạng đau bụng dữ dội, kèm buồn nôn.
Bệnh nhân được phẫu thuật nội soi lấy phần thức ăn gây tắc ruột.
ThS.BS Nguyễn Văn Phúc, Trung tâm Phẫu thuật Gan mật – Tiêu hóa, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết, kết quả chụp cắt lớp vi tính ổ bụng cho thấy nhiều khối bã thức ăn nằm trong lòng ruột non, gây tắc nghẽn.
Ban đầu, các bác sĩ tiến hành điều trị nội khoa và theo dõi khả năng các khối bã tự di chuyển, giải phóng vị trí tắc. Tuy nhiên, tình trạng đau bụng không cải thiện mà tiếp tục tăng nặng, các cơn đau xuất hiện liên tục. Trước nguy cơ tắc ruột kéo dài gây tổn thương thành ruột và các biến chứng nguy hiểm, ê-kíp quyết định phẫu thuật nội soi để kiểm tra và xử lý nguyên nhân.
Trong quá trình phẫu thuật, các bác sĩ phát hiện nhiều khối bã thức ăn nằm trong lòng ruột non, trong đó có một khối kích thước khoảng 5 cm và hai khối khác khoảng 4 cm, nằm cách nhau khoảng 50 cm. Các khối bã không thể tự di chuyển, gây bít tắc lòng ruột. Phía trên vị trí tắc, các quai ruột giãn nhiều, thành ruột có biểu hiện viêm, phù nề.
Ăn hồng thế nào để hạn chế nguy cơ tắc ruột?
Theo bác sĩ Phúc, tắc ruột do bã thức ăn xảy ra khi các thành phần thức ăn khó tiêu kết tụ thành khối trong đường tiêu hóa, sau đó di chuyển xuống ruột non và gây bít tắc lòng ruột.
Đáng chú ý, một số loại thực phẩm chứa nhiều chất xơ khó tiêu và tannin (tanin) như quả hồng, đặc biệt là hồng còn xanh, hồng chát, có thể làm tăng nguy cơ hình thành bã thức ăn. Trong môi trường axit của dạ dày, tannin có thể kết hợp với các thành phần thực vật như cellulose, hemicellulose và protein, tạo thành những khối bã rắn chắc, khó tiêu hóa. Khi di chuyển xuống ruột non, nếu khối bã có kích thước lớn và mắc kẹt trong lòng ruột, người bệnh có thể bị tắc ruột.
Tuy nhiên, không phải cứ ăn hồng là sẽ bị tắc ruột. Nguy cơ còn phụ thuộc vào lượng thực phẩm tiêu thụ, đặc điểm tiêu hóa, khả năng nhai và vận động của đường tiêu hóa.
Để thưởng thức loại quả này an toàn hơn, người dân cần lưu ý một số nguyên tắc:
- Không ăn hồng còn xanh, có vị chát: Hồng chưa chín thường chứa hàm lượng tannin cao hơn. Vì vậy, nên chọn quả đã chín, giảm vị chát và tránh ăn những quả còn xanh.
- Không ăn quá nhiều trong một lần: Việc tiêu thụ lượng lớn hồng cùng lúc có thể làm tăng nguy cơ hình thành bã thức ăn, nhất là ở những người có hệ tiêu hóa hoạt động kém. Nên ăn với lượng vừa phải, phù hợp với khả năng tiêu hóa của cơ thể.
- Ăn chậm, nhai kỹ: Thức ăn cần được nghiền nhỏ trước khi đi xuống dạ dày. Thói quen ăn nhanh, nhai qua loa khiến các thành phần thức ăn khó tiêu dễ kết tụ thành khối lớn hơn.
- Không nên ăn khi bụng đói: Người dân nên tránh ăn nhiều quả hồng hoặc các loại thực phẩm có vị chát khi bụng rỗng. Nên duy trì chế độ ăn uống điều độ, không tiêu thụ quá nhiều thực phẩm khó tiêu trong cùng một bữa.
- Uống đủ nước và duy trì chế độ ăn cân đối: Bổ sung đủ nước theo nhu cầu cơ thể, kết hợp chế độ ăn đa dạng, hợp lý giúp hỗ trợ hoạt động của hệ tiêu hóa.
Đặc biệt, người cao tuổi, trẻ nhỏ có khả năng nhai chưa tốt, người gặp vấn đề về răng miệng, rối loạn vận động tiêu hóa hoặc từng phẫu thuật dạ dày cần thận trọng hơn khi ăn hồng. Đây là những nhóm có nguy cơ hình thành bã thức ăn cao hơn do khả năng nhai, nghiền hoặc vận chuyển thức ăn trong đường tiêu hóa bị hạn chế.
Bác sĩ Phúc khuyến cáo, người dân không nên chủ quan khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường sau ăn. Nếu có triệu chứng đau bụng quặn từng cơn, bụng chướng tăng dần, buồn nôn hoặc nôn, không trung tiện hay đại tiện được, cần đến ngay cơ sở y tế để được thăm khám.
Ngọc Minh