Khoảng 2 năm trở lại đây, làn sóng mua vàng qua mạng tại Trung Quốc đang bùng lên mạnh mẽ. Lợi ích dễ thấy nhất là tiện lợi, không tốn thời gian di chuyển hay xếp hàng, nhưng kéo theo đó lại là một “mặt trái” đáng bàn: Nhiều người phát hiện số vàng họ mua thực chất chỉ là… vàng giả. Không ít người tiêu dùng chỉ nhận ra mình bị lừa sau khi mang món đồ đi kiểm định hoặc dùng lửa thử vàng, khi đó tiền đã thanh toán từ lâu và người bán gần như “biến mất”.
Một người dùng trên nền tảng thương mại điện tử Taobao kể lại rằng anh từng đặt mua 5mặt dây chuyền được quảng cáo là “vàng 9999”. Tổng số tiền anh trả cho đơn hàng đó là 1.985 NDT (khoảng 6,9 triệu đồng).
Khi món hàng được giao đến, thoạt nhìn chúng khá giống vàng thật: màu sắc sáng, bề mặt được đánh bóng và thậm chí có cả dấu khắc thể hiện độ tinh khiết. Tuy nhiên, vì vẫn còn nghi ngờ, anh quyết định thử hơ nóng sản phẩm. Chỉ vài giây sau, màu sắc của món trang sức vàng bắt đầu sẫm lại và xuất hiện ánh xanh - dấu hiệu cho thấy đó chỉ là kim loại thường được mạ vàng. Khoảnh khắc đó, anh mới nhận ra số tiền mình bỏ ra thực chất đổi lại chỉ là những món trang sức giả.
Ảnh minh họa (Nguồn: Getty Images)
Câu chuyện này không phải trường hợp cá biệt. Trên một nền tảng thương mại điện tử khác là Pinduoduo, một người tiêu dùng cũng chia sẻ trải nghiệm tương tự.
Người này đặt mua một món trang sức vàng sau khi thấy sản phẩm được quảng cáo là vàng thật với mức giá “ưu đãi” hơn so với mua tại cửa hàng truyền thống. Khi kiện hàng được giao tới, mọi thứ ban đầu có vẻ bình thường. Nhưng chỉ sau một thời gian ngắn đeo vàng, bề mặt món trang sức bắt đầu xuất hiện dấu hiệu rỉ sét. Nghi ngờ về chất lượng sản phẩm, người này đã mang món đồ đến một tiệm kim hoàn để kiểm tra. Kết quả khiến họ choáng váng: đó hoàn toàn không phải vàng thật.
Điểm chung trong nhiều câu chuyện như vậy là cách thức quảng cáo rất thuyết phục. Người bán thường đăng hình ảnh sản phẩm được chụp rất kỹ, kèm theo thông tin về độ tinh khiết, trọng lượng và thậm chí cả giấy chứng nhận. Một số gian hàng còn đưa ra mức giá thấp hơn thị trường đôi chút để tạo cảm giác “có lợi”, khiến người mua dễ dàng đưa ra quyết định nhanh chóng.
Khi món hàng đến tay, người mua thường chỉ kiểm tra sơ qua, bởi vàng vốn là kim loại khó phân biệt bằng mắt thường nếu không có kinh nghiệm. Chỉ đến khi mang đi bán lại, kiểm định hoặc thử bằng các phương pháp đơn giản, nhiều người mới phát hiện ra sự thật.
Một số nạn nhân cho biết họ đã rất bất ngờ khi biết rằng việc phân biệt vàng thật và vàng giả không hề đơn giản. Vàng 9999 - thường được gọi là vàng 24K, có độ mềm cao và trọng lượng tương đối nặng so với kích thước của nó.
Tuy nhiên, những sản phẩm giả ngày nay có thể được làm tinh vi đến mức khó nhận ra nếu chỉ nhìn bằng mắt thường. Trong nhiều trường hợp, người mua chỉ phát hiện vấn đề khi tiến hành các thử nghiệm như nung nóng, nhỏ axit hoặc kiểm tra tại cửa hàng kim hoàn chuyên nghiệp.
Ảnh minh họa (Nguồn: Getty Images)
Sau khi câu chuyện lan truyền trên các diễn đàn và mạng xã hội, nhiều người khác cũng bắt đầu chia sẻ trải nghiệm “đắng lòng”. Có người cho biết họ từng tin tưởng tuyệt đối vào hình ảnh và mô tả của người bán trên mạng, đặc biệt khi gian hàng có nhiều đánh giá tích cực. Nhưng thực tế, các đánh giá này đôi khi cũng có thể chỉ là comment seeding. Khi xảy ra tranh chấp, việc đòi lại tiền thường khá khó khăn, đặc biệt nếu người bán không còn phản hồi hoặc cửa hàng trực tuyến đã đóng.
Các chuyên gia trong ngành kim loại quý cho rằng, cách đơn giản nhất để giảm rủi ro là mua vàng từ những nguồn uy tín, dù là trực tuyến hay trực tiếp tại cửa hàng. Họ cũng lưu ý rằng nếu mức giá rẻ hơn thị trường một cách đáng kể, người mua nên cẩn trọng, bởi vàng là loại tài sản có giá trị tương đối ổn định và hiếm khi được bán thấp hơn nhiều so với giá chung.
Theo dữ liệu được các cơ quan chức năng và tổ chức nghiên cứu thị trường công bố, tình trạng bán vàng giả trên mạng tại Trung Quốc đang thu hút ngày càng nhiều sự chú ý. Trên một nền tảng khiếu nại tiêu dùng phổ biến, đã có hơn 5.000 phản ánh liên quan đến các sản phẩm được quảng cáo là vàng nhưng thực chất không phải vàng thật hoặc có hàm lượng rất thấp.
Bên cạnh đó, nhu cầu mua vàng của người tiêu dùng Trung Quốc cũng đang tăng mạnh. Theo số liệu của Hội đồng Vàng Thế giới, riêng năm 2024, người tiêu dùng tại nước này đã mua khoảng 603 tấn trang sức vàng, tăng khoảng 10% so với năm trước đó.
Các chuyên gia nhận định rằng khi nhu cầu tăng nhanh, thị trường trực tuyến cũng phát triển theo, và đây chính là môi trường mà những người bán thiếu uy tín có thể lợi dụng để đưa hàng giả ra thị trường. Vì vậy, đối với người tiêu dùng, bài học lớn nhất có lẽ là không nên chỉ dựa vào hình ảnh quảng cáo hoặc mức giá hấp dẫn khi mua vàng trên mạng, bởi đôi khi chỉ đến khi thử kiểm định, họ mới biết món đồ mình nhận được có thực sự là vàng hay không.
(Nguồn: CNBC)
Ngọc Linh