1. Đặt vấn đề
Trong quá trình Học viện Chính trị đẩy mạnh xây dựng nền nếp chính quy, rèn luyện kỷ luật và nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo, cuộc thi "Doanh trại chính quy, sáng, xanh, sạch, đẹp" có vị trí đặc biệt quan trọng, trực tiếp góp phần xây dựng môi trường văn hóa quân sự mẫu mực, thống nhất và hiện đại. Cuộc thi không chỉ là một hình thức thi đua thường xuyên mà còn là biện pháp thiết thực nhằm cụ thể hóa các tiêu chí xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện, "Mẫu mực, tiêu biểu".

Cuộc thi có ý nghĩa sâu sắc trong việc nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị và các lực lượng đối với công tác xây dựng doanh trại; đồng thời góp phần hình thành nếp sống chính quy, khoa học, kỷ luật nghiêm minh trong toàn Học viện. Đây cũng là môi trường quan trọng để giáo dục, rèn luyện ý thức tự giác, tinh thần trách nhiệm và xây dựng cảnh quan sư phạm xanh, sạch, đẹp, phục vụ trực tiếp nhiệm vụ giáo dục và đào tạo. Từ đó, cuộc thi góp phần tạo động lực thúc đẩy nâng cao chất lượng tổng hợp, sức mạnh chiến đấu của Học viện Chính trị trong tình hình mới.
2. Nội dung nghiên cứu
Xây dựng doanh trại chính quy, sáng, xanh, sạch, đẹp là một nội dung quan trọng trong công tác xây dựng chính quy, hoạt động thường xuyên của các cơ quan, đơn vị trong toàn quân nói chung, trong đó có Học viện Chính trị, góp phần trực tiếp nâng cao chất lượng huấn luyện, học tập, rèn luyện và đời sống văn hóa tinh thần của cán bộ, giảng viên, học viên, nhân viên, chiến sĩ. Để góp phần xây dựng Học viện chính quy, mẫu mực, ngày càng sáng, xanh, sạch, đẹp, những năm qua, Học viện luôn quan tâm, tổ chức chặt chẽ cuộc thi "Doanh trại chính quy, sáng, xanh, sạch, đẹp", coi đây là hoạt động tiêu biểu, thường niên, trở thành phong trào thi đua sôi nổi, có sức lan tỏa sâu rộng, tạo chuyển biến tích cực về nhận thức, trách nhiệm và hành động của các cơ quan, đơn vị. Thông qua cuộc thi đã phát huy sức mạnh tổng hợp, tinh thần trách nhiệm, xây dựng tình cảm gắn bó, yêu mến đơn vị, từ đó nỗ lực cố gắng, hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao. Thực tế cho thấy, nhiều cơ quan, đơn vị có sự chuẩn bị chu đáo, huy động các nguồn lực để đầu tư cơ sở vật chất, cây xanh, củng cố doanh trại, làm thay đổi diện mạo của đơn vị.
Tuy nhiên, quá trình tổ chức cuộc thi còn có những hạn chế nhất định; thực hiện quy định về chính quy trong Học viện, có cơ quan, đơn vị thực hiện chưa triệt để; cảnh quan môi trường một số cơ quan, đơn vị đầu tư còn hạn chế; tinh thần trách nhiệm của một số cán bộ, giảng viên, học viên, nhân viên, chiến sĩ tham gia cuộc thi chưa cao… Trước yêu cầu ngày càng cao của nhiệm vụ giáo dục - đào tạo và xây dựng Học viện vững mạnh toàn diện, "mẫu mực, tiêu biểu", việc xây dựng, củng cố môi trường Học viện chính quy, sáng, xanh, sạch, đẹp phải tiếp tục được tiến hành một cách bài bản hơn, chất lượng hơn, có chiều sâu, thiết thực, phục vụ trực tiếp đời sống của cán bộ, giảng viên, học viên, nhân viên, chiến sĩ trong Học viện. Để nâng cao chất lượng cuộc thi: Xây dựng doanh trại chính quy, sáng, xanh, sạch, đẹp ở Học viện Chính trị thời gian tới, cần thực hiện những giải pháp cơ bản sau:
Một là, nâng cao nhận thức, trách nhiệm của cấp ủy, tổ chức Đảng, lãnh đạo, chỉ huy các cơ quan, đơn vị về Cuộc thi Xây dựng doanh trại chính quy, sáng, xanh, sạch, đẹp ở Học viện Chính trị hiện nay
Đây là giải pháp quan trọng hàng đầu, quyết định đến chất lượng, hiệu quả cuộc thi, bởi, có sự quan tâm, lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, tổ chức Đảng, lãnh đạo, chỉ huy các cấp mới có thể phát huy sức mạnh tổng hợp, huy động sự vào cuộc với tinh thần trách nhiệm cao của mọi cán bộ, giảng viên, học viên, nhân viên, chiến sĩ. Thực tiễn cho thấy, ở đâu cấp ủy, tổ chức Đảng, lãnh đạo, chỉ huy cơ quan, đơn vị quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo chặt chẽ, sâu sát thì ở đó phong trào xây dựng doanh trại chính quy, sáng, xanh, sạch, đẹp đạt hiệu quả rõ nét. Vì vậy, cấp ủy, chỉ huy các cơ quan, đơn vị cần xác định đây không chỉ là hoạt động mang tính phong trào mà còn là nhiệm vụ thường xuyên gắn với xây dựng chính quy, rèn luyện kỷ luật và xây dựng môi trường văn hóa quân sự.

Trước hết, cần quán triệt nghiêm túc nghị quyết, chỉ thị, quy định, kế hoạch liên quan đến cuộc thi, nhất là Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ Quân đội lần thứ XII, Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ Học viện lần thứ XVII về công tác hậu cần, kỹ thuật; các nghị quyết thường kỳ của Đảng ủy Học viện; Kế hoạch, hướng dẫn của Cơ quan chức năng Tổng cục Hậu cần - kỹ thuật về tổ chức Cuộc thi xây dựng doanh trại chính quy, sáng, xanh, sạch, đẹp. Các đơn vị cần đưa nội dung xây dựng doanh trại vào nghị quyết lãnh đạo, kế hoạch công tác tháng, quý; phân công trách nhiệm cụ thể cho từng tổ chức, từng cá nhân phụ trách từng khu vực. Đồng thời, duy trì nghiêm chế độ kiểm tra, đánh giá, sơ kết, rút kinh nghiệm; kịp thời biểu dương, nhân rộng các mô hình hay, cách làm sáng tạo.
Bên cạnh đó, cần phát huy vai trò nêu gương của đội ngũ cán bộ, nhất là cán bộ chủ trì. Cán bộ phải thực sự sâu sát cơ sở, trực tiếp cùng bộ đội tham gia xây dựng cảnh quan môi trường, giữ gìn nội vụ vệ sinh, từ đó tạo sức lan tỏa và nâng cao ý thức tự giác của mọi quân nhân.
Hai là, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức, trách nhiệm cho cán bộ, giảng viên, học viên, nhân viên, chiến sĩ về Cuộc thi xây dựng doanh trại chính quy, sáng, xanh, sạch, đẹp
Để cuộc thi đạt chất lượng bền vững, trước hết phải làm cho mọi cán bộ, giảng viên, học viên, nhân viên, chiến sĩ phải nhận thức đầy đủ ý nghĩa, mục đích của việc xây dựng doanh trại chính quy, sáng, xanh, sạch, đẹp. Đây không chỉ là yêu cầu về mỹ quan mà còn góp phần xây dựng môi trường giáo dục lành mạnh, nâng cao đời sống tinh thần, hình thành tác phong chính quy, ý thức tổ chức kỷ luật và tinh thần trách nhiệm của quân nhân.
Nội dung giáo dục, quán triệt cần bám sát đối tượng, tập trung vào giáo dục về mục đích, ý nghĩa của Cuộc thi đối với xây dựng đơn vị, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho bộ đội; xác định rõ ý thức, trách nhiệm của mỗi cá nhân; những nội dung, yêu cầu cơ bản, tiêu chí đánh giá doanh trại chính quy, sáng, xanh, sạch, đẹp. Các cơ quan, đơn vị cần đổi mới nội dung, hình thức tuyên truyền theo hướng phong phú, sinh động như: thông qua sinh hoạt chính trị, ngày pháp luật, hệ thống truyền thanh nội bộ, pa nô, khẩu hiệu, bảng ảnh tuyên truyền, tọa đàm, diễn đàn thanh niên… Qua đó tạo sự thống nhất về nhận thức và hành động trong toàn Học viện.
Đặc biệt, cần gắn nội dung cuộc thi với thực hiện Cuộc vận động "Xây dựng môi trường văn hóa tốt đẹp, lành mạnh, phong phú trong Quân đội", phong trào thi đua Quyết thắng và các phong trào của tổ chức Đoàn, Hội phụ nữ, Công đoàn nhằm tạo động lực thi đua rộng khắp, phát huy sức mạnh tổng hợp của các tổ chức, lực lượng, làm cho cuộc thi trở thành hoạt động phong trào tích cực.
Ba là, chú trọng xây dựng nền nếp chính quy, nội vụ vệ sinh, duy trì nghiêm các chế độ quy định trong Học viện
Đây là nội dung cơ bản, quyết định chất lượng cuộc thi. Thực chất cuộc thi làm cho đơn vị được chính quy, gọn, sạch, thống nhất, thể hiện tác phong của một quân đội hiện đại. Kinh nghiệm cho thấy, muốn doanh trại thực sự chính quy, sạch đẹp thì phải duy trì thường xuyên, liên tục các chế độ nội vụ, vệ sinh chứ không làm theo kiểu đối phó, thời vụ.
Các đơn vị cần quán triệt và thực hiện nghiêm túc Điều lệnh quản lý bộ đội; các quy định về xây dựng chính quy trong Học viện; duy trì nghiêm nền nếp các chế độ ngày, tuần; sắp xếp nội vụ theo đúng quy định của Học viện; thống nhất hệ thống biển bảng, pa nô, sơ đồ; bảo đảm nơi ăn, ở, học tập, sinh hoạt ngăn nắp, khoa học. Đồng thời, thực hiện tốt công tác vệ sinh môi trường, phân loại và xử lý rác thải, bảo đảm cảnh quan sạch sẽ, thông thoáng. Không ngừng phát huy vai trò, trách nhiệm của cán bộ, giảng viên, học viên, nhân viên, chiến sĩ trong chăm sóc bồn hoa, cây cảnh, giữ gìn vật tư, trang thiết bị, sáng tạo trong xây dựng cảnh quan môi trường.
Cùng với đó, cần phát huy vai trò tự quản của các lớp học viên trong duy trì vệ sinh doanh trại; tích cực tham gia, chung tay cùng đơn vị để xây dựng Học viện sáng, xanh, sạch, đẹp, coi kết quả xây dựng doanh trại là một tiêu chí đánh giá thi đua của tập thể và cá nhân.
Bốn là, kết hợp hài hòa giữa xây dựng cảnh quan môi trường với bảo đảm tính chính quy, khoa học trong tổ chức cuộc thi
Cuộc thi xây dựng doanh trại chính quy, sáng, xanh, sạch, đẹp nhằm góp phần nâng cao chất lượng xây dựng nền nếp chính quy, quản lý kỷ luật, xây dựng cảnh quan môi trường doanh trại chính quy, sáng, xanh, sạch, đẹp. Chính vì vậy, cần tránh tình trạng "chạy đua", nặng về hình thức, không đúng tính chất cuộc thi, dẫn đến thiếu khoa học, thẩm mĩ. Vì vậy, việc xây dựng cảnh quan doanh trại cần bảo đảm hài hòa giữa yếu tố thẩm mỹ với tính chính quy, thống nhất.
Các cơ quan, đơn vị cần quy hoạch hệ thống cây xanh, bồn hoa, khuôn viên hợp lý; ưu tiên các loại cây phù hợp điều kiện khí hậu, dễ chăm sóc, tạo bóng mát và mỹ quan bền vững. Sắp đặt phòng ở, phòng làm việc phải thống nhất theo quy định và phù hợp với chức năng, nhiệm vụ, tính chất của từng cơ quan, đơn vị; các vị trí để xe của cán bộ, giảng viên, học viên, nhân viên phải hợp lý, gọn gàng, dễ quản lý; hệ thống kho vật chất sắp đặt khoa học, dễ sử dụng, dễ vận chuyển. Hệ thống khẩu hiệu, pa nô, bảng biểu cần được bố trí khoa học, đúng quy định, bảo đảm tính giáo dục và tính thẩm mỹ.
Bên cạnh đó, duy trì thường xuyên hoạt động chấm điểm thi đua hàng tuần, điều chỉnh kịp thời những tồn tại, hạn chế. Tận dụng tốt nguồn vật liệu sẵn có, phát huy tinh thần sáng tạo của cán bộ, học viên, nhân viên, chiến sĩ trong cải tạo cảnh quan, xây dựng các mô hình "vườn hoa thanh niên", " "khu tự quản xanh – sạch – đẹp"… vừa tiết kiệm kinh phí, vừa tạo dấu ấn riêng của từng đơn vị.
Năm là, phát huy vai trò của các tổ chức quần chúng trong tham gia Cuộc thi xây dựng doanh trại chính quy, sáng, xanh, sạch, đẹp
Các tổ chức quần chúng, nhất là đoàn viên thanh niên của Học viện là lực lượng chủ yếu, trực tiếp tham gia xây dựng, duy trì cảnh quan doanh trại. Thực tiễn cho thấy, ở những đơn vị phát huy tốt vai trò thanh niên thì phong trào xây dựng doanh trại luôn sôi nổi, có nhiều mô hình mới, cách làm hiệu quả. Qua đó không chỉ nâng cao chất lượng doanh trại mà còn góp phần giáo dục ý thức trách nhiệm, tinh thần tập thể và kỹ năng tổ chức hoạt động cho đoàn viên, thanh niên.
Để phát huy có hiệu quả vai trò của thanh niên trong Cuộc thi xây dựng doanh trại chính quy, sáng, xanh, sạch, đẹp, các tổ chức đoàn cần giáo dục, động viên đoàn viên, thanh niên nhận thức đầy đủ và tham gia với tinh thần trách nhiệm cao; thường xuyên phối hợp với các chi đoàn kết nghĩa tổ chức các phong trào hành động cụ thể như "Ngày thứ bảy tình nguyện", "Ngày chủ nhật xanh", "Chi đoàn không rác", "Phòng ở thanh niên kiểu mẫu"…để vệ sinh cảnh quan, môi trường. Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong tuyên truyền, giới thiệu mô hình đẹp, cách làm hay; tổ chức các cuộc thi ảnh, video ngắn về doanh trại chính quy để tạo hiệu ứng lan tỏa tích cực trong toàn Học viện.
Sáu là, quan tâm đầu tư cơ sở vật chất, huy động hiệu quả các nguồn lực phục vụ cuộc thi
Để nâng cao chất lượng cuộc thi, cần có sự quan tâm đầu tư đồng bộ về cơ sở vật chất, doanh cụ, hệ thống điện chiếu sáng, nước sinh hoạt, công trình vệ sinh, khu thể thao, khuôn viên cây xanh… Các cơ quan chức năng cần chủ động tham mưu với Đảng ủy, Ban Giám đốc Học viện bố trí kinh phí phù hợp cho xây dựng và cải tạo doanh trại. Quá trình tổ chức cần kết hợp giữa nguồn đầu tư của trên với phát huy nội lực của đơn vị, tận dụng vật liệu sẵn có, huy động ngày công lao động hợp lý, tránh phô trương, hình thức, lãng phí. Đồng thời, cần coi trọng công tác bảo quản, sử dụng hiệu quả cơ sở vật chất sau đầu tư; tránh tình trạng chỉ tập trung làm đẹp phục vụ kiểm tra, thi đua mà thiếu duy trì thường xuyên.
3. Kết luận
Cuộc thi "Doanh trại chính quy, sáng, xanh, sạch, đẹp" có ý nghĩa thiết thực trong xây dựng môi trường văn hóa quân sự, nâng cao chất lượng xây dựng chính quy và đời sống bộ đội ở Học viện Chính trị hiện nay. Để cuộc thi ngày càng đi vào chiều sâu, đạt hiệu quả thiết thực và bền vững, cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp từ tăng cường lãnh đạo, giáo dục nâng cao nhận thức đến phát huy tinh thần trách nhiệm, tính chủ động, sáng tạo của mọi cán bộ, giảng viên, học viên, nhân viên, chiến sĩ. Phát huy những kết quả đã đạt được cùng với việc vận dụng linh hoạt các kinh nghiệm từ thực tiễn sẽ góp phần xây dựng Học viện Chính trị thực sự chính quy, mẫu mực, sáng, xanh, sạch, đẹp; đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.
Thiếu tá CN Đỗ Đức Hiếu
Phòng Hậu cần - Kỹ thuật, Học viện Chính trị (Bộ Quốc phòng)