Thay vì vội vàng mua thêm hoặc bán ra vì sợ giá còn biến động, có một số việc người mua nên làm để kiểm soát rủi ro và giữ kế hoạch tài chính của mình đi đúng hướng.
1. Xem lại mục tiêu mua vàng ban đầu
Trước khi quyết định mua thêm hay bán ra, hãy xác định lý do mình mua vàng ngay từ đầu. Nếu mua để tích lũy trong dài hạn, một vài phiên giảm giá chưa chắc đã khiến mục tiêu ban đầu thay đổi. Ngược lại, nếu mua với kỳ vọng giá tăng trong thời gian ngắn, người mua cần nhìn lại mức độ rủi ro mình có thể chấp nhận.
Việc xác định rõ mục tiêu giúp tránh tình trạng liên tục thay đổi quyết định theo diễn biến thị trường. Giá giảm không đồng nghĩa phải bán ngay, cũng không có nghĩa đây chắc chắn là thời điểm thích hợp để mua thêm.
2. Kiểm tra lại số tiền đang dành cho vàng
Một đợt giảm giá là dịp để nhìn lại tỷ trọng vàng trong tổng tài sản và khoản tiền còn lại cho những nhu cầu khác. Nếu phần lớn tiền tiết kiệm đã được dùng để mua vàng, việc tiếp tục xuống tiền có thể khiến người mua thiếu nguồn dự phòng khi phát sinh chi phí bất ngờ.
Trước khi mua thêm, nên bảo đảm tiền sinh hoạt, các khoản phải trả và quỹ dự phòng vẫn được giữ riêng. Đặc biệt, không nên dùng tiền chuẩn bị cho học phí, tiền thuê nhà, trả nợ hoặc những kế hoạch sắp tới chỉ vì nghĩ giá vàng đang hấp dẫn.
Ảnh minh hoạ
3. Tính cả chênh lệch giá mua vào và bán ra
Giá vàng giảm có thể khiến nhiều người chú ý đến mức giá niêm yết, nhưng đây không phải yếu tố duy nhất quyết định hiệu quả của một giao dịch. Người mua cần kiểm tra cả giá bán ra của cửa hàng và giá thu mua vào tại cùng thời điểm.
Chẳng hạn, nếu mua vàng với giá 100 triệu đồng nhưng cửa hàng chỉ thu mua lại ở mức 97 triệu đồng, người bán sẽ nhận ít hơn 3 triệu đồng so với số tiền đã bỏ ra nếu bán ngay, chưa tính các chi phí khác nếu có. Giá vàng thị trường tăng trở lại cũng chưa chắc giúp người mua hòa vốn nếu mức tăng chưa bù được khoảng chênh lệch này.
Vì vậy, trước khi quyết định mua thêm, hãy so sánh giá mua - bán và tìm hiểu chính sách thu mua lại của nơi bán. Đây là thông tin thực tế cần thiết hơn việc chỉ nhìn vào mức giảm của giá vàng trong vài ngày.
4. Không vội mua thêm chỉ vì nghĩ giá đã chạm đáy
Khi giá vàng giảm liên tiếp, suy nghĩ phổ biến là mua ngay để có mức giá tốt hơn trước khi thị trường phục hồi. Tuy nhiên, không ai có thể chắc chắn một đợt giảm đã kết thúc hay giá sẽ còn đi xuống.
Nếu muốn tích lũy vàng định kỳ, người mua có thể xác định trước ngân sách và thời điểm mua phù hợp với khả năng tài chính, thay vì dồn toàn bộ tiền vào một lần vì sợ bỏ lỡ cơ hội. Cách làm này không bảo đảm mua được mức giá thấp nhất, nhưng giúp hạn chế việc đưa ra quyết định quá lớn chỉ vì biến động ngắn hạn.
5. Cân nhắc nhu cầu sử dụng tiền trước khi bán vàng
Với người đang giữ vàng, giá giảm có thể tạo áp lực phải bán sớm để tránh khoản lỗ lớn hơn. Tuy nhiên, quyết định bán nên dựa trên nhu cầu tài chính thực tế thay vì chỉ dựa vào tâm lý lo lắng.
Nếu sắp cần tiền cho một khoản chi thiết yếu mà không còn nguồn tiền dự phòng phù hợp, bán một phần vàng có thể là phương án cần cân nhắc. Ngược lại, nếu đây là khoản tích lũy dài hạn và chưa cần sử dụng, người mua có thể đánh giá lại kế hoạch trước khi quyết định.
Cũng cần phân biệt mức giảm trên bảng giá với khoản lãi hoặc lỗ thực tế. Số tiền nhận được khi bán phụ thuộc vào giá thu mua của cửa hàng, loại vàng và điều kiện giao dịch, chứ không đơn thuần là giá vàng được nhắc đến trên thị trường.
6. Tránh vay tiền để tranh thủ mua vàng giá thấp
Một đợt giảm giá có thể tạo cảm giác đây là cơ hội hiếm có, khiến một số người muốn vay thêm để mua nhiều vàng hơn. Nhưng nếu giá tiếp tục giảm hoặc đi ngang trong thời gian dài, người mua vẫn phải trả lãi trong khi khoản đầu tư chưa mang lại lợi nhuận.
Với vàng tích lũy, việc sử dụng tiền sẵn có sau khi đã bảo đảm các khoản chi thiết yếu thường giúp người mua chủ động hơn. Không nên để kỳ vọng giá sẽ sớm phục hồi trở thành lý do vay nợ hoặc sử dụng khoản tiền vốn dành cho những mục đích quan trọng khác.
Giá vàng giảm liên tiếp không tự động có nghĩa là nên mua vào, cũng không đồng nghĩa người đang nắm giữ vàng phải bán ra ngay. Điều quan trọng là xác định rõ mục tiêu tích lũy, giữ đủ tiền cho những nhu cầu cần thiết và hiểu các chi phí liên quan trước mỗi giao dịch. Khi có kế hoạch rõ ràng, người mua sẽ ít bị cuốn theo biến động giá từng ngày và chủ động hơn trong việc sử dụng tiền của mình.
Hà Nguyên