Hình ảnh sản phẩm chôm chôm sấy hồng ngoại
Chôm chôm là một trong những loại trái cây đặc trưng của vùng nhiệt đới, không chỉ nổi tiếng bởi hương vị thơm ngon mà còn chứa nhiều thành phần dinh dưỡng có giá trị như vitamin C, chất xơ, khoáng chất và các hợp chất chống oxy hóa. Ở Việt Nam, chôm chôm được trồng với sản lượng lớn tại nhiều địa phương, đặc biệt ở các tỉnh miền Tây Nam Bộ và Đông Nam Bộ. Tuy nhiên, thực tế hiện nay cho thấy việc tiêu thụ và bảo quản chôm chôm sau thu hoạch vẫn còn gặp nhiều khó khăn. Mỗi khi vào mùa thu hoạch, sản lượng chôm chôm tăng mạnh nhưng thị trường tiêu thụ chưa ổn định, trong khi công nghệ bảo quản sau thu hoạch còn hạn chế. Điều này dẫn đến tình trạng trái cây bị tồn đọng, cung vượt cầu, làm cho giá bán giảm sâu. Hình ảnh "được mùa nhưng luôn mất giá" đã trở thành nỗi trăn trở của nhiều người nông dân. Bên cạnh đó, chôm chôm là loại trái cây có hàm lượng đường tự nhiên khá cao, do đó quá trình tách nước để tạo ra sản phẩm sấy khô gặp không ít khó khăn. Nếu công nghệ sấy không phù hợp, sản phẩm dễ bị biến màu, cháy bề mặt, mất mùi vị tự nhiên hoặc suy giảm giá trị dinh dưỡng.
Xuất phát từ thực tiễn đó, nhóm nghiên cứu gồm Nguyễn Thế Vinh (HVCH, K2025B), Trương Hữu An (SV, K21) và Đặng Phú Gia (SV, K20) đã thực hiện đề tài: "Nghiên cứu công nghệ sấy bằng bức xạ hồng ngoại để sản xuất sản phẩm chôm chôm sấy khô". Sau hơn 6 tháng nghiên cứu, thử nghiệm và tối ưu hóa công nghệ, nhóm đã chế tạo thành công sản phẩm chôm chôm sấy khô đạt chất lượng tốt, mở ra hướng đi mới cho việc nâng cao giá trị nông sản Việt Nam. Công nghệ sấy bằng bức xạ hồng ngoại mang lại nhiều ưu điểm nổi bật so với các phương pháp sấy truyền thống. Năng lượng bức xạ hồng ngoại có khả năng truyền nhiệt trực tiếp vào bên trong vật liệu, giúp quá trình tách ẩm diễn ra nhanh hơn, đồng đều hơn và hạn chế hiện tượng quá nhiệt ở bề mặt sản phẩm. Nhờ vậy, sản phẩm chôm chôm sấy sau khi hoàn thiện vẫn giữ được màu sắc tự nhiên, hương vị đặc trưng và độ dẻo hấp dẫn.
Kết quả nghiên cứu cho thấy độ tổn thất các thành phần dinh dưỡng của sản phẩm dưới 10%, độ ẩm đạt yêu cầu bảo quản và thời gian sử dụng được kéo dài đáng kể. Đặc biệt, nhóm nghiên cứu còn tối ưu hóa được chế độ vận hành nhằm giảm chi phí năng lượng xuống mức thấp nhất, góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế cho quá trình sản xuất. Sản phẩm chôm chôm sấy hồng ngoại không chỉ góp phần đa dạng hóa các mặt hàng chế biến từ trái cây Việt Nam mà còn mang ý nghĩa thiết thực trong việc hỗ trợ tiêu thụ nông sản vào mùa vụ. Đây là hướng nghiên cứu có tiềm năng ứng dụng cao, góp phần nâng cao giá trị gia tăng cho trái chôm chôm, giảm tổn thất sau thu hoạch và tạo thêm cơ hội phát triển cho ngành công nghiệp chế biến thực phẩm trong nước.
Thành công của đề tài cũng cho thấy tinh thần sáng tạo, đam mê nghiên cứu khoa học của các học viên và sinh viên trẻ. Những nghiên cứu mang tính ứng dụng như thế này không chỉ góp phần giải quyết các vấn đề thực tiễn của xã hội mà còn khẳng định vai trò của khoa học công nghệ trong việc thúc đẩy phát triển nông nghiệp bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh của nông sản Việt Nam trên thị trường trong và ngoài nước.
Tổng hợp – Hoài Anh