"Tôi vừa hoàn tất thủ tục mua nhà rồi!"
Chiều hôm đó, khi đang bận rộn ở văn phòng, tôi bất ngờ nhận được cuộc gọi từ một đồng nghiệp cũ. Anh nói đang ở gần công ty và muốn gặp tôi vài phút.
Khi xuống sảnh, tôi thấy cả hai vợ chồng anh đang đứng chờ. Chưa kịp chào hỏi, tôi đã buột miệng:
"Thế là cuối cùng anh cũng mua nhà rồi phải không?".
Hai vợ chồng nhìn nhau bật cười. Đồng nghiệp của tôi ngạc nhiên hỏi:
"Sao cậu đoán được?".
Tôi đáp:
"Dễ mà. Hai vợ chồng cùng xin nghỉ giữa tuần để đi giải quyết việc riêng. Con cái đã lớn cả rồi, chắc chắn không phải chuyện kết hôn. Mà trước đó anh vừa mua xe mới, nên khoản tiền còn lại chỉ có thể dành cho việc mua nhà".
Quả nhiên, tôi đoán đúng.
Hôm đó, anh vừa hoàn tất thủ tục chuyển nhượng một căn hộ nằm trong khu vực có trường học chất lượng tốt mà gia đình đã nhắm đến từ nhiều năm trước.
Kế hoạch mua nhà bị trì hoãn suốt 4 năm
Thực ra, đồng nghiệp của tôi đã có nhà ở từ trước. Việc mua thêm căn hộ lần này không phải để ở mà chủ yếu nhằm mục đích cho con được học trong khu vực trường học mong muốn.
Từ khi con học lớp 1, anh đã bắt đầu tìm hiểu thị trường.
Thời điểm đó, giá nhà tại khu vực này khá cao. Ngay cả những căn hộ cũ, xuống cấp và không có nhiều lợi thế về tiện ích cũng được rao bán với mức giá rất đắt.
Nhiều người khuyên anh nên mua sớm vì giá nhà gần trường học thường khó giảm. Tôi cũng từng là một trong số đó.
Thế nhưng anh lại chọn cách chờ đợi.
Trong suốt 4 năm, khi giá nhà liên tục điều chỉnh, anh vẫn kiên nhẫn quan sát thị trường và không vội vàng xuống tiền.
Đến năm nay, khi con sắp bước vào cấp hai, nhu cầu trở nên cấp thiết hơn, anh mới quyết định giao dịch. Điều đáng nói là căn hộ anh mua chính là căn đã từng theo dõi nhiều năm trước. Khác biệt duy nhất là giá bán hiện tại thấp hơn rất nhiều so với thời điểm ban đầu.
Với một gia đình lao động bình thường, khoản chênh lệch đó tương đương số tiền phải tích cóp trong nhiều năm làm việc.
"Tôi chỉ cần quyền học trong khu vực này, không cần căn nhà mới hay nội thất đẹp", anh nói.
Vì mục tiêu đã rõ ràng nên anh không bị cuốn vào những đợt tăng giá hay tâm lý sợ bỏ lỡ cơ hội.
Một quyết định giúp gia đình giảm áp lực tài chính
Nhìn lại, điều khiến tôi ấn tượng nhất không phải việc anh mua được nhà, mà là cách anh giữ được sự tỉnh táo trước áp lực từ thị trường.
Trong nhiều năm qua, rất nhiều gia đình đã vội vàng vay thêm tiền, tăng đòn bẩy tài chính hoặc chấp nhận áp lực trả nợ lớn chỉ vì sợ giá nhà tiếp tục tăng.
Ngược lại, đồng nghiệp của tôi chọn phương án chậm mà chắc. Anh chỉ mua khi nhu cầu thực sự xuất hiện và khi mức giá phù hợp với khả năng tài chính của gia đình.
Nhờ vậy, khoản tiền tiết kiệm được có thể dùng cho nhiều mục tiêu khác như giáo dục, dự phòng rủi ro hoặc đầu tư cho tương lai.
Đó là điều mà nhiều người thường bỏ qua khi nói về chuyện mua nhà. Tiết kiệm được vài trăm triệu đồng đôi khi không khác gì kiếm thêm vài trăm triệu đồng.
Một bài toán khác: Thu nhập gia đình cũng đang thay đổi
Trong câu chuyện hôm đó, tôi còn được nghe một chia sẻ khác khá đáng suy ngẫm.
Vợ đồng nghiệp tôi là thợ làm bánh tại một chuỗi cửa hàng đồ ngọt. Tuy nhiên, những năm gần đây, mô hình kinh doanh thay đổi nhanh chóng. Nhiều sản phẩm được sản xuất tập trung tại nhà máy thay vì làm trực tiếp tại cửa hàng.
Số lượng cửa hàng giảm dần, nhu cầu nhân sự cũng không còn như trước. Chính vì vậy, chị đang tính đến phương án chuyển hướng nghề nghiệp.
Thay vì mở cửa hàng lớn với chi phí mặt bằng và vận hành cao, chị dự định làm các sản phẩm bánh và đồ ăn nhẹ phục vụ học sinh ngay tại nhà. Lợi thế của gia đình là căn hộ mới nằm sát trường học, lượng khách hàng tiềm năng khá ổn định.
Quan trọng hơn, chị có thể chủ động thời gian để chăm sóc con trong giai đoạn học tập quan trọng. Đó cũng là một dạng "đầu tư" mà không phải lúc nào cũng đo đếm bằng tiền bạc.
Bài học từ một lần chờ đợi
Trước khi chia tay, tôi nói đùa với đồng nghiệp:
"Coi như anh vừa tiết kiệm được nửa căn nhà rồi."
Anh cười rất thoải mái.
Thực tế, không ai có thể dự đoán chính xác thị trường sẽ tăng hay giảm. Nhưng câu chuyện này cho thấy một điều:
Đối với những quyết định tài chính lớn như mua nhà, điều quan trọng không phải là chạy theo đám đông hay xuống tiền thật nhanh, mà là hiểu rõ nhu cầu của bản thân và lựa chọn thời điểm phù hợp với khả năng tài chính.
Đôi khi, kiếm thêm tiền là một cách để gia tăng tài sản. Nhưng trong nhiều trường hợp, tránh được một quyết định vội vàng còn mang lại giá trị lớn hơn rất nhiều.
Với những gia đình bình thường, mỗi khoản tiền tiết kiệm được đều là thành quả của nhiều năm lao động. Vì thế, sự tỉnh táo và kiên nhẫn đôi khi chính là khoản đầu tư sinh lời tốt nhất.
Như Anh