1. Đặt vấn đề
Công tác đảng, công tác chính trị trong Quân đội nhân dân Việt Nam là một trong những hoạt động lãnh đạo của Đảng đối với Quân đội, một mặt công tác cơ bản của cấp ủy đảng, chính ủy, chính trị viên và người chỉ huy các cấp trong Quân đội. Tiến hành công tác đảng, công tác chính trị trong Quân đội nhằm làm cho Quân đội luôn giữ vững bản chất giai cấp công nhân, tính nhân dân và tính dân tộc sâu sắc; luôn sẵn sàng chiến đấu hy sinh vì độc lập tự do của Tổ quốc, vì chủ nghĩa xã hội, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ mà Đảng, Nhà nước và nhân dân giao phó. Để tiến hành công tác đảng, công tác chính trị trong Quân đội có hiệu quả, phải thông qua hệ thống tổ chức Đảng, cơ quan chính trị và đội ngũ cán bộ, đảng viên trong Quân đội từ Quân ủy trung ương đến cơ sở; phải thường xuyên đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ cán bộ có đủ phẩm chất, năng lực đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ; nhất là năng lực tiến hành công tác đảng, công tác chính trị.
2. Nội dung nghiên cứu
Trường Trung cấp Kỹ thuật Tăng thiết giáp là một trong năm đơn vị trực tiếp huấn luyện chiến sĩ mới và thành viên Kíp xe Tăng thiết giáp cho toàn quân, đặc biệt trọng tâm huấn luyện thành viên Kíp xe Tăng thiết giáp. Nhà trường còn đảm nhiệm nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu phối hợp với các đơn vị bạn, sẵn sàng đánh bại mọi kẻ thù xâm lược.
Đội ngũ Trung đội trưởng ở Trường Trung cấp Kỹ thuật Tăng thiết giáp là lực lượng trực tiếp chỉ huy, huấn luyện, giáo dục, rèn luyện bộ đội; trực tiếp quyết định việc phát huy vai trò hoạt động công tác đảng, công tác chính trị ở cấp trung đội; là tâm điểm giải quyết mọi vấn đề về chính trị, tâm tư, tình cảm của bộ đội. Với tần suất cao trong huấn luyện, trung đội trưởng là trụ cột tinh thần của bộ đội sau những giờ huấn luyện. Trong khi đó đội ngũ trung đội trưởng lại chưa được đào tạo, chuyên sâu về hoạt động công tác đảng, công tác chính trị. Do đó, cùng với nâng cao năng lực chỉ huy tham mưu thì việc bồi dưỡng năng lực hoạt động công tác đảng, công tác chính trị cho trung đội trưởng có ý nghĩa hết sức quan trọng.
Những năm qua các cấp ủy Đảng, cán bộ chủ trì các cấp ở Trường Trung cấp Kỹ thuật Tăng thiết giáp đã chăm lo xây dựng đơn vị vững mạnh về mọi mặt; thường xuyên bồi dưỡng phẩm chất năng lực, phương pháp, tác phong công tác cho đội ngũ cán bộ các cấp, trong đó có nội dung tiến hành hoạt động công tác đảng, công tác chính trị. Nhờ đó năng lực thực hiện nhiệm vụ, năng lực tiến hành công tác đảng, công tác chính trị của đội ngũ cán bộ các cấp nói chung và đội ngũ Trung đội trưởng nói riêng được nâng lên rõ rệt. Tuy nhiên, quá trình thực hiện nhiệm vụ vẫn còn nhiều hạn chế cả về nhận thức và hoạt động thực tiễn; còn nhiều mặt chưa theo kịp yêu cầu, nhiệm vụ công tác đảng, công tác chính trị ở các đơn vị sẵn sàng chiến đấu.
Trong giai đoạn hiện nay với công cuộc đổi mới của đất nước diễn ra trong bối cảnh tình hình thế giới, khu vực có những diễn biến phức tạp, trước sự phát triển của nhiệm vụ quân đội, sự nghiệp giáo dục, đào tạo của Nhà trường cùng với sự tác động của mặt trái nền kinh tế thị trường, yêu cầu, nhiệm vụ công tác đảng, công tác chính trị trong các nhiệm vụ ngày càng cao. Do vậy, vị trí, vai trò công tác đảng, công tác chính trị ngày càng quan trọng, đòi hỏi Trường Trung cấp Kỹ thuật Tăng thiết giáp phải không ngừng bồi dưỡng năng lực công tác đảng, công tác chính trị cho đội ngũ cán bộ các cấp, trong đó có đội ngũ trung đội trưởng để đáp ứng với yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.
Bồi dưỡng năng lực công tác đảng, công tác chính trị cho trung đội trưởng ở Trường Trung cấp Kỹ thuật Tăng thiết giáp là một quá trình lâu dài, có tính hệ thống và kế thừa, được tiến hành qua nhiều khâu, nhiều bước, với sự tham gia phối hợp chặt chẽ của nhiều lực lượng, nhiều chủ thể trong và ngoài nhà trường. Để quá trình này đạt được hiệu quả thiết thực, bảo đảm tính toàn diện và chiều sâu, đòi hỏi phải tuân thủ nghiêm các nguyên tắc cơ bản sau:
Một là, bồi dưỡng năng lực công tác đảng, công tác chính trị của trung đội trưởng ở Trường Trung cấp Kỹ thuật Tăng thiết giáp phải đặt dưới sự lãnh đạo của cấp ủy, chi ủy, chi bộ; sự chỉ đạo, điều hành của cán bộ chủ trì các cấp từ Ban Giám hiệu đến đại đội; sự kiểm tra, đôn đốc của các cơ quan chức năng.
Bồi dưỡng năng lực công tác đảng, công tác chính trị cho trung đội trưởng là một nội dung quan trọng của công tác cán bộ ở đơn vị cơ sở, vì vậy phải được đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp, toàn diện của đảng ủy Nhà trường, cấp ủy các cấp; sự chỉ đạo, điều hành thống nhất của cán bộ chủ trì từ Ban Giám hiệu đến cấp đại đội; sự kiểm tra, hướng dẫn của các cơ quan chức năng.
Cấp ủy đảng các cấp cần căn cứ vào nhiệm vụ chính trị, yêu cầu xây dựng đơn vị và thực trạng đội ngũ trung đội trưởng để xác định rõ phương hướng, mục tiêu, nội dung và biện pháp lãnh đạo bồi dưỡng năng lực công tác đảng, công tác chính trị. Chính ủy, chính trị viên, người chỉ huy các cấp phải phát huy vai trò trách nhiệm, trực tiếp chỉ đạo và tham gia bồi dưỡng; coi đây là một tiêu chí quan trọng trong đánh giá chất lượng đội ngũ cán bộ.
Cơ quan chính trị và cơ quan tham mưu cần phối hợp chặt chẽ trong tham mưu, đề xuất chủ trương, kế hoạch bồi dưỡng; đồng thời thường xuyên kiểm tra, đôn đốc, hướng dẫn các đơn vị cơ sở tổ chức thực hiện nghiêm túc, hiệu quả.
Hai là, bồi dưỡng năng lực công tác đảng, công tác chính trị phải có kế hoạch cụ thể, khoa học và phát huy tính chủ động, sáng tạo của các chủ thể, đối tượng
Bồi dưỡng năng lực công tác đảng, công tác chính trị là một quá trình lâu dài, có tính hệ thống, không thể tiến hành tùy tiện, hình thức. Vì vậy, việc xây dựng kế hoạch bồi dưỡng cụ thể, sát thực tế, phù hợp đặc điểm nhiệm vụ của Nhà trường và từng đơn vị có ý nghĩa đặc biệt quan trọng.
Trong điều kiện Trường Trung cấp Kỹ thuật Tăng thiết giáp có khối lượng huấn luyện lớn, nhiệm vụ đan xen, yêu cầu cao về chất lượng và tiến độ, kế hoạch bồi dưỡng phải được xây dựng khoa học, linh hoạt, bảo đảm hài hòa giữa huấn luyện chuyên môn và bồi dưỡng năng lực công tác đảng, công tác chính trị. Nội dung bồi dưỡng cần thiết thực, dễ tiếp thu, gắn với chức trách, nhiệm vụ của trung đội trưởng; hình thức, phương pháp phải đa dạng, tránh rập khuôn, máy móc.
Đồng thời, cần phát huy cao độ tính tự giác, chủ động, sáng tạo của trung đội trưởng trong quá trình học tập, rèn luyện; khuyến khích trao đổi kinh nghiệm, học tập lẫn nhau, coi hiệu quả thực chất và sự tiến bộ trong năng lực công tác là tiêu chí đánh giá chủ yếu.
Ba là, bồi dưỡng năng lực công tác đảng, công tác chính trị phải xuất phát từ yêu cầu thực tiễn nhiệm vụ và chức trách của trung đội trưởng ở Trường Trung cấp Kỹ thuật Tăng thiết giáp.
Với nhiệm vụ chính trị trung tâm là huấn luyện thành viên kíp xe TTG, đồng thời sẵn sàng cơ động thực hiện các nhiệm vụ đột xuất khác, yêu cầu đặt ra trong giai đoạn hiện nay là phải xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện, "Mẫu mực, tiêu biểu", trong đó lấy vững mạnh về chính trị làm cơ sở, làm trung tâm. Để đáp ứng yêu cầu đó, đội ngũ trung đội trưởng cần có trình độ, năng lực toàn diện, đặc biệt là bản lĩnh chính trị vững vàng, tinh thần trách nhiệm cao, phẩm chất đạo đức trong sáng, phong cách, phương pháp công tác khoa học, cùng với kinh nghiệm thực tiễn vững chắc trong tiến hành công tác đảng, công tác chính trị.
Thực tiễn hoạt động công tác đảng, công tác chính trị ở đơn vị huấn luyện tăng thiết giáp đặt ra yêu cầu rất cao đối với đội ngũ trung đội trưởng, không chỉ vững về chuyên môn quân sự mà còn có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức trong sáng, phương pháp công tác khoa học và kỹ năng xử lý linh hoạt các tình huống tư tưởng, kỷ luật.
Vì vậy, nội dung bồi dưỡng phải bám sát nhiệm vụ chính trị trung tâm, đặc điểm đối tượng huấn luyện và thực trạng đội ngũ trung đội trưởng; tập trung nâng cao năng lực thực hành công tác đảng, công tác chính trị, khả năng tổ chức, quản lý, giáo dục bộ đội, xử lý tình huống nảy sinh trong huấn luyện và sinh hoạt hằng ngày.
Việc lựa chọn hình thức, phương pháp bồi dưỡng cần hướng mạnh vào thực tiễn, gắn lý luận với hành động, lấy hiệu quả công tác đảng, công tác chính trị ở cơ sở làm thước đo, góp phần xây dựng tổ chức đảng trong sạch, vững mạnh, đơn vị vững mạnh toàn diện, "mẫu mực, tiêu biểu".
Bốn là, coi trọng vai trò tự học, tự rèn luyện, tự bồi dưỡng của trung đội trưởng ở Trường Trung cấp Kỹ thuật Tăng thiết giáp.
Năng lực của mỗi cán bộ nói chung, cũng như năng lực công tác đảng, công tác chính trị của trung đội trưởng nói riêng, được hình thành và phát triển chủ yếu thông qua quá trình đào tạo cơ bản tại các học viện, nhà trường trong quân đội; đồng thời được bổ sung, hoàn thiện hơn trong quá trình công tác, rèn luyện thực tiễn ở đơn vị. Tuy nhiên, yếu tố có ý nghĩa quyết định nhất vẫn là ý thức, tinh thần trách nhiệm và sự tự giác của mỗi trung đội trưởng trong việc tự học tập, tự bồi dưỡng, không ngừng nâng cao năng lực, trình độ, phẩm chất chính trị và phương pháp công tác của bản thân.
Hoạt động tập huấn, bồi dưỡng năng lực công tác đảng, công tác chính trị cho trung đội trưởng ở Trường Trung cấp Kỹ thuật Tăng thiết giápcần được định hướng đúng, tập trung vào những nội dung cơ bản, thiết thực, gắn với thực tiễn nhiệm vụ của trung đội; chú trọng trang bị cho họ phương pháp làm việc khoa học, kỹ năng tự học, tự nghiên cứu. Đồng thời, cần xây dựng cho trung đội trưởng ý chí, bản lĩnh, khơi dậy lòng đam mê, tinh thần trách nhiệm, niềm tự hào về vị trí, vai trò của người cán bộ trong quân đội; qua đó giúp họ chủ động nhận thức rõ những hạn chế, thiếu sót của bản thân để tự tìm tòi, nghiên cứu, bù đắp và khắc phục.
Song song với việc chủ động xây dựng kế hoạch và thường xuyên tổ chức bồi dưỡng năng lực công tác đảng, công tác chính trị cho trung đội trưởng, cấp ủy, chỉ huy các cấp cần quan tâm tạo mọi điều kiện thuận lợi cả về thời gian, môi trường và động lực để trung đội trưởng tích cực tự học, tự rèn luyện, tự hoàn thiện mình. Chỉ khi người trung đội trưởng thực sự phát huy được tinh thần tự học, tự bồi dưỡng và được tổ chức tạo điều kiện hỗ trợ đúng hướng, thì hiệu quả công tác bồi dưỡng mới đạt được chất lượng cao, có chiều sâu và bảo đảm tính bền vững lâu dài.
3. Kết luận
Trong bối cảnh tình hình thế giới, khu vực và trong nước có nhiều diễn biến phức tạp; các thế lực thù địch đẩy mạnh chiến lược "diễn biến hòa bình", "phi chính trị hóa quân đội"; tác động của kinh tế thị trường và mạng xã hội ngày càng sâu rộng, yêu cầu nâng cao năng lực công tác đảng, công tác chính trị cho đội ngũ trung đội trưởng ở Trường Trung cấp Kỹ thuật Tăng thiết giáp càng trở nên cấp thiết.
Quán triệt và thực hiện nghiêm túc những vấn đề có tính nguyên tắc trong bồi dưỡng năng lực công tác đảng, công tác chính trị sẽ góp phần xây dựng đội ngũ trung đội trưởng có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức trong sáng, năng lực công tác toàn diện; đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu trong tình hình mới, góp phần xây dựng Đảng bộ Nhà trường trong sạch, vững mạnh, Nhà trường vững mạnh toàn diện, "mẫu mực, tiêu biểu".
Thượng uý Đinh Hải Long, Hệ 2, Trường Sĩ quan Chính trị (Bộ Quốc phòng)
Tài liệu tham khảo:
1. Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn Kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Tập I, II, Nxb Chính trị quốc gia Sự Thật, Hà Nội, 2021.
2. Đảng Cộng sản Việt Nam, về tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng; ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, những biểu hiện "tự điễn biển", "tự chuyển hóa" trong nội bộ, Nghị quyết số 04-NQ-TW ngày 30/10/2016, Hà Nội, 2016.
3. Quân ủy Trung ương, Nâng cao chất lượng huấn luyện giai đoạn 2023- 2030 và những năm tiếp theo, Nghị quyết số 1659-NQ/QUTW, Hà Nội, 2022.
4. Binh chủng Tăng thiết giáp, Báo cáo tổng kết hoạt động công tác đảng, công tác chính trị năm 2024, Hà Nội, 2024.