Từng có thời gian, tấm bằng đại học và một công việc văn phòng tại các tập đoàn lớn được xem là đích đến lý tưởng của giới trẻ Hàn Quốc. Thế nhưng những năm gần đây, quan niệm ấy đang dần thay đổi. Trong bối cảnh ngành bán dẫn bùng nổ kéo theo mức thưởng khổng lồ dành cho công nhân sản xuất, cộng thêm nỗi lo bị AI thay thế, không ít người - trong đó có cả thế hệ Gen Z, đang dần chuyển hướng sự nghiệp sang việc làm công nhân trong các nhà máy sản xuất linh kiện.
Công nhân trở thành nghề đáng mơ ước
Một chuyên gia tư vấn nghề nghiệp từng làm việc tại SK hynix cho biết ông đang chứng kiến sự thay đổi rõ rệt trong hồ sơ ứng tuyển. Mỗi năm xử lý khoảng 1.000 trường hợp tư vấn, ông nhận thấy không chỉ học sinh trường nghề mà cả những người tốt nghiệp đại học với chương trình đào tạo 4-5 năm cũng nghiêm túc cân nhắc nộp đơn vào các vị trí công nhân sản xuất tại SK hynix. Theo ông, phạm vi ứng viên đã mở rộng đáng kể, thậm chí có nhiều người đến từ những lĩnh vực hoàn toàn không liên quan đến bán dẫn và gần như không có kiến thức nền tảng về ngành này.
Ảnh minh họa
Sự thay đổi này cũng được thể hiện trong các diễn đàn việc làm. Một nam công nhân Gen Z đang làm việc tại SK hynix cho biết cuộc sống của anh hiện rất thoải mái. Anh kể rằng mình được tuyển dụng ngay sau khi tốt nghiệp trường học nghề và xem đây là "con đường sự nghiệp có hiệu quả cao nhất so với công sức bỏ ra". Với Gen Z này, lựa chọn đi làm công nhân thay vì theo học đại học đã mang lại kết quả vượt ngoài mong đợi.
Những câu chuyện như vậy đang xuất hiện ngày càng nhiều tại Hàn Quốc. Theo Hội đồng Giáo dục Cao đẳng Hàn Quốc, chỉ trong 5 tháng đầu năm 2026, số người từ bỏ các trường đại học hệ 4 năm để chuyển sang học tại các trường cao đẳng nghề đã đạt mức kỷ lục 2.500 người, tăng 23% so với năm 2025. Đây được xem là dấu hiệu cho thấy nhiều người trẻ không còn coi bằng cấp đại học là con đường duy nhất dẫn đến thành công.
Các chuyên gia cho rằng sự thay đổi này gắn liền với sự bùng nổ của ngành bán dẫn. Tại Hàn Quốc, những công nhân sản xuất làm việc cho các tập đoàn lớn thường được gọi bằng biệt danh "kingsanjik", ghép từ từ "king" và từ chỉ công nhân sản xuất trong tiếng Hàn, nhằm nhấn mạnh mức thu nhập hấp dẫn của nhóm lao động này.
Mức thưởng "như mơ" khi làm công nhân
Theo dữ liệu được công bố, chu kỳ tăng trưởng mạnh của ngành bán dẫn có thể giúp nhân viên SK hynix nhận mức thưởng hiệu suất trung bình khoảng 800 triệu Won (khoảng 14,8 tỷ đồng) vào đầu năm tới. Trong khi đó, nhân viên bộ phận bán dẫn của Samsung Electronics được dự báo sẽ nhận trung bình khoảng 600 triệu won (khoảng 11,1 tỷ đồng) mỗi người.
Dù mức tiền thực nhận giữa nhân viên khối văn phòng và công nhân sản xuất có thể khác nhau do phụ thuộc vào lương cơ bản, nhưng ngay cả khi tính đến các khác biệt này, khoản thưởng vẫn vượt xa mức thu nhập bình quân năm của người lao động tại các tập đoàn lớn ở Hàn Quốc.
Ảnh minh họa
Giáo sư kinh tế Song Heon-jae thuộc Đại học Seoul (Hàn Quốc) nhận định rằng trong quá khứ, công việc văn phòng được ưa chuộng nhờ sự ổn định về cả môi trường làm việc lẫn mức thu nhập, trong khi nguồn lao động dồi dào khiến tiền lương của công nhân sản xuất khó vượt qua nhân viên văn phòng. Tuy nhiên, tình trạng thiếu hụt lao động do dân số già hóa cùng những khoản thưởng khổng lồ trong ngành bán dẫn đã khiến nhiều người nhìn nhận lại vấn đề.
Theo ông, thực tế hiện nay cho thấy những người làm việc trên dây chuyền sản xuất cũng có thể đạt mức thu nhập rất cao mà không nhất thiết phải thuộc tầng lớp lao động trí thức truyền thống.
Song song với yếu tố thu nhập, sự phát triển nhanh chóng của AI cũng đang tác động mạnh đến lựa chọn nghề nghiệp của người trẻ. Nhiều công việc văn phòng từng được xem là ổn định như phân tích dữ liệu, các nhiệm vụ hành chính lặp đi lặp lại đang dần được AI đảm nhận. Các tập đoàn công nghệ lớn trên thế giới như Meta hay Amazon đã tiến hành cắt giảm hàng nghìn vị trí lao động văn phòng trong quá trình đẩy mạnh ứng dụng AI.
Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc cũng ghi nhận xu hướng tương tự. Trong báo cáo công bố cuối năm 2025, cơ quan này cho biết việc làm của lao động trẻ trong các lĩnh vực văn phòng như dịch vụ thông tin, xuất bản và dịch vụ chuyên môn lần lượt giảm 23,8%, 20,4% và 8,8% trong giai đoạn ba năm tính từ tháng 11/2022.
Trong khi đó, AI hiện vẫn được áp dụng rộng rãi hơn ở khu vực phi sản xuất. Khảo sát năm 2025 của Viện Lao động Hàn Quốc cho thấy 65,4% doanh nghiệp ngoài lĩnh vực sản xuất đã triển khai AI tại nơi làm việc, trong khi tỷ lệ này ở ngành sản xuất chỉ là 42,6%. Điều đó khiến nhiều người tin rằng công nhân sản xuất lành nghề sẽ ít chịu tác động từ AI hơn so với nhân viên văn phòng.
Từ chỗ được xem là lựa chọn thứ yếu so với công việc văn phòng, lao động sản xuất tại các tập đoàn lớn Hàn Quốc đang dần trở thành mục tiêu nghề nghiệp được nhiều người trẻ theo đuổi. Trong thời đại AI phát triển mạnh mẽ, thước đo thành công đối với không ít Gen Z dường như không còn nằm ở việc ngồi trong văn phòng hay sở hữu tấm bằng đại học danh giá, mà là khả năng tìm được công việc có thu nhập cao, ổn định và ít nguy cơ bị công nghệ thay thế hơn.
(Nguồn: Korea JoongAng Daily)
Ngọc Linh