194,99 triệu đồng cho một chiếc laptop chắc chắn sẽ khiến người ta nghĩ ngay đến những cỗ máy chơi game hàng đầu sở hữu thiết kế hầm hố cùng hiệu năng đủ sức chinh phục những tựa game nặng với hình ảnh đẹp mắt. Thế nhưng trên ASUS ProArt P16, câu chuyện lại đi theo một hướng hoàn toàn khác.
Vẻ ngoài cao cấp đi cùng nền tảng NVIDIA RTX Spark, được kết hợp để phục vụ các tác vụ AI ngay trên thiết bị, cho phép người dùng làm việc với dữ liệu của mình mà không cần gửi yêu cầu lên dịch vụ đám mây. Được trên tay sớm ProArt P16, tôi đã có cơ hội tìm hiểu sâu hơn về chiếc máy này, từ những thao tác làm việc quen thuộc đến việc tạo ảnh, video và chạy trợ lý AI ngay trên thiết bị.
Trắng tinh tế, hoàn thiện chỉn chu và vẫn đủ cơ động
Phiên bản Neo White mà tôi trải nghiệm đã gây được thiện cảm ngay từ cái nhìn đầu tiên nhờ tông trắng bạc kết hợp với kiểu dáng tối giản, đem lại vẻ cao cấp phù hợp với không gian bàn làm việc hay studio, đồng thời đúng với những hình dung về một chiếc laptop dành cho người làm sáng tạo. Khi cầm máy lên, cảm giác chắc chắn mát lạnh đến từ khung nhôm CNC cùng sự chỉn chu trong khâu hoàn thiện ở các phần tiếp giáp càng làm rõ hơn ấn tượng ấy.
ASUS ProArt P16 có cân nặng lên tới 1,77kg đi cùng độ mỏng 12,9mm. Tất nhiên với một thân máy 16 inch thì dù có thiết kế gọn đến đâu cũng khó có thể đem lại sự nhẹ nhàng như những mẫu laptop ưu tiên tính di động. Thay vào đó là sự đầm chắc, cực kỳ vững chãi và ổn định. Đặt trong định hướng phục vụ công việc chuyên nghiệp, kích thước này sẽ dễ được chấp nhận, nhất là khi máy vẫn đủ gọn để cho vào balo hoặc túi xách, thuận tiện mang từ bàn làm việc đến quán cà phê hay địa điểm tác nghiệp.
Máy không quá mỏng, nhưng cứng cáp, chắc chắn và hoàn thiện cực kỳ chỉn chu.
Các chi tiết đều thể hiện sự cao cấp đồng thời trang bị đầy đủ các chuẩn kết nối hiện hành.
Bàn phím bên trong máy vẫn sở hữu tông trắng thuần khiết, cùng thiết kế truyền thống với khoảng cách giữa các phím khá rộng rãi thoáng tay. Cảm giác gõ văn bản nhờ đó cũng trở nên ổn áp hơn, khá thú vị nhờ độ nảy cùng phản hồi rõ ràng, dù hành trình phím 1,7mm không tạo cảm giác quá sâu trong sử dụng. Bề mặt phím lõm nhẹ cũng góp phần làm thao tác dễ chịu hơn, phù hợp với những công việc cần gõ thường xuyên như viết bài, chỉnh sửa nội dung hoặc nhập câu lệnh để thử các công cụ AI.
Ngay phía dưới, phần TouchPad cói diện tích rất lớn, cho nhiều khoảng trống để di chuyển con trỏ và thực hiện thao tác mà vẫn giữ được khả năng điều khiển chính xác. ASUS còn trang bị phản hồi xúc giác haptic và cảm biến lực cho khu vực này giúp tăng cường trải nghiệm. Trong công việc hàng ngày, điều dễ cảm nhận nhất có lẽ vẫn là sự rộng rãi và thoải mái khi sử dụng máy mà không cần mang theo chuột ngoài.
ASUS ProArt P16 sở hữu màn hình cảm ứng Tandem OLED 16 inch, kết hợp độ phân giải 3840 × 2400 với tần số quét 120Hz đủ sức đáp ứng đa dạng nhu cầu. Theo ASUS, màn hình này đạt độ phủ 100% DCI-P3, độ chính xác màu Delta E < 1 và độ sáng đỉnh HDR lên tới 1.600 nit, hỗ trợ tần số quét biến thiên VRR, cho thấy sự đầu tư của hãng dành cho nhóm người thường xuyên làm việc với hình ảnh.
Trong sử dụng thực tế, màn hình thể hiện nội dung sắc nét, màu sắc tươi tắn và vẫn quan sát tốt ngay cả khi ngồi ngoài trời, giúp việc mang máy ra khỏi không gian bàn làm việc trở nên thuận tiện hơn. Diện tích hiển thị lớn cũng hữu ích khi đặt ảnh gốc cạnh ảnh đã chỉnh hoặc kiểm tra chi tiết trong clip vừa tạo, qua đó kết hợp với bàn phím và touchpad để tạo nên một trải nghiệm làm việc dễ chịu ngay từ những thao tác thông thường.
Cái quan trọng nằm ở bên trong
Nếu thiết kế và màn hình tạo nên ấn tượng ban đầu, nền tảng NVIDIA RTX Spark bên trong mới là yếu tố khiến ProArt P16 trở nên khác biệt. Với CPU NVIDIA Grace 20 nhân trên kiến trúc ARM kết hợp cùng GPU Blackwell RTX có 6.144 nhân CUDA và các nhân Tensor phục vụ tính toán AI, cấu hình này đưa dòng ProArt đến một cách tiếp cận mới, trong đó CPU, GPU và bộ nhớ cùng phục vụ mục tiêu xây dựng môi trường xử lý AI đủ linh hoạt ngay trên laptop.
Về hiệu năng của con chip này, thông qua bài đánh giá của Cinebench 2026 ghi nhận 6.934 điểm đa nhân và 520 điểm đơn nhân. Còn trong Cinebench 2024, máy đạt 1.163 điểm đa nhân cùng 111 điểm đơn nhân. Dù hai phiên bản dùng thang điểm riêng, các kết quả vẫn bổ sung góc nhìn về sức xử lý của CPU 20 nhân, cho thấy cấu hình này có năng lực tính toán đáng kể, thừa sức gánh vác các công việc trên laptop hàng ngày.
Với khả năng tăng tốc AI, ASUS công bố mức hiệu năng lên tới 1 petaflop ở định dạng FP4, tương ứng với một điều kiện tính toán độ chính xác thấp được sử dụng cho AI. Tuy nhiên, khi đưa vào công việc hằng ngày, điều người dùng cảm nhận rõ hơn vẫn là thời gian chờ để có một bức ảnh, một đoạn clip hay câu trả lời từ model, bởi mỗi ứng dụng và thiết lập sẽ khai thác phần cứng theo cách khác nhau.
Phiên bản mà tôi trải nghiệm được trang bị 128GB bộ nhớ tích hợp, cho phép CPU và GPU cùng khai thác một không gian bộ nhớ để nạp model, lưu dữ liệu trung gian và xử lý nội dung. Dung lượng này vẫn được chia sẻ với hệ điều hành cùng các ứng dụng, nhưng dư địa mà nó mang lại là một điểm đáng quan tâm đối với người muốn xây dựng môi trường AI cá nhân, đặc biệt khi công việc không chỉ dừng ở một công cụ hay một loại tác vụ.
Để người dùng có thể khai thác cấu hình này, ASUS đã kết hợp các công cụ AI quen thuộc với phần mềm riêng của hãng. Trong đó Hermes Agent của Nous Research có thể phối hợp cùng ComfyUI để thực hiện những chuỗi công việc tạo ảnh, video theo yêu cầu bằng ngôn ngữ tự nhiên, còn trợ lý Zenni Claw hướng đến các thao tác hằng ngày như quản lý nội dung và điều khiển tính năng máy.Với nhu cầu sáng tạo, tính năng MuseTree của hãng được tích hợp sẵn hai mô hình là FLUX và WAN để tạo ảnh, video cục bộ mà không phát sinh phí API theo từng lượt, trong khi StoryCube dùng AI hỗ trợ phân loại thư viện ảnh và video. Nhờ đó, người dùng có thể bắt đầu từ những ứng dụng có sẵn rồi mở rộng sang quy trình riêng khi công việc đòi hỏi nhiều hơn.
Từ cuộc đua thỏ - rùa đến thay nền ảnh trong vài giây
Với MuseTree, tôi bắt đầu trải nghiệm bằng kịch bản thỏ và rùa chạy đua trong một thành phố neon, nơi hai nhân vật mặc giáp, đội mũ và mang jetpack để cạnh tranh rồi tiến về đích. Câu chuyện được chia thành các cảnh ngắn, mỗi cảnh có ảnh đầu vào và mô tả chuyển động riêng, giúp việc điều chỉnh diễn biến dễ kiểm soát hơn khi cần giữ ngoại hình nhân vật và hướng chạy nhất quán giữa các đoạn.
Trong những lượt thử, MuseTree mất khoảng 5 đến 10 giây để tạo một ảnh và khoảng 30 giây cho clip dài 5 giây, đem lại nhịp xử lý khá dễ chịu khi cần liên tục thử ý tưởng mới. Với khoảng chờ này, người dùng có thể thay câu lệnh, tạo thêm phương án rồi so sánh kết quả mà không bị ngắt quãng quá lâu, đồng thời tập trung sửa riêng những cảnh chưa đạt trước khi ghép thành câu chuyện.
Tuy nhiên, chất lượng video chưa thực sự ấn tượng khi kịch bản chuyển sang những tương tác phức tạp, chẳng hạn hai nhân vật va chạm lúc cùng chạy, thỏ giữ rùa hoặc rùa vươn cổ vượt đích. Những tình huống này cần nhiều lần điều chỉnh để đúng ý, nên dù máy tạo đầu ra tương đối nhanh, người dùng vẫn phải dành thời gian chọn ảnh, sửa yêu cầu và lọc kết quả; đây cũng là lúc khả năng của model cùng cách điều khiển ảnh hưởng rõ đến chất lượng cuối cùng.
Ngoài ra tôi có sử dụng một AI khác để tạo ảnh và dùng MuseTree để tạo thành video và kết quả nhận được khá khả quan.
Chuyển sang một công việc gần với nhu cầu tác nghiệp hơn, tôi đã dùng ComfyUI để thay nền ảnh sản phẩm bằng cách đưa vào ảnh có sẵn, mô tả bối cảnh mong muốn rồi để model xử lý ngay trên máy. Qua nhiều lần thay đổi, các ảnh thử đều cho kết quả tốt và giữ nguyên chi tiết sản phẩm, với thời gian trung bình khoảng 6-7 giây cho mỗi lần chỉnh sửa, đem lại cảm giác sử dụng khá liền mạch.
Khoảng chờ chỉ vài giây có ý nghĩa rõ ràng khi người dùng muốn thử nhiều phương án hình ảnh, bởi có thể xem kết quả rồi tiếp tục thay đổi bối cảnh ngay trong lúc phát triển ý tưởng. Với người thường chuẩn bị ảnh minh họa hoặc hình trình bày sản phẩm, sự thuận tiện ấy giúp năng lực AI của máy trở nên dễ hình dung hơn, gắn trực tiếp với một công việc có thể đưa vào quy trình hằng ngày.
Từ một ảnh gốc (ảnh lớn) có thể sử dụng để tạo nên các ảnh khác nhau với cùng một sản phẩm.
Toàn bộ các lượt thay nền này đều được thực hiện khi máy ngắt kết nối Internet, với ảnh đầu vào và quá trình tạo sinh nằm trên thiết bị thay vì phải tải lên một dịch vụ trực tuyến. Điều này làm tăng đáng kể khả năng bảo mật dữ liệu, một trong những yếu tố được các doanh nghiệp quan tâm hiện nay.
Sau các tác vụ hình ảnh, chúng tôi chuyển sang công việc văn bản với Ollama, công cụ cho phép tải và chạy các mô hình ngôn ngữ trực tiếp trên máy tính. Trên bộ dữ liệu giả định gồm thông cáo sản phẩm, bảng thông số, nội dung phỏng vấn và những thông tin cần đính chính, hai model Qwen3 8B và 32B được yêu cầu đọc nguồn, trả lời câu hỏi, tổng hợp ghi chú và viết bản nháp, tương tự những bước thường gặp trong công việc biên tập.
Trong các bài thử, Qwen3 8B đạt tốc độ sinh văn bản khoảng 44–47 token mỗi giây và xử lý một lô 40 yêu cầu trong tổng khoảng 9 phút 23 giây thời gian suy luận, chưa tính khâu kiểm tra và sửa bản nháp. Máy cũng chạy được bản 32B với tốc độ khoảng 11 token mỗi giây khi hoạt động riêng, cho thấy người dùng có thể lựa chọn model theo công việc, đồng thời cần cân nhắc sự khác biệt khá rõ về thời gian chờ giữa hai phiên bản.
AI lấy được nhiều dữ kiện cơ bản từ nguồn và tạo đầu ra có thể dùng để bắt đầu công việc biên tập, dù vẫn xuất hiện những câu diễn giải sai, mã dẫn nguồn chưa chính xác hoặc câu trả lời dài chạm giới hạn đầu ra đã đặt. Với kết quả này, cách sử dụng phù hợp là để model hỗ trợ đọc, tổng hợp và soạn nháp, sau đó người viết tiếp tục đối chiếu và chỉnh sửa trước khi đưa nội dung vào bài.
Khi thử tạo video bằng MuseTree cùng lúc với bài văn bản Qwen3 32B, thời gian cho clip 5 giây tăng lên khoảng 1 phút 40 giây đến 2 phút 10 giây qua ba lượt, với thời gian giảm dần, trong khi tốc độ sinh văn bản trung bình còn khoảng 6 token mỗi giây. Hai công việc vẫn vận hành nhưng khoảng chờ dài hơn rõ rệt so với chạy riêng, cho thấy người dùng nên tính đến việc phân chia tài nguyên và sắp xếp thứ tự tác vụ nếu muốn có kết quả nhanh.
Qua những thử nghiệm đó, lợi ích của AI local dần thể hiện ở khả năng chủ động lựa chọn model và xử lý dữ liệu ngay trên phần cứng của mình, bởi quy trình Ollama cục bộ không cần gửi nội dung đến API suy luận cloud hay trả phí API theo từng yêu cầu. Model vẫn xử lý token và có giới hạn ngữ cảnh, nhưng người dùng có thể tiếp tục thử lại, chỉnh câu lệnh hoặc đưa thêm tài liệu vào công việc mà không phải tính phí dịch vụ cho mỗi lượt suy luận local.
Cách làm này phù hợp với người thường xử lý bản thảo chưa công bố, hồ sơ nội bộ hoặc kho hình ảnh riêng, đặc biệt khi đã tải đủ tài nguyên và thiết lập phần mềm để các tác vụ local tiếp tục hoạt động ngay cả lúc không có mạng.
Còn chơi game thì sao?
Sau những trải nghiệm AI, nhu cầu giải trí trên chiếc laptop gần 200 triệu đồng vẫn là điều đáng quan tâm. Và GPU Blackwell RTX trên ASUS ProArt P16 đã cho thấy năng lực đồ họa mạnh mẽ qua các bài thử 3DMark đạt 3.332 điểm Steel Nomad, với tốc độ trung bình 33,32 FPS trong bài dựng hình 4K không ray tracing, trong khi Solar Bay ghi nhận 49.216 điểm và 187,14 FPS ở bài thử ray tracing đa nền tảng.
Dù đây là FPS của các cảnh benchmark, kết quả vẫn tạo cơ sở để kỳ vọng khả năng chơi game AAA với thiết lập phù hợp trên những tựa tương thích, còn trải nghiệm cụ thể sẽ phụ thuộc vào từng game, độ phân giải và khả năng tối ưu cho Windows ARM. Như vậy, người dùng vẫn có thể tính đến những giờ giải trí sau công việc, ngay cả khi mục đích chính của cấu hình này là phục vụ các quy trình AI và sáng tạo nội dung.
Ngoài ra, ASUS ProArt P16 còn được trang bị viên pin 99.9WHrs, sạc nhanh 140W.
Tuy nhiên theo góc nhìn cá nhân, người đã lựa chọn ProArt P16 ở mức giá này có lẽ cũng đã xác định AI là "chân ái", bởi RTX Spark, bộ nhớ hợp nhất 128GB và các công cụ chạy local mới là những yếu tố tạo nên sự khác biệt lớn nhất của chiếc máy. Khi kết hợp với thiết kế trắng cao cấp, màn hình đẹp và thao tác thoải mái, những trải nghiệm từ chỉnh ảnh offline trong vài giây đến chạy trợ lý văn bản giúp ProArt P16 trở thành một lựa chọn đáng cân nhắc cho người thường xuyên tạo nội dung hoặc muốn đưa việc xử lý dữ liệu riêng về thiết bị của mình.
Huy Nguyễn