Ngày 9/9/2026, UBND tỉnh Gia Lai ban hành Quyết định số 3832/QĐ-UBND phê duyệt nhiệm vụ Quy hoạch chung đô thị Pleiku đến năm 2050.
Việc lập quy hoạch nhằm xác lập định hướng phát triển dài hạn cho Pleiku, làm cơ sở quản lý phát triển đô thị, đầu tư xây dựng và triển khai các quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết trong thời gian tới.
Đô thị Pleiku gồm những phường, xã nào?
Theo quyết định, phạm vi lập Quy hoạch chung đô thị Pleiku gồm 13 đơn vị hành chính, trong đó có 5 phường và 8 xã, với tổng diện tích khoảng 1.263km2. Quy mô dân số hiện trạng năm 2025 khoảng 559.332 người.
5 phường thuộc phạm vi quy hoạch gồm:
- Phường Pleiku;
- Phường Hội Phú;
- Phường An Phú;
- Phường Thống Nhất;
- Phường Diên Hồng.
8 xã thuộc phạm vi quy hoạch gồm:
- Xã Đak Đoa;
- Xã Chư Sê;
- Xã Biển Hồ;
- Xã Ia Hrung;
- Xã Ia Băng;
- Xã Gào;
- Xã Bờ Ngoong;
- Xã Ia Tôr.
Như vậy, không gian nghiên cứu không chỉ giới hạn trong khu vực Pleiku hiện hữu mà còn mở rộng đến Đak Đoa, Chư Sê, Biển Hồ, Ia Hrung, Ia Băng, Gào, Bờ Ngoong và Ia Tôr.
Các khu vực này sẽ được tổ chức thành những bộ phận chức năng trong tổng thể đô thị Pleiku mở rộng, bảo đảm sự liên kết về hạ tầng, không gian đô thị, dịch vụ, sản xuất và bảo vệ cảnh quan.
Pleiku trở thành cực tăng trưởng phía Tây Gia Lai
Quy hoạch xác định Pleiku là đô thị trung tâm phía Tây của tỉnh Gia Lai, trung tâm cấp vùng Tây Nguyên, giữ vai trò cực tăng trưởng, hạt nhân lan tỏa và đầu mối liên kết biển - cao nguyên - cửa khẩu.
Theo hồ sơ điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Gia Lai thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, Pleiku mở rộng là cực đô thị cao nguyên, đầu mối về dịch vụ, thương mại, giáo dục, y tế, du lịch sinh thái, nông nghiệp xanh, công nghiệp chế biến, năng lượng tái tạo và logistics nội vùng.
Đô thị này còn giữ vai trò kết nối vùng Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên với Tam giác phát triển Campuchia - Lào - Việt Nam.
Định hướng phát triển kinh tế đô thị Pleiku tập trung vào nông nghiệp công nghệ cao, công nghiệp chế biến sâu gắn với vùng nguyên liệu, thương mại - dịch vụ, logistics, du lịch, giáo dục - y tế, kinh tế số, khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Phát triển theo mô hình đa cực, đa hành lang
Không gian đô thị Pleiku được định hướng theo mô hình đa cực, đa hành lang, lấy khu vực đô thị Pleiku hiện hữu làm hạt nhân trung tâm.
Các cực phát triển mới sẽ được nghiên cứu tại những khu vực cửa ngõ, đầu mối giao thông và địa bàn có tiềm năng phát triển đô thị. Cấu trúc này nhằm phân bổ hợp lý dân cư, việc làm, dịch vụ và hạ tầng, đồng thời hạn chế tình trạng phát triển dàn trải.
Trong quy hoạch tỉnh, Pleiku cùng với Chư Păh - Biển Hồ, Chư Sê - Đak Đoa và Đức Cơ - Chư Prông được xác định là các hạt nhân của vùng phía Tây. Khu vực này phát triển theo hướng đô thị, du lịch sinh thái, văn hóa, thương mại - dịch vụ và kinh tế cửa khẩu.
Pleiku giữ vai trò trung tâm đô thị và đầu mối dịch vụ của toàn vùng; trong khi các khu vực xung quanh đảm nhiệm những chức năng bổ trợ về nông nghiệp, chế biến, du lịch, logistics và giao thương biên giới.
Hành lang Quy Nhơn - Pleiku - Lệ Thanh mở hướng ra biển
Một trong những trục phát triển quan trọng của đô thị là hành lang Quy Nhơn - Pleiku - Lệ Thanh.
Hành lang này có vai trò kết nối Pleiku với Cảng Quy Nhơn, các đô thị và khu công nghiệp dọc Quốc lộ 19, đồng thời mở rộng giao thương về phía Cửa khẩu quốc tế Lệ Thanh.
Theo hồ sơ quy hoạch tỉnh, toàn tuyến cao tốc Quy Nhơn - Pleiku - Lệ Thanh được định hướng dài khoảng 179km, gồm đoạn Quy Nhơn - Pleiku dài 125km và đoạn Pleiku - Lệ Thanh dài khoảng 54km. Tuyến có quy mô dự kiến 4 làn xe hoàn chỉnh, vận tốc thiết kế 100km/h.
Trong đó, đoạn cao tốc Quy Nhơn - Pleiku có tổng mức đầu tư khoảng 43.734 tỷ đồng. Khi hình thành, tuyến đường sẽ tăng khả năng kết nối giữa khu vực cao nguyên với cảng biển, sân bay và hệ thống đô thị phía Đông tỉnh Gia Lai.
Đối với Pleiku, tuyến cao tốc không chỉ phục vụ vận tải mà còn mở ra dư địa phát triển logistics, công nghiệp chế biến, thương mại và dịch vụ dọc hành lang Đông - Tây.
Cảng hàng không Pleiku trở thành đầu mối giao thông quan trọng
Bên cạnh hành lang đường bộ, Cảng hàng không Pleiku tiếp tục được xác định là đầu mối giao thông quan trọng trong cấu trúc phát triển đô thị.
Quy hoạch sẽ nghiên cứu tổ chức không gian đô thị gắn với sân bay, các tuyến giao thông đối ngoại và những khu vực cửa ngõ. Việc tăng cường kết nối giữa sân bay với trung tâm Pleiku, các khu vực sản xuất và hành lang Quy Nhơn - Lệ Thanh được kỳ vọng nâng cao năng lực vận chuyển hành khách, hàng hóa và hỗ trợ phát triển du lịch.
Pleiku đồng thời được định hướng trở thành đầu mối phân phối hàng hóa của phía Tây tỉnh. Nông sản từ các vùng nguyên liệu có thể được tập hợp, chế biến và phân phối tại Pleiku trước khi kết nối ra Cảng Quy Nhơn thông qua Quốc lộ 19 và tuyến cao tốc trong tương lai.
Biển Hồ - Chư Đăng Ya tạo bản sắc đô thị cao nguyên
Quy hoạch Pleiku đặc biệt chú trọng bảo tồn cảnh quan tự nhiên và không gian văn hóa. Trong đó, Biển Hồ - Chư Đăng Ya, hệ thống hồ, suối, hành lang sinh thái và các giá trị văn hóa Jrai - Bahnar được xác định là những thành tố quan trọng tạo nên bản sắc đô thị.
Hành lang du lịch sinh thái - văn hóa cao nguyên sẽ kết nối Pleiku với Biển Hồ, Chư Đăng Ya và các vùng cảnh quan lân cận, tạo nền tảng phát triển du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng và trải nghiệm văn hóa bản địa.
Trước đó, việc lập riêng Quy hoạch Khu du lịch quốc gia Biển Hồ - Chư Đăng Ya đã được dừng để tích hợp nội dung vào Quy hoạch chung đô thị Pleiku mở rộng. Cách tiếp cận này nhằm bảo đảm sự thống nhất giữa phát triển du lịch, đô thị và bảo tồn cảnh quan.
Quá trình đô thị hóa phải kiểm soát chặt chẽ việc xây dựng tại các vùng sinh thái nhạy cảm, bảo vệ hồ, suối, rừng, đất nông nghiệp và không gian văn hóa truyền thống.
Đất xây dựng có thể đạt 39.000ha vào năm 2050
Đến năm 2040, diện tích đất xây dựng đô thị và nông thôn của Pleiku dự kiến khoảng 28.000-31.000ha. Đến năm 2050, diện tích này có thể tăng lên khoảng 36.000-39.000ha.
Pleiku được định hướng đạt tiêu chí đô thị loại II, giữ vai trò đô thị động lực cấp tiểu vùng và trung tâm phát triển phía Tây của tỉnh Gia Lai.
Dự toán chi phí lập Quy hoạch chung đô thị Pleiku là hơn 17,8 tỷ đồng từ ngân sách tỉnh, trong đó có chi phí thuê tư vấn nước ngoài phối hợp với tư vấn trong nước lập ý tưởng quy hoạch.
Thời gian hoàn thành quy hoạch không quá 9 tháng kể từ ngày lựa chọn được đơn vị tư vấn. Đây mới là nhiệm vụ quy hoạch; ranh giới các khu chức năng, chỉ tiêu sử dụng đất và danh mục dự án cụ thể sẽ tiếp tục được nghiên cứu trong quá trình lập, thẩm định và phê duyệt đồ án.
Đăng Thy