1. Lịch sử xây dựng, hình thành và phát triển Khoa Chính trị học
Năm 1988, các Khoa trên được sáp nhập lại thành Khoa Lý luận cơ bản. Đến năm 1995, Học viện Thanh thiếu niên Việt Nam được tổ chức lại hệ thống đào tạo, nghiên cứu và thông tin Khoa học của Trung ương Đoàn, trên cơ sở hợp nhất 3 thành viên: Trường Cao cấp thanh niên, Viện nghiên cứu thanh niên, Phân viện miền Nam. Đến năm 2003, Khoa Lý luận cơ bản được đổi tên là Khoa Lý luận Mác- Lê nin và Tư tưởng Hồ Chí Minh. Từ năm 2011 đến nay, Khoa đổi tên là Khoa Chính trị học.
Trải qua quá trình 38 năm xây dựng và phát triển, Khoa Chính trị học đã có nhiều thành tựu đóng góp vào thành công chung của Học viện trong thực hiện chức năng, nhiệm vụ đào tạo. Hiện nay, giảng viên của Khoa gồm có 27 giảng viên, với đội ngũ có trình độ chuyên môn cao: 01 đ/c là PGS.TS; 12 đ/c có trình độ Tiến sĩ, 05 đ/c là nghiên cứu sinh, 09 đc là thạc sĩ.
Về chuyên môn, ngay từ khi mới thành lập, kiến thức các môn thuộc khoa học Mác- Lênin, Lịch sử Đảng, tư tưởng Hồ Chí Minh, Xây dựng Đảng, Pháp luật đã được đưa vào chương trình giảng dạy ở các tập huấn, bồi dưỡng cán bộ Đoàn. Giảng viên trong Khoa đã tham gia giảng dạy 04 khóa cao cấp lý luận chính trị do Học viện mở. Khoa đã có bề dày lâu năm trong giảng dạy trung cấp lý luận chính trị, sơ cấp lý luận chính trị. Giảng viên trong Khoa đang trực tiếp giảng dạy nhiều môn khoa học thuộc các chuyên ngành khác nhau, phụ trách các môn học Mác - Lênin trong đào tạo cử nhân đối với tất cả các ngành trong Học viện. Từ năm 2011, Khoa đã phụ trách đào tạo cử nhân 3 ngành: ngành Xây dựng Đảng và Chính quyền nhà nước, ngành Quản lý nhà nước, ngành Luật (đến tháng 6 năm 2023 tách thành khoa luật; đào tạo cao học ngành Xây dựng Đảng và chính quyền nhà nước (từ năm 2019 đến nay). Đến năm 2025, khoa tiếp tục mở đào tạo ngành Kinh tế đào tạo với 200 sinh viên biên chế thành 03 lớp sinh viên. Năm 2026, khoa tiếp tục mở Thạc sĩ ngành Quản lý công.
Trong quá trình phát triển, Khoa Chính trị học đã có những đóng góp rất quan trọng vào thành tích chung của Học viện Thanh thiếu niên Việt Nam. Trong nhiều năm, chi bộ Khoa Chính trị học đạt "chi bộ trong sạch vững mạnh". Tập thể Khoa vinh dự được Thủ tướng Chính phủ tặng 02 lần Bằng khen (năm 2006 và năm 2011); nhiều lần được Ban chấp hành Đảng bộ Khối cơ quan Dân vận Trung ương tặng bằng khen (năm 1999, 2001, 2003, 2007); Ban chấp hành Đảng bộ cơ quan Trung ương Đoàn tặng giấy khen (năm 2004, 2005, 2008). Nhiều cán bộ của Khoa đã trưởng thành, giữ các chức vụ: 01 đồng chí là Thứ trưởng (đồng chí Nguyễn Văn Hùng), 02 đồng chí là Hiệu trưởng (đ/c Phạm Đình Nghiệp, đ/c Nguyễn Hải Đăng); 03 đồng chí Hiệu phó (đ/c Nguyễn Lương Ngọc, Hồ Anh Tuấn, Trần Thị Tuyết Nhung); 02 Vụ trưởng; 04 Vụ phó.
Với những đóng góp tích cực của các cán bộ trong Khoa, nhiều đồng chí được nhận Huân, Huy chương kháng chiến, Huân chương lao động hạng 03, Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ, Huy chương vì sự nghiệp giáo dục, Kỷ niệm chương Vì Thế hệ trẻ, Huân chương Hữu nghị của Nhà nước Cộng hòa dân chủ Nhân dân Lào, Bằng khen của Ban Dân vận Trung ương, Trung ương Đoàn.
2. Lãnh đạo Khoa qua các thời kỳ (từ 1988 đến nay)
| Trưởng Khoa | Phó trưởng Khoa |
| 1. Đ/c Lương Ngọc (1988) | Khi đó chỉ có các trưởng bộ môn |
| 2. TS Phạm Đình Nghiệp (1990-1991) | Khi đó chỉ có các trưởng bộ môn |
| 3. Đ/c Nguyễn Hữu Nguyên (1991-2002) | 1. Đ/c Hà Lạp. 2. TS Trần Thị Nhơn 3. TS Hà Quang Ngọc |
| 4. TS Trần Thị Nhơn (2002-2015) | 1. TS Lê Hữu Tuấn 2. TS Phạm Bá Khoa 3. Th.S An Thị Mai |
| 5. TS. Nguyễn Hải Đăng (2015- 2020) | 1. Th.S An Thị Mai, 2. TS Trần Thị Thúy Ngọc |
| 6. TS. Đào Thị Thanh Thủy (2020 - 2023) | TS. Trần Thị Thúy Ngọc |
| 7. PGS.TS. Trần Thị Thúy Ngọc (1.1.2024 đến nay) - Phó trưởng Khoa phụ trách | Hiện chưa có thêm phó trưởng Khoa |
3. Bước phát triển của Khoa Chính trị học trong đào tạo, nghiên cứu khoa học
3.1. Về công tác đào tạo
Khoa Chính trị học là khoa đào tạo đa ngành, với chất lượng và số lượng đội ngũ giảng viên ngày càng được khẳng định vị thế trong đào tạo. Khoa nỗ lực góp phần xây dựng Học viện trở thành cơ sở đào tạo ngày càng uy tín, chất lượng cao đáp ứng yêu cầu trong tình hình mới. Cùng với đó, Khoa xây dựng đội ngũ giảng viên thỉnh giảng, mạng lưới các tổ chức, cá nhân ở trong nước tham gia vào quá trình đào tạo, nghiên cứu khoa học. Giới thiệu và tham gia đào tạo giảng viên, chuyên gia đầu ngành.
Thứ nhất, về tổ chức, quản lý và phát triển đào tạo
Lãnh đạo Khoa gồm 01 đ/c là phó trưởng khoa phụ trách và 03 trưởng bộ môn. Đội ngũ giảng viên trong Khoa luôn nỗ lực, tích cực học tập, giảng dạy, nghiên cứu khoa học nâng cao trình độ và trau dồi nghiêp vụ kỹ năng công tác. Trong nhiều năm qua (2021, 2023, 2025), khoa đạt được thành tích xuất sắc trong công tác đào tạo. Khoa phụ trách tổ chức, quản lý và đào tạo các chương trình đào tạo ngành Xây dựng Đảng và Chính quyền Nhà nước (hệ cử nhân và Thạc sĩ); ngành Quản lý Nhà nước; ngành Kinh tế và các học phần lý luận chính trị trong chương trình đào tạo các ngành khác theo kế hoạch của Học viện; tổ chức thực hiện các nhiệm vụ nghiên cứu khoa học của giảng viên, sinh viên. Bên cạnh đó, đội ngũ giảng viên trong Khoa là lực lượng chủ công trong giảng dạy các lớp bồi dưỡng nâng cao nhận thức về Đảng cho quần chúng ưu tú, lớp Bồi dưỡng lý luận chính trị cho đảng viên mới tại Học viện và các cơ sở đào tạo, bồi dưỡng khác; phụ trách chuyên môn đối với chương trình Bồi dưỡng kiến thức quản lý Nhà nước theo tiêu chuẩn ngạch công chức (chuyên viên, chuyên viên chính) và tiêu chuẩn chức danh lãnh đạo quản lý cấp Phòng do Học viện tổ chức. Ngoài ra, một số giảng viên trong Khoa còn là báo cáo viên cho các chuyên đề chuyên sâu cho các ngành, địa phương.
Khoa chịu trách nhiệm về nội dung, chất lượng, tiến độ giảng dạy các chương trình đào tạo 03 ngành. Xây dựng chiến lược, kế hoạch phát triển ngắn hạn, dài hạn của Khoa tham mưu, trình Giám đốc Học viện phê duyệt và triển khai thực hiện sau khi được phê duyệt. Đội ngũ giảng viên của Khoa đã tích cực xây dựng đề án mở mã ngành, xây dựng chương trình, đề cương, tập bài giảng, giáo trình, sách chuyên khảo phục vụ giảng dạy và nghiên cứu. Giảng viên trong Khoa tham gia hướng dẫn luận án tiến sĩ, hướng dẫn luận văn cho học viên cao học, khóa luận, nghiên cứu khoa học cho sinh viên. Thời gian tới, Khoa tiếp tục nâng cao chất lượng và số lượng đội ngũ giảng viên, đổi mới trong giảng dạy, trong nghiên cứu khoa học và hiệu quả các hoạt động thực tế. Năm 2026 Khoa tập trung xây dựng, mở ngành Thạc sĩ Quản lý công; thời gian tới tập trung mở ngành tiến sĩ Xây dựng Đảng và Chính quyền Nhà nước ngay sau khi đủ điều kiện.
Thứ hai, về các bộ môn trực thuộc khoa
Đối với Bộ môn Lý luận Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh: Bộ môn có nhiệm vụ quản lý và giảng dạy các học phần thuộc khối kiến thức đại cương của tất cả các chương trình, đào tạo trong toàn Học viện. Đồng thời, Bộ môn có nhiệm vụ quản lý, đào tạo và giảng dạy các học phần thuộc khối kiến thức cơ sở ngành và phụ trách chuyên ngành Kinh tế.
Đối với Bộ môn Xây dựng Đảng và Chính quyền Nhà nước: có nhiệm vụ quản lý, đào tạo và giảng dạy các học phần thuộc khối kiến thức cơ sở ngành và chuyên ngành Xây dựng Đảng và Chính quyền Nhà nước đào tạo hệ cử nhân và Thạc sĩ.
Đối với Bộ môn Quản lý Nhà nước: có nhiệm vụ quản lý, đào tạo và giảng dạy các học phần thuộc khối kiến thức cơ sở ngành và chuyên ngành Quản lý nhà nước. Phụ trách chuyên môn chương trình bồi dưỡng các chức danh chuyên viên, chuyên viên chính, lãnh đạo cấp phòng và tương đương bộ môn. Năm 2026, Khoa tập trung mở ngành Thạc sĩ Quản lý công.
3.2. Về kết quả nghiên cứu khoa học
Bên cạnh công tác giảng dạy, hàng năm, Khoa đều triển khai nghiên cứu các đề tài cấp Học viện, cấp Bộ được đánh giá đạt chất lượng từ tốt trở lên. Tính từ năm 2020 đến nay, đội ngũ giảng viên trong khoa tham gia và chủ nhiệm 12 đề tài cấp Bộ đã nghiệm thu. Một số thành viên tham gia nghiên cứu đề tài cấp tỉnh, cấp Nhà nước. Đội ngũ giảng viên còn tham gia nghiên cứu đề tài ở các ngành khác, chủ động viết bài đăng trên các báo, sách, xuất bản sách, đăng tạp chí trong và ngoài nước, đặc biệt là các tạp chí nước ngoài có uy tín.
Tính từ năm 2017 đến nay, đội ngũ giảng viên rất tích cực công bố các sản phẩm nghiên cứu khoa học với 39 bài tạp chí nước ngoài, trong đó có 18 bài thuộc danh mục có uy tín; 43 cuốn sách chuyên khảo, giáo trình phục vụ đào tạo. Tham gia và chủ nhiệm 12 đề tài cấp Bộ đã hoàn thành được đánh giá chất lượng từ tốt trở lên. Các sản phẩm nghiên cứu khoa học của sinh viên do giảng viên trong khoa hướng dẫn đều đạt được kết quả từ cấp khoa đến cấp Học viện.