Chủ tịch xã, phường giờ “cầm cân nảy mực” những gì?
Theo quyết định, Chủ tịch UBND cấp xã được giao nhiều thẩm quyền then chốt, nổi bật như:
- Phê duyệt phương án đấu giá quyền sử dụng đất, quyết định đấu giá, phê duyệt giá khởi điểm và công nhận kết quả trúng đấu giá.
- Quyết định giao đất, cho thuê đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất đối với cá nhân; giao đất cho cộng đồng dân cư.
- Thu hồi đất, ban hành thông báo thu hồi, quyết định kiểm đếm bắt buộc, cưỡng chế thu hồi đất.
- Thành lập Hội đồng bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; phê duyệt phương án bồi thường.
- Quyết định giá đất cụ thể, thành lập Hội đồng thẩm định giá đất.
- Chấp thuận phương án sử dụng đất nông nghiệp, đất kết hợp đa mục đích; phê duyệt phương án góp quyền sử dụng đất để chỉnh trang đô thị, mở rộng đường giao thông nông thôn.
Đặc biệt, Chủ tịch cấp xã giờ đây có quyền cho phép chuyển mục đích sử dụng đất – một thủ tục trước đây thường phải chờ cấp trên, giúp đẩy nhanh tiến độ cho người dân xây dựng, kinh doanh.
Quyết định có hiệu lực ngay, và Chủ tịch UBND cấp xã phải chịu trách nhiệm trước UBND TP.HCM và pháp luật về việc thực hiện. Sở Nông nghiệp và Môi trường TP sẽ hướng dẫn, kiểm tra, thanh tra định kỳ.
Bối cảnh và ý nghĩa của quyết định “lịch sử”
Việc phân cấp này nằm trong tinh thần cải cách hành chính mạnh mẽ của TP.HCM sau khi sắp xếp chính quyền hai cấp (tỉnh/thành và phường/xã). Từ năm 2025, nhiều nghị định của Chính phủ như Nghị định 151/2025/NĐ-CP đã chuyển giao thẩm quyền đất đai về cấp xã, và TP.HCM là một trong những địa phương triển khai quyết liệt nhất.
Với 26 nhiệm vụ được phân cấp, hàng loạt thủ tục sẽ được giải quyết tại chỗ, giảm thời gian, chi phí và tạo thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội cơ sở.
Số liệu đáng chú ý: TP.HCM có hàng trăm phường, xã với hàng nghìn hồ sơ đất đai mỗi năm. Việc phân cấp dự kiến giúp giảm tải đáng kể, đồng thời tăng trách nhiệm và năng lực cho cán bộ cấp xã. Nhiều địa phương khác cũng đang học hỏi mô hình này sau khi Luật Đất đai và các nghị định mới có hiệu lực.
Lợi ích thiết thực cho người dân và doanh nghiệp
- Nhanh chóng hơn: Chuyển mục đích sử dụng đất, cấp giấy chứng nhận (Sổ đỏ), thu hồi đất cho dự án... có thể hoàn tất nhanh tại phường/xã.
- Minh bạch, gần dân: Cấp cơ sở nắm rõ thực tế địa phương, dễ giám sát, giảm khiếu nại.
- Thúc đẩy phát triển: Hỗ trợ nhanh dự án chỉnh trang đô thị, phát triển khu dân cư, đấu giá đất công, góp phần tăng nguồn thu ngân sách địa phương.
- Trách nhiệm rõ ràng: Cán bộ cấp xã phải báo cáo định kỳ, chịu sự kiểm tra từ Sở, tránh lạm quyền.
Hướng tới chính quyền gần dân, phục vụ dân
Quyết định phân cấp 26 nhiệm vụ đất đai là minh chứng rõ nét cho cam kết cải cách của TP.HCM, góp phần xây dựng chính quyền đô thị thông minh, hiệu quả.
Người dân và doanh nghiệp cần theo dõi thêm các cập nhật từ Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM để nắm rõ quy trình cụ thể tại từng phường, xã. Đây thực sự là thông tin quan trọng giúp TP.HCM giải bài toán đất đai trong bối cảnh đô thị hóa mạnh mẽ hiện nay.
Đăng Thy