Chính sách về khu đô thị lấn biển phải được đánh giá đầy đủ
Trình bày ý kiến của cơ quan thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu cho biết, đối với đề xuất bổ sung cơ chế, chính sách phát triển khu đô thị lấn biển, Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp nhận định chủ trương của Đảng là xây dựng khung pháp luật về lấn biển theo hướng thống nhất, đồng bộ và áp dụng trên phạm vi cả nước.
Việc Chính phủ có tờ trình riêng, đề xuất bổ sung một chương vào dự thảo Luật với nhiều chính sách mới về lấn biển, tạo đảo nhân tạo nhằm thu hút nhà đầu tư chiến lược thực hiện dự án có quy mô từ 100.000 tỷ đồng trở lên, về thực chất là bổ sung chính sách mới, đồng thời mở rộng phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng của Luật.

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu trình bày Báo cáo Thẩm tra. Ảnh: Cổng TTĐT Quốc hội
Do đó, cơ quan thẩm tra đề nghị nội dung này phải tuân thủ đầy đủ quy trình, thủ tục theo Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, trong đó có việc đánh giá tác động, lấy ý kiến, tham vấn chính sách và tổ chức thẩm tra trước khi trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Quốc hội xem xét.
Thường trực Ủy ban Pháp luật và Tư pháp cũng lưu ý, phạm vi điều chỉnh của Luật Phát triển đô thị được xác định gồm đô thị đặc biệt, các thành phố khác và khu kinh tế đặc biệt, chưa bao gồm khu đô thị lấn biển.
Vì vậy, nếu mở rộng phạm vi điều chỉnh đối với loại hình này thì cần báo cáo cấp có thẩm quyền, bảo đảm có đầy đủ cơ sở chính trị để bổ sung vào Luật.
Trường hợp tích hợp chính sách mới vào dự thảo Luật, Chính phủ cần đánh giá kỹ các quy định nhằm bảo đảm tính nhất quán, đồng bộ với hệ thống pháp luật hiện hành, đồng thời đáp ứng yêu cầu thận trọng và khả thi.
Cơ quan thẩm tra nhấn mạnh tinh thần chỉ đưa vào Luật những vấn đề đã “chín”, đã rõ; đối với vấn đề mới, khó, chưa có tiền lệ thì cần được nghiên cứu kỹ và thí điểm có kiểm soát.
Kết luận nội dung về dự thảo Luật Phát triển đô thị, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định ghi nhận Chính phủ, Bộ Tư pháp và Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đã phối hợp khẩn trương, trách nhiệm, tiếp thu và giải trình khá đầy đủ ý kiến của đại biểu Quốc hội.
Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị hai cơ quan tiếp tục phối hợp chặt chẽ, bảo đảm các quy định của Luật có tính khái quát, ổn định và áp dụng lâu dài, không vì tạo thuận lợi cho một địa phương hoặc trong một thời điểm mà gây vướng mắc cho các đối tượng khác. Điều 23 về Trung tâm tài chính quốc tế cần được chỉnh lý cả tên gọi và nội dung để thống nhất với nghị quyết hiện hành, tránh hình thành hai cơ chế khác nhau.
Đối với khu đô thị lấn biển, Chính phủ phải hoàn thiện hồ sơ, bổ sung ý kiến bằng văn bản của cấp có thẩm quyền và tuân thủ nghiêm Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Đồng thời bố trí thời gian để Quốc hội thảo luận đầy đủ, bảo đảm chất lượng, không làm vội dù tiến độ gấp, phấn đấu thông qua dự án Luật tại kỳ họp này.
Đề xuất chính sách cho dự án từ 100.000 tỷ đồng trở lên
Trước đó Bộ Tài chính có văn bản gửi Bộ Tư pháp về việc thẩm định Hồ sơ xây dựng cơ chế, chính sách đặc thù đối với dự án xây dựng khu đô thị lấn biển để đưa vào Luật Phát triển đô thị.
Theo dự thảo tờ trình về việc tích hợp quy định về cơ chế, chính sách đặc thù đối với dự án đầu tư xây dựng khu đô thị lấn biển vào Luật Phát triển đô thị, Bộ Tài chính đề xuất, trước hết cơ chế phát triển khu đô thị lấn biển sẽ áp dụng cho thành phố Đà Nẵng. Các tỉnh, thành phố khác nếu có đủ điều kiện tương tự để phát triển khu đô thị lấn biển cũng được áp dụng cơ chế, chính sách này.

Một dự án khu đô thị lấn biển tại TP.HCM
Dự thảo định nghĩa khu đô thị lấn biển là khu vực đô thị được hình thành thông qua hoạt động lấn biển tạo các đảo nhân tạo, tách biệt với đất liền theo quy hoạch tổng thể thành phố, quy hoạch thành phố hoặc quy hoạch chung thành phố.
Các dự án đầu tư xây dựng khu đô thị lấn biển có quy mô vốn từ 100,000 tỷ đồng trở lên sẽ thuộc danh mục ưu tiên thu hút nhà đầu tư chiến lược.
Để thu hút nhóm nhà đầu tư này, dự thảo quy định nhà đầu tư chiến lược phải có vốn chủ sở hữu góp vào dự án tối thiểu bằng 15% tổng vốn đầu tư đối với dự án có quy mô từ 100.000 tỷ đồng đến 200.000 tỷ đồng. Với dự án có quy mô vốn trên 200.000 tỷ đồng, tỷ lệ vốn chủ sở hữu tối thiểu là 10% tổng vốn đầu tư.
Theo dự thảo, nhà đầu tư chiến lược đã được lựa chọn thực hiện dự án xây dựng khu đô thị lấn biển được tổ chức lập, điều chỉnh quy hoạch phân khu, trình cấp có thẩm quyền thẩm định, phê duyệt theo các yêu cầu đối với khu đô thị lấn biển được quy định tại quy hoạch thành phố hoặc quy hoạch chung thành phố.
Nhà đầu tư không phải thực hiện trình tự, thủ tục lập, thẩm định, phê duyệt nhiệm vụ, nhiệm vụ điều chỉnh quy hoạch phân khu.
Dự thảo cũng đề xuất cho phép nhà đầu tư chiến lược chuyển nhượng một phần dự án nhưng không quá 50% phần diện tích đất khu đô thị lấn biển đã xây dựng hệ thống hạ tầng kỹ thuật. Việc chuyển nhượng một phần dự án phải đáp ứng các nguyên tắc và điều kiện theo quy định của pháp luật về kinh doanh bất động sản.
Thời hạn hoạt động của dự án xây dựng khu đô thị lấn biển được đề xuất không quá 70 năm.
Phương Vy