Tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Tài chính Lê Tấn Cận cho biết việc nghiên cứu đầu tư xây dựng Tổ hợp Công nghiệp đường sắt là một trong những giải pháp nhằm cụ thể hóa chủ trương phát triển công nghiệp đường sắt.
Bộ Tài chính kiến nghị giao Bộ Xây dựng tổ chức nghiên cứu Đề án chủ trương đầu tư xây dựng Tổ hợp Công nghiệp đường sắt; bố trí kinh phí quản lý, sử dụng và quyết toán theo quy định của Luật Ngân sách Nhà nước. Bộ Tài chính cũng đề xuất phối hợp với Bộ Xây dựng tổng hợp, báo cáo cấp có thẩm quyền bố trí nguồn ngân sách Nhà nước cho việc nghiên cứu đề án.
Bộ Công Thương được đề xuất chủ trì, phối hợp với các cơ quan khẩn trương thực hiện các nhiệm vụ về Đề án phát triển công nghiệp đường sắt Việt Nam theo chỉ đạo của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ.
Trong khi đó, UBND TP Hà Nội tiếp tục triển khai các nhiệm vụ liên quan đến quy hoạch, quản lý quỹ đất và các nội dung khác nhằm bảo đảm quỹ đất phát triển Tổ hợp Công nghiệp đường sắt.
Theo Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Danh Huy, mô hình Tổ hợp Công nghiệp đường sắt có kỹ thuật phức tạp, chi phí đầu tư lớn, thời gian thu hồi vốn dài, yêu cầu phải gắn kết chặt chẽ với các dự án đầu tư kết cấu hạ tầng đường sắt để xác định các nhu cầu sản phẩm công nghiệp cung cấp cho các dự án từ khâu thiết kế, xây dựng, mua sắm thiết bị đến vận hành và bảo trì.
Bên cạnh đó, việc xây dựng mô hình Tổ hợp cần gắn với việc chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực, khả năng tham gia của doanh nghiệp trong nước, tỉ lệ nội địa hóa và cần được đánh giá kỹ lưỡng về chi phí, lộ trình, cơ chế đặc thù để cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định. Tổ hợp không chỉ phục vụ hạ tầng đường sắt mà còn tận dụng hiệu quả sức lan tỏa của dự án để phát triển công nghiệp, đào tạo nhân lực.
Để làm rõ phạm vi, quy mô, giải pháp công nghệ, kỹ thuật, sơ bộ tổng mức đầu tư, hình thức đầu tư, hiệu quả tổng thể, cần lập Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi dự án. Bộ Xây dựng đề nghị Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ giao Bộ Xây dựng tổ chức lập Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi.
Kết luận buổi làm việc, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc đồng ý giao Bộ Xây dựng chủ trì tổ chức xây dựng, lập Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi đối với dự án đầu tư xây dựng Tổ hợp Công nghiệp đường sắt. Đồng thời giao Bộ Tài chính hoàn thiện hồ sơ trình Thủ tướng Chính phủ về vấn đề bố trí nguồn kinh phí đối với các nội dung liên quan đến chủ trương đầu tư xây dựng Tổ hợp.
Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc cho ý kiến về chủ trương đầu tư xây dựng Tổ hợp Công nghiệp đường sắt. Ảnh: Chinhphu.vn
Trước đó, Tổng công ty Đường sắt Việt Nam trình Bộ Xây dựng về việc bố trí nguồn kinh phí cho dự án Xây dựng Tổ hợp Công nghiệp đường sắt.
Dự án được đề xuất thực hiện trên diện tích khoảng 250 ha, tại hai xã là Chuyên Mỹ và Ứng Hòa, TP. Hà Nội. Mục tiêu của dự án là kịp thời cung cấp các sản phẩm công nghiệp phục vụ các dự án đường sắt mới, đường sắt đô thị, đường sắt hiện hữu và đường sắt tốc độ cao.
Tổ hợp Công nghiệp đường sắt sẽ là nơi thực hiện chuyển giao công nghệ, đầu tư máy móc thiết bị, đồng thời sản xuất đầu máy và toa xe cho đường sắt quốc gia với tốc độ dưới 200 km/h; mua thiết kế và sản xuất cho các tuyến đường sắt đô thị; xây dựng các phân khu chức năng phục vụ sửa chữa lớn cho toàn bộ phương tiện thiết bị đường sắt.
Tổng công ty Đường sắt Việt Nam dự kiến triển khai dự án bằng nguồn vốn đầu tư công, kết hợp với các doanh nghiệp trong và ngoài nước để xây dựng hệ sinh thái công nghiệp đường sắt và chuỗi cung ứng sản phẩm cho Tổ hợp. Tổng mức đầu tư sơ bộ là 17.509 tỷ đồng, trong đó giai đoạn 1 là 7.411 tỷ đồng và giai đoạn 2 là 10.098 tỷ đồng.
Nếu được phê duyệt, dự án dự kiến hoàn thành trong vòng 3 năm, gồm các bước: chuẩn bị đầu tư và thủ tục pháp lý (9-12 tháng); thiết kế kỹ thuật, xin phép xây dựng và đấu thầu (6-9 tháng); thi công hạ tầng kỹ thuật giai đoạn 1 (18 tháng); lắp đặt máy móc, thiết bị (8 tháng); hoàn thiện và vận hành (3 tháng). Dự án ước tính mang lại doanh thu khoảng 228.102 tỷ đồng từ năm 2030 đến 2050, với thời gian hoàn vốn dự kiến khoảng 16 năm.
Phương Vy