Hôm nay 11/8, tại Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội sẽ dành một buổi sáng để thảo luận tại hội trường về dự án Luật Phát triển đô thị.
Đề nghị bổ sung cơ chế kiểm soát chặt chẽ
Thảo luận về cơ chế tháo gỡ cho các dự án chậm triển khai quy định tại dự thảo Luật, đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn (Đoàn thành phố Hải Phòng) đánh giá, đây là hướng tiếp cận rất cần thiết nhằm giải phóng nguồn lực đất đai đang bị “đóng băng”.
Tuy nhiên, đại biểu Sơn đề nghị bổ sung cơ chế kiểm soát chặt chẽ. Theo đó, cần xác định đầy đủ nghĩa vụ tài chính khi cho phép tiếp tục dự án phải rà soát, để Nhà nước không thất thu nhưng cũng không xác lập lại nghĩa vụ đã được thực hiện hợp pháp, tránh biến việc giải phóng nguồn lực thành cơ chế hợp thức hóa lợi ích phát sinh từ dự án kéo dài.

Đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn, Đoàn ĐBQH thành phố Hải Phòng phát biểu. Ảnh: Cổng TTĐT Quốc hội
Với dự án có giá trị đất đai, tài sản công hoặc nghĩa vụ tài chính lớn, phức tạp cần qua thẩm định liên ngành. Đồng thời, ông Sơn cũng đề nghị cân nhắc thời hạn áp dụng đến ngày 31/12/2036. “Một cơ chế đặc biệt xử lý tồn đọng mà kéo dài tới 10 năm sẽ làm giảm tính cấp bách và có thể tiếp tục tạo tâm lý chờ đợi”, ông Sơn nói.
Về quy hoạch tổng thể thành phố - quy hoạch thay thế quy hoạch tỉnh và quy hoạch chung đô thị đặc biệt, đại biểu Sơn nhấn mạnh đây là bước phân quyền rất mạnh. Dù vậy, quy hoạch của “siêu đô thị” có tác động vượt địa giới hành chính, ảnh hưởng tới hạ tầng quốc gia.
Do đó, ông đề xuất luật phải quy định rõ việc lấy ý kiến và xử lý ý kiến của Chính phủ hoặc Thủ tướng Chính phủ đối với nội dung liên quan đến quy hoạch ngành, hạ tầng quốc gia và liên vùng trước khi thành phố phê duyệt, thay vì chỉ quy định nghĩa vụ báo cáo sau khi Hội đồng nhân dân thông qua.
Minh bạch lựa chọn nhà đầu tư của dự án lớn
Liên quan đến việc lựa chọn nhà đầu tư chiến lược, đại biểu Nguyễn Ngọc Sơn phân tích các dự án quy mô từ 800 tỷ đến 75.000 tỷ đồng cần nhiều thời gian để nghiên cứu khả thi và thu xếp vốn. Việc quy định thời hạn nộp hồ sơ cho nhà đầu tư thứ hai chỉ có 7 ngày và ban hành tiêu chí chấm điểm sau khi tiếp nhận hồ sơ là chưa đảm bảo cạnh tranh thực chất.
Ông Sơn đề nghị công khai danh mục dự án và tiêu chí chấm điểm trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia trước khi nhận hồ sơ, đồng thời kéo dài thời hạn tiếp nhận tối thiểu 45 ngày đối với dự án lớn.
Về cơ chế thí điểm, chính sách mới, đại biểu Lê Thị Song An (Đoàn tỉnh Tây Ninh) đề xuất đổi mới tư duy làm luật.

Đại biểu Lê Thị Song An, Đoàn ĐBQH tỉnh Tây Ninh phát biểu. Ảnh: Cổng TTĐT Quốc hội
Theo đó, thay vì liệt kê danh mục các lĩnh vực được thí điểm, khiến danh mục dễ trở thành giới hạn cho sự chủ động của địa phương, Luật nên quy định rõ các lĩnh vực “không được thí điểm”. Những vấn đề còn lại sẽ giao cho thành phố chủ động đề xuất, quyết định theo quy trình, điều kiện kiểm soát.
Đồng thời, đại biểu đề nghị mạnh dạn phân quyền cho HĐND thành phố quyết định chuyển các chính sách thí điểm thành công sang áp dụng chính thức trên địa bàn nếu đáp ứng các tiêu chí quy định, thay vì lại phải làm thủ tục kiến nghị cơ quan có thẩm quyền ban hành văn bản mới.
Phương Vy