logo
ISSN 2734-9020

Đoàn viên thanh niên các trường sĩ quan quân đội tiên phong thực hiện "5 vững"

Thứ tư, 04/11/2026 - 10:00

Tóm tắt: Phát huy vai trò tiên phong của đoàn viên thanh niên trong thực hiện "5 vững" góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo và xây dựng các trường sĩ quan quân đội vững mạnh toàn diện. Vai trò đó cần được cụ thể hóa theo chức trách, nhiệm vụ của từng bộ phận thanh niên và được đánh giá qua chất lượng công việc, ý thức tự giác, sự tiến bộ của cá nhân và tập thể. Bài viết làm rõ sự cần thiết, nội dung tiên phong thực hiện "5 vững"; trên cơ sở đó đề xuất các biện pháp phát huy vai trò của đoàn viên thanh niên gắn với quá trình đào tạo, rèn luyện đội ngũ sĩ quan.

1. Đặt vấn đề

Chất lượng đào tạo ở các trường sĩ quan Quân đội được kiểm nghiệm qua phẩm chất, năng lực và khả năng thực hiện chức trách của học viên sau khi tốt nghiệp. Yêu cầu hành động theo phương châm "5 vững": chính trị vững, kỷ luật vững, công nghệ vững, nghệ thuật quân sự vững, đời sống bộ đội vững được Tổng Bí thư Tô Lâm, Bí thư Quân ủy Trung ương nhấn mạnh tại Hội nghị Quân ủy Trung ương lần thứ 15, ngày 4/12/2025, đặt ra yêu cầu cụ thể hóa trong hoạt động của nhà trường [1]. Đoàn viên thanh niên trực tiếp học tập, huấn luyện, nghiên cứu, công tác và sinh hoạt trong môi trường ấy. Phát huy vai trò tiên phong của lực lượng này vừa tạo chuyển biến trong thực hiện nhiệm vụ hiện tại, vừa chuẩn bị đội ngũ cán bộ có khả năng tổ chức thực hiện yêu cầu xây dựng Quân đội tại đơn vị cơ sở.

Để phát huy vai trò tiên phong, cần làm rõ đoàn viên thanh niên phải đi đầu ở những nội dung nào, thực hiện bằng cách nào và được bảo đảm những điều kiện gì. Nếu chỉ dừng ở phát động, đăng ký hoặc thống kê số hoạt động, việc thực hiện "5 vững" khó phản ánh đầy đủ sự trưởng thành của người học. Vì vậy, cần gắn hoạt động thanh niên với nhiệm vụ chuyên môn, trách nhiệm của từng chủ thể và kết quả học tập, rèn luyện cụ thể.

2. Nội dung

2.1. Sự cần thiết phát huy vai trò tiên phong của đoàn viên thanh niên trong thực hiện 5 vững

Đoàn viên thanh niên tiên phong thực hiện "5 vững" được hiểu là chủ động đi đầu trong nhận thức và hành động, sẵn sàng đảm nhận nhiệm vụ khó, tìm cách giải quyết phù hợp và chịu trách nhiệm về kết quả. Sự tiên phong phải thể hiện ở chất lượng công việc, ý thức tự giác và khả năng giúp tập thể cùng tiến bộ. Người học tốt nhưng thiếu trung thực, người có sáng kiến nhưng xem nhẹ kỷ luật hoặc người hoàn thành nhiệm vụ riêng mà thờ ơ với đồng đội đều chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu ấy. Trong nhà trường quân đội, tính tiên phong cần thống nhất giữa động cơ đúng đắn, năng lực thực hiện và trách nhiệm đối với tổ chức, con người.

Đoàn viên thanh niên ở các trường sĩ quan gồm những bộ phận có chức trách khác nhau: học viên; cán bộ, giảng viên trẻ; quân nhân chuyên nghiệp, hạ sĩ quan, binh sĩ trong độ tuổi thanh niên. Học viên rèn phẩm chất, kiến thức, kỹ năng theo mục tiêu đào tạo; giảng viên trẻ giảng dạy, nghiên cứu và hướng dẫn; cán bộ trẻ trực tiếp quản lý, giáo dục, tổ chức thực hiện nhiệm vụ. Những quân nhân làm công tác phục vụ, bảo đảm thể hiện vai trò qua chất lượng công việc được giao. Cùng thực hiện "5 vững", nhưng nội dung tiên phong phải phù hợp vị trí, trình độ và điều kiện của từng bộ phận, bảo đảm mọi đoàn viên đều có phần việc thiết thực.

Năm nội dung "5 vững" gắn bó trong quá trình đào tạo sĩ quan. Chính trị vững định hướng hành động; kỷ luật vững bảo đảm thống nhất, an toàn; công nghệ vững hỗ trợ phát triển năng lực; nghệ thuật quân sự vững đặt ra yêu cầu về tư duy nghề nghiệp; đời sống bộ đội vững bảo đảm điều kiện phấn đấu. Vì vậy, mỗi hoạt động cần phục vụ mục tiêu đào tạo và hỗ trợ thực hiện các nội dung liên quan.

Đối với học viên, quá trình tham gia thực hiện "5 vững" còn là quá trình chuẩn bị năng lực tổ chức, quản lý bộ đội sau khi tốt nghiệp. Việc tự giác chấp hành nền nếp, hướng dẫn đồng đội, điều hành nhóm học tập hay chăm lo công việc chung giúp người học tích lũy kinh nghiệm thực hiện chức trách. Phát huy vai trò tiên phong vì thế cần trở thành nội dung thường xuyên của giáo dục, đào tạo, gắn với cơ hội thực hành và sự hướng dẫn của cán bộ, giảng viên.

2.2. Nội dung tiên phong thực hiện 5 vững của đoàn viên thanh niên

Một là, tiên phong rèn luyện bản lĩnh chính trị, động cơ và trách nhiệm thực hiện nhiệm vụ

Tiên phong thực hiện chính trị vững là đi đầu trong học tập lý luận, kiên định mục tiêu, lý tưởng, giữ gìn phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ và thể hiện trách nhiệm chính trị bằng hành động. Đoàn viên thanh niên cần hiểu sự lãnh đạo của Đảng đối với Quân đội, nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc và yêu cầu của chức trách đang đảm nhiệm. Với học viên, bản lĩnh chính trị được thử thách qua thái độ trước khó khăn, sự trung thực trong học tập, ý chí khắc phục hạn chế và trách nhiệm với tập thể. Học lý luận phải giúp người học có căn cứ giải thích vấn đề, nhận diện quan điểm sai trái và xác định cách ứng xử phù hợp.

Sự phát triển của môi trường thông tin đặt ra yêu cầu rèn luyện khả năng kiểm chứng, phân tích và sử dụng thông tin có trách nhiệm. Thanh niên cần biết tìm nguồn chính thống, phân biệt ý kiến với sự kiện, trao đổi có căn cứ và tuân thủ quy định khi tham gia không gian mạng. Trong sinh hoạt chi đoàn, những vấn đề tư tưởng nảy sinh từ học tập, quan hệ đồng chí, đồng đội hoặc định hướng nghề nghiệp cần được thảo luận thẳng thắn. Khi đoàn viên dám trình bày băn khoăn và được giải đáp thuyết phục, giáo dục chính trị có điều kiện tác động sâu hơn đến nhận thức, củng cố niềm tin và ý thức tự rèn luyện.

Hai là, tiên phong chấp hành kỷ luật và xây dựng nền nếp chính quy

Tiên phong thực hiện kỷ luật vững là gương mẫu chấp hành pháp luật, kỷ luật Quân đội và xây dựng khả năng tự quản trong tập thể. Yêu cầu ấy thể hiện từ thực hiện chế độ trong ngày, trong tuần đến giữ nghiêm quy định bảo mật, bảo đảm an toàn và quan hệ quân nhân. Đoàn viên tiên phong phải biết nhận trách nhiệm khi có thiếu sót, góp ý đúng phương pháp, giúp đồng đội sửa chữa khuyết điểm.

Đối với học viên sĩ quan, chấp hành kỷ luật còn là quá trình tích lũy kinh nghiệm tổ chức, quản lý bộ đội sau khi tốt nghiệp. Mỗi lần thực hành duy trì nền nếp, điều hành tiểu đội hoặc giải quyết quan hệ trong tập thể đều cần được hướng dẫn, nhận xét và rút kinh nghiệm. Cách quản lý bằng sự gương mẫu, giải thích rõ yêu cầu và xử lý công bằng giúp học viên hiểu mối liên hệ giữa kỷ luật với hiệu quả thực hiện nhiệm vụ. Từ đó, ý thức chấp hành được phát triển thành tác phong công tác nghiêm túc, biết tôn trọng con người và chịu trách nhiệm trước tập thể.

Ba là, tiên phong học tập, nghiên cứu và làm chủ công nghệ phục vụ nhiệm vụ

Tiên phong thực hiện công nghệ vững đòi hỏi chuyển ưu thế tiếp cận cái mới của thanh niên thành khả năng làm chủ công nghệ phục vụ nhiệm vụ. Đối với học viên, đó là hiểu nguyên lý, khai thác đúng tính năng phương tiện được học, sử dụng học liệu số và kiểm chứng kết quả. Với cán bộ, giảng viên trẻ, yêu cầu đặt ra là cải tiến phương pháp giảng dạy, nghiên cứu, quản lý theo chức trách. Một phần mềm hoặc bài giảng số chỉ có giá trị khi giải quyết được nhu cầu chuyên môn. Sử dụng công cụ trí tuệ nhân tạo trong phạm vi được phép phải gắn với trung thực học thuật, kiểm chứng thông tin và bảo vệ dữ liệu.

Một sáng kiến có giá trị cần giải quyết được khó khăn xác định, có điều kiện thử nghiệm và chứng minh hiệu quả sử dụng. Chẳng hạn, học liệu hỗ trợ tự học phải giúp người học hiểu bài, luyện tập và nhận ra lỗi; công cụ hỗ trợ quản lý phải giảm thao tác trùng lặp, bảo đảm thông tin chính xác. Các yêu cầu này giúp tuổi trẻ lựa chọn vấn đề nghiên cứu vừa sức, tránh chạy theo sản phẩm trình diễn. Công nghệ vững trong nhà trường vì thế được phản ánh qua mức độ làm chủ phương tiện, khả năng vận dụng và ý thức sử dụng an toàn, phù hợp với nhiệm vụ đào tạo.

Bốn là, tiên phong học tập, vận dụng kiến thức về nghệ thuật quân sự theo mục tiêu đào tạo

Tiên phong thực hiện nghệ thuật quân sự vững phải xuất phát từ mục tiêu, trình độ đào tạo của từng trường và từng đối tượng. Đối với học viên, đó là học chắc kiến thức quân sự, hiểu nguyên tắc, nắm cơ sở của phương pháp tổ chức thực hiện nhiệm vụ và rèn khả năng vận dụng. Nghiên cứu lịch sử quân sự, trao đổi học thuật, tập bài, diễn tập theo chương trình giúp người học phát triển tư duy phân tích, trình bày căn cứ của quyết định và phối hợp trong tập thể. Người tiên phong cần chủ động đặt câu hỏi, chuẩn bị và rút kinh nghiệm sau thực hành. Khả năng giải thích vì sao lựa chọn một cách xử lý phản ánh chiều sâu nhận thức nghề nghiệp.

Giảng viên trẻ cần cập nhật tri thức, lựa chọn cách dạy khuyến khích học viên suy nghĩ độc lập, giải thích căn cứ và tự đánh giá sau thực hành. Cán bộ quản lý phối hợp theo dõi tác phong, kỹ năng tổ chức, khả năng làm việc tập thể của người học. Sự tiến bộ cần được nhận diện qua chất lượng chuẩn bị, thực hành và sửa chữa hạn chế. Đây là nền tảng để học viên tiếp tục trưởng thành khi về đơn vị.

Năm là, tiên phong xây dựng đời sống và quan hệ đồng chí, đồng đội lành mạnh

Tiên phong thực hiện đời sống bộ đội vững là chủ động tham gia chăm lo điều kiện sinh hoạt, giữ gìn sức khỏe và xây dựng quan hệ đồng chí, đồng đội lành mạnh. Đoàn viên thanh niên trực tiếp giữ gìn vệ sinh, cảnh quan, sử dụng tiết kiệm cơ sở vật chất, tổ chức hoạt động văn hóa, thể thao và giúp người gặp khó khăn. Ở học viên, việc lắng nghe, chia sẻ, phát hiện đồng đội có biểu hiện bất thường và báo cáo kịp thời còn là quá trình học cách quản lý, chăm lo con người. Mỗi công việc phải hướng đến nhu cầu cụ thể, để tập thể có môi trường sống an toàn, đoàn kết, thuận lợi cho học tập và rèn luyện.

Phát huy trách nhiệm của tuổi trẻ phải đi cùng trách nhiệm bảo đảm của cấp ủy, chỉ huy và cơ quan chức năng. Khó khăn về điều kiện ăn, ở, học tập, chăm sóc sức khỏe hay chính sách cần được tiếp nhận, giải quyết đúng thẩm quyền. Hoạt động Đoàn có thể giúp phát hiện nhu cầu, kết nối hỗ trợ và phản ánh kiến nghị, song không thay thế chế độ, tiêu chuẩn và trách nhiệm của tổ chức. Khi quân nhân được quan tâm và đối xử công bằng, tinh thần tự giác, ý chí vượt khó và động lực cống hiến có cơ sở phát triển bền vững hơn.

Những hoạt động thực tiễn đã cho thấy khả năng gắn phong trào thanh niên với học tập và nghiên cứu. Theo Báo Quân đội nhân dân ngày 13/11/2025, tuổi trẻ Trường Sĩ quan Kỹ thuật Quân sự đã giành 12 giải thưởng trong giai đoạn từ năm 2022 đến thời điểm bài báo công bố; một số đề tài được đưa vào sử dụng [4]. Tại Trường Sĩ quan Lục quân 2, Giải thưởng Tuổi trẻ sáng tạo cấp trường năm 2026 thu hút 99 tác giả với 34 công trình, gồm 18 đề tài và 16 sáng kiến [5]. Đây là những minh chứng về khả năng huy động lực lượng trẻ tham gia nhiệm vụ chuyên môn, chưa phải căn cứ để kết luận toàn diện về kết quả thực hiện "5 vững".

Từ những hoạt động trên, yêu cầu đặt ra là duy trì tinh thần tiên phong trong công việc thường xuyên. Sản phẩm nghiên cứu cần được thẩm định, sử dụng và tiếp tục hoàn thiện; kết quả thi đua cần được xem xét cùng sự tiến bộ của người tham gia. Kế hoạch hoạt động Đoàn phải phối hợp với kế hoạch học tập, huấn luyện, tránh tăng đầu việc hoặc lồng ghép chỉ về tên gọi. Giao nhiệm vụ cần đi cùng hướng dẫn, kiểm tra và hỗ trợ phù hợp, để đoàn viên có điều kiện chủ động thực hiện và chịu trách nhiệm về phần việc của mình.

2.3. Một số biện pháp phát huy vai trò tiên phong của đoàn viên thanh niên trong thực hiện 5 vững

Phát huy vai trò tiên phong của đoàn viên thanh niên đòi hỏi sự lãnh đạo của cấp ủy, sự chỉ đạo, bảo đảm của chỉ huy, hướng dẫn của cơ quan chức năng và tổ chức thực hiện của tổ chức Đoàn. Các biện pháp cần được triển khai thống nhất, phù hợp với mục tiêu đào tạo và đặc điểm từng bộ phận thanh niên. Trọng tâm là xác định rõ nhiệm vụ, tạo cơ hội thực hành và đánh giá đúng đóng góp của mỗi người.

Một là, cụ thể hóa yêu cầu "5 vững" thành trách nhiệm và nhiệm vụ của từng bộ phận đoàn viên thanh niên

Cấp ủy, chỉ huy cần đặt việc phát huy vai trò tiên phong của thanh niên trong tổng thể nhiệm vụ giáo dục, đào tạo và xây dựng nhà trường. Trên cơ sở chức năng của từng cơ quan, khoa, đơn vị, lựa chọn những vấn đề cần tập trung giải quyết thay vì giao chỉ tiêu phong trào đồng loạt. Đơn vị có hạn chế về tự học cần ưu tiên phương pháp học và hỗ trợ học viên; nơi còn bất cập về nền nếp tập trung xây dựng ý thức tự giác; bộ phận có điều kiện nghiên cứu lựa chọn sáng kiến sát chuyên môn. Mỗi nhiệm vụ cần xác định người chịu trách nhiệm, lực lượng phối hợp và thời điểm xem xét kết quả.

Cơ quan chính trị hướng dẫn tổ chức Đoàn cụ thể hóa nội dung giáo dục, vận động và tập hợp thanh niên. Cơ quan đào tạo, khoa giáo viên, đơn vị quản lý học viên phối hợp lựa chọn công việc phù hợp chương trình, tránh trùng lặp hoặc tăng tải không cần thiết. Với học viên năm đầu, nên chú trọng thích nghi môi trường quân sự, động cơ học tập và nền nếp sinh hoạt. Ở các năm tiếp theo, tăng cơ hội thực hành, nghiên cứu và đảm nhiệm công việc tập thể. Học viên cuối khóa cần được rèn kỹ năng tổ chức, quản lý gắn với chức trách dự kiến sau tốt nghiệp.

Giáo dục nhận thức phải giúp đoàn viên hiểu trách nhiệm của mình trong từng yêu cầu, thấy rõ việc có thể bắt đầu ngay và tiêu chuẩn cần đạt. Sinh hoạt chi đoàn có thể lựa chọn tình huống từ học tập, chấp hành kỷ luật, sử dụng công nghệ hoặc quan hệ đồng đội để trao đổi. Cán bộ chủ trì cần giải thích, làm mẫu và theo dõi việc thực hiện, tạo sự thống nhất giữa điều được giáo dục với cách tổ chức công việc. Khi yêu cầu rõ và phù hợp khả năng, tinh thần xung kích có điều kiện chuyển thành sự chủ động nhận nhiệm vụ.

Hai là, tổ chức hoạt động xung kích từ những công việc thực chất của quá trình đào tạo sĩ quan

Hoạt động thanh niên cần gắn với nhiệm vụ tại lớp học, thao trường, phòng thực hành và đơn vị. Tổ chức Đoàn phối hợp xây dựng nhóm tự học theo môn, nhóm hỗ trợ kỹ năng hoặc nhóm nghiên cứu giải quyết vấn đề cụ thể. Mỗi hoạt động cần xác định kết quả: khắc phục nội dung học còn yếu, hoàn thiện học liệu được thẩm định, cải tiến phương tiện hỗ trợ hoặc nâng chất lượng nhiệm vụ tập thể. Khi lựa chọn vấn đề, phải làm rõ khó khăn đang ở khâu nào, đoàn viên có thể tham gia đến đâu và ai hỗ trợ chuyên môn. Nhiệm vụ vừa sức, có giá trị sử dụng sẽ duy trì động lực sau đợt thi đua.

Tổ chức Đoàn cần lựa chọn cách tác động phù hợp từng yêu cầu. Giáo dục chính trị chú trọng trao đổi có căn cứ, rèn thái độ trước vấn đề thực tế; rèn kỷ luật chú trọng tự giác và giúp đỡ nhau sửa sai. Nghiên cứu, ứng dụng công nghệ phải có sản phẩm được thẩm định; học tập quân sự phải có chuẩn bị, thực hành và rút kinh nghiệm. Chăm lo đời sống cần xuất phát từ nhu cầu quân nhân, kết nối đúng bộ phận có trách nhiệm. Một hoạt động có thể đáp ứng nhiều nội dung "5 vững", nhưng phải xác định yêu cầu chính để tổ chức và đánh giá rõ ràng.

Cần tạo cơ hội để nhiều đoàn viên được nhận việc, điều hành nhóm và báo cáo kết quả. Người có năng lực tốt đảm nhiệm nội dung khó hơn đồng thời hướng dẫn người còn hạn chế; tránh dồn toàn bộ hoạt động vào cán bộ Đoàn hoặc một số hạt nhân. Sau mỗi công việc, tập thể cùng xem xét kết quả, chỉ ra nguyên nhân chưa đạt và thống nhất cách khắc phục. Quá trình này giúp thanh niên rèn khả năng hợp tác, phân công, lắng nghe và chịu trách nhiệm, đồng thời làm cho hoạt động phong trào gắn chặt hơn với sự trưởng thành nghề nghiệp.

Ba là, tăng cường hướng dẫn chuyên môn và phát huy vai trò tự học, tự rèn của đoàn viên thanh niên

Để hoàn thành nhiệm vụ được giao, đoàn viên cần được hướng dẫn về kiến thức chuyên môn và phương pháp làm việc. Các khoa giáo viên, đơn vị quản lý học viên nên phân công cán bộ, giảng viên có kinh nghiệm hướng dẫn nhóm nghiên cứu, câu lạc bộ hoặc công việc thực hành. Người hướng dẫn giúp xác định vấn đề, lựa chọn tài liệu, dự kiến tiến độ và kiểm tra kết quả ở những thời điểm cần thiết. Với sáng kiến kỹ thuật, phải có thẩm định về chuyên môn, an toàn và điều kiện sử dụng. Với sản phẩm nghiên cứu khoa học xã hội và nhân văn, chú trọng căn cứ lập luận, độ tin cậy của tài liệu và tính khả thi của kiến nghị.

Cán bộ Đoàn cần được bồi dưỡng kỹ năng thiết kế hoạt động, phân công nhiệm vụ, nắm tình hình và tổ chức rút kinh nghiệm. Việc bồi dưỡng nên gắn với công việc đang đảm nhiệm để có thể vận dụng ngay. Cán bộ quản lý và giảng viên trẻ nêu gương ở tác phong chuẩn bị, sự trung thực, tinh thần cầu thị và trách nhiệm hỗ trợ học viên. Khi người hướng dẫn sẵn sàng giải thích, nhận thiếu sót và sửa cách làm, đoàn viên có điều kiện học được phương pháp làm việc nghiêm túc. Sự gương mẫu ấy còn tạo cơ sở thuyết phục để yêu cầu học viên tự giác rèn luyện.

Về phía đoàn viên, cần xây dựng kế hoạch phấn đấu theo hạn chế và mục tiêu cá nhân, tránh đăng ký chung chung. Mỗi người có thể lựa chọn một số việc cần cải thiện trong học kỳ, theo dõi tiến độ và chủ động xin nhận xét. Người yếu phương pháp học tập tập trung khắc phục kỹ năng đọc, ghi chép, hệ thống kiến thức; người còn lúng túng khi điều hành tập thể được tăng cơ hội thực hành có hướng dẫn. Tổ chức Đoàn khuyến khích tự đánh giá trung thực, coi việc nhận ra và sửa được hạn chế là dấu hiệu tiến bộ, tạo động lực phấn đấu từ bên trong.

Bốn là, bảo đảm điều kiện hoạt động và xây dựng môi trường khuyến khích sáng tạo, gắn bó đồng đội

Nhà trường cần bố trí thời gian, học liệu, phương tiện và không gian hoạt động phù hợp với nhiệm vụ đã lựa chọn. Các điều kiện hiện có nên được khai thác theo kế hoạch thống nhất, giúp thanh niên tiếp cận công bằng, tránh tình trạng có ý tưởng nhưng thiếu người hướng dẫn hoặc thiếu cơ hội thực hành. Đối với công cụ số, cần hướng dẫn phạm vi được phép sử dụng, cách kiểm chứng thông tin và trách nhiệm bảo vệ dữ liệu. Cơ chế đề xuất sáng kiến nên đơn giản, rõ đầu mối tiếp nhận, có phản hồi để đoàn viên biết ý tưởng được xem xét đến đâu và cần bổ sung nội dung gì.

Môi trường khuyến khích sáng tạo đòi hỏi phân biệt thiếu sót trong quá trình học tập, thử nghiệm được phép với hành vi vi phạm quy định. Cán bộ hướng dẫn cần nhận xét cụ thể, giúp người tham gia hiểu nguyên nhân và cách sửa; tránh quy kết làm giảm động lực tìm tòi. Đồng thời, phải đề cao trung thực, tôn trọng công sức tập thể và ghi nhận đúng đóng góp của từng người. Đoàn viên được khuyến khích nêu ý kiến, nhưng mọi thử nghiệm, sử dụng phương tiện và phổ biến sản phẩm phải tuân thủ quy định, thẩm quyền và yêu cầu an toàn của nhà trường.

Chăm lo đời sống cần gắn với nắm chắc hoàn cảnh, sức khỏe và tâm lý của thanh niên. Cán bộ quản lý phối hợp tổ chức Đoàn duy trì trao đổi, phát hiện sớm khó khăn, kết nối với bộ phận chuyên môn khi cần hỗ trợ. Hoạt động văn hóa, thể thao được tổ chức phù hợp thể lực và lịch công tác, tạo điều kiện giao lưu, giảm căng thẳng, củng cố đoàn kết. Những kiến nghị về điều kiện sinh hoạt phải được tổng hợp và phản hồi rõ ràng. Sự quan tâm cụ thể giúp đoàn viên yên tâm học tập, tăng niềm tin vào tập thể và có trách nhiệm hơn với đồng đội.

Năm là, đánh giá bằng sự tiến bộ và hiệu quả công việc, nhân rộng những cách làm đã được kiểm chứng

Đánh giá vai trò tiên phong cần kết hợp mức độ tham gia với chất lượng hoàn thành nhiệm vụ và sự thay đổi của cá nhân, tập thể. Ở nội dung chính trị, chú ý động cơ, thái độ, lập luận và hành vi thực tế; ở kỷ luật, xem xét sự tự giác, ổn định và khả năng sửa khuyết điểm. Với công nghệ, kiểm tra năng lực làm chủ, độ tin cậy, hiệu quả sử dụng; với kiến thức quân sự, chú trọng khả năng vận dụng trong nội dung được đào tạo. Đối với đời sống, cần lắng nghe quân nhân về mức độ đáp ứng nhu cầu, quan hệ đồng đội và kết quả giải quyết khó khăn.

Các minh chứng đánh giá nên tận dụng từ hoạt động chuyên môn, hạn chế tạo thêm hồ sơ và báo cáo trùng lặp. Kết quả học tập, nhận xét thực hành, sản phẩm được thẩm định, phản hồi của người sử dụng và ý kiến tập thể có thể giúp nhận diện sự tiến bộ. Cần xem xét cả điểm xuất phát để ghi nhận người nỗ lực khắc phục hạn chế, đồng thời kiểm tra tính bền vững sau thi đua. Không nên quy toàn bộ kết quả xây dựng nhà trường cho phong trào thanh niên; phải làm rõ phần việc và đóng góp thực tế của lực lượng trẻ trong sự phối hợp chung.

Việc biểu dương, khen thưởng cần kịp thời, công bằng, gắn với đóng góp xác thực. Một cách làm tốt chỉ nên nhân rộng sau khi xác định được điều kiện thực hiện, người hướng dẫn, nguồn lực và hiệu quả. Đơn vị tiếp nhận cần điều chỉnh cho phù hợp, có thời gian thử nghiệm và kiểm tra lại kết quả. Đồng thời, nên duy trì cơ chế bàn giao tài liệu, phương pháp và kinh nghiệm giữa các khóa học viên, giữa cán bộ Đoàn cũ và mới. Nhờ đó, thành quả hoạt động được tích lũy, tránh phụ thuộc hoàn toàn vào một cá nhân hoặc mất đi khi thay đổi lực lượng.

3. Kết luận

Đoàn viên thanh niên các trường sĩ quan Quân đội tiên phong thực hiện "5 vững" bằng bản lĩnh chính trị, ý thức tự giác, năng lực chuyên môn và trách nhiệm đối với tập thể. Vai trò ấy được hình thành trong quá trình nhận nhiệm vụ, nỗ lực thực hiện, chịu sự kiểm tra và tự sửa chữa hạn chế. Sự lãnh đạo của cấp ủy, chỉ huy, hướng dẫn của cán bộ, giảng viên và hoạt động của tổ chức Đoàn cần hướng vào quá trình trưởng thành đó. Khi mỗi phần việc tạo kết quả thiết thực, mỗi đoàn viên có cơ hội tiến bộ và kinh nghiệm tốt được duy trì, nhà trường có thêm cơ sở nâng chất lượng đào tạo, chuẩn bị đội ngũ sĩ quan đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ tại đơn vị.

Thiếu tá Đoàn Quang Trung

Hệ 5, Học viện Chính trị


Tài liệu tham khảo:

1. Báo điện tử Chính phủ (2025), "Tổng Bí thư Tô Lâm: Hành động theo phương châm 5 vững, xây dựng quân đội trong tình hình mới", ngày 4/12/2025, https://baochinhphu.vn/tong-bi-thu-to-lam-hanh-dong-theo-phuong-cham-5-vung-xay-dung-quan-doi-trong-tinh-hinh-moi-10225120415332084.htm.

2. Đảng Cộng sản Việt Nam (2008), Nghị quyết của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, Văn kiện Đảng về công tác thanh niên, Nhà xuất bản thanh niên, Hà Nội.

3. Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, tập I, II, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia sự thật, Hà Nội.

4. Hiển Duy (2025), "Tuổi trẻ Trường Sĩ quan Kỹ thuật quân sự xung kích học giỏi, sáng tạo", Báo Quân đội nhân dân, ngày 13/11/2025, https://www.qdnd.vn/giao-duc-khoa-hoc/nha-truong-quan-doi/tuoi-tre-truong-si-quan-ky-thuat-quan-su-xung-kich-hoc-gioi-sang-tao-1011719.

5. Hùng Giang (2026), "Trường Sĩ quan Lục quân 2 trao Giải thưởng Tuổi trẻ sáng tạo và cuộc thi chính luận", Báo Quân đội nhân dân, ngày 23/6/2026, https://www.qdnd.vn/giao-duc-khoa-hoc/nha-truong-quan-doi/truong-si-quan-luc-quan-2-trao-giai-thuong-tuoi-tre-sang-tao-va-cuoc-thi-chinh-luan-1045741.