Sáng 1/10/2026, UBND xã Nghi Xuân tổ chức hội nghị góp ý đồ án Quy hoạch chung đô thị Nghi Xuân đến năm 2050, với sự tham dự của đại diện Sở Xây dựng, lãnh đạo địa phương và công chức chuyên môn.
4 xã nằm trong quy hoạch, phấn đấu đạt tiêu chí đô thị loại III năm 2030
Trước đó, tại Quyết định 728/QĐ-UBND ngày 31/3/2026, UBND tỉnh Hà Tĩnh đã phê duyệt nhiệm vụ và dự toán lập quy hoạch. Phạm vi nghiên cứu bao gồm toàn bộ địa giới hành chính các xã Nghi Xuân, Tiên Điền, Đan Hải và Cổ Đạm, tổng diện tích khoảng 20.969,85 ha.
Khu vực lập quy hoạch tiếp giáp Nghệ An ở phía Bắc và một phần phía Tây; phía Đông giáp Biển Đông. Phía Nam tiếp giáp các xã Can Lộc, Tùng Lộc, Hồng Lộc và Lộc Hà; phía Tây còn tiếp giáp các phường Bắc Hồng Lĩnh, Nam Hồng Lĩnh.
Quy hoạch được nghiên cứu theo hai giai đoạn: ngắn hạn đến năm 2030 và dài hạn đến năm 2050. Mục tiêu là phấn đấu đến năm 2030 đạt tiêu chí đô thị loại III, đồng thời các đơn vị hành chính trong phạm vi quy hoạch đạt tiêu chí để thành lập phường.
Nghi Xuân được xác định là đô thị cửa ngõ phía Bắc Hà Tĩnh, kết nối kinh tế, văn hóa với vùng đô thị Nam Nghệ An. Khu vực này còn giữ vai trò liên kết hai hành lang kinh tế quan trọng: hành lang động lực ven biển về công nghiệp, đô thị, dịch vụ và hành lang Đông – Tây về cửa khẩu, logistics, thương mại, du lịch.
Theo nhiệm vụ được duyệt, đô thị tương lai hướng tới trở thành trung tâm kinh tế, văn hóa, du lịch, dịch vụ và nông nghiệp công nghệ cao phía Bắc tỉnh, góp phần hình thành mạng lưới đô thị đa trung tâm.
Dự báo quy mô 215.000 người, nghiên cứu cả nhà ở xã hội
Một điểm đáng chú ý trong nhiệm vụ quy hoạch là dự báo tổng dân số đô thị khoảng 144.000 người năm 2030, gồm 135.000 người và khoảng 9.000 người thuộc dân số lưu trú quy đổi.
Đến năm 2050, tổng quy mô dự báo khoảng 215.000 người, gồm 180.000 người và khoảng 35.000 người thuộc dân số lưu trú quy đổi. Đây là các dự báo sơ bộ phục vụ lập quy hoạch, làm cơ sở nghiên cứu nhu cầu đất đai và hạ tầng.
Hệ thống công trình kinh tế, xã hội phải được định hướng theo từng giai đoạn, bao gồm thương mại, dịch vụ, du lịch, trụ sở làm việc, nhà ở và nhà ở xã hội, y tế, giáo dục, văn hóa, thể dục thể thao.
Đồ án cũng phải xác định các khu vực chỉnh trang, cải tạo; khu bảo tồn; khu chuyển đổi chức năng; khu phát triển mới; khu hạn chế phát triển, cấm xây dựng và dự trữ phát triển.
Chỉ tiêu đất dân dụng sẽ được xác định cụ thể trong quá trình khảo sát, lập quy hoạch, trên cơ sở điều kiện thực tế và các quy định hiện hành. Việc tổ chức không gian phải bảo đảm sử dụng đất tiết kiệm, hiệu quả, hài hòa với cảnh quan tự nhiên.
Cùng với giao thông, các hệ thống cấp nước, cấp điện, thoát nước, xử lý chất thải và hạ tầng viễn thông được yêu cầu nghiên cứu đồng bộ, đáp ứng mục tiêu thích ứng với biến đổi khí hậu.
Đô thị ven sông Lam và động lực từ KCN hơn 2.265 tỷ đồng
Đối với riêng xã Nghi Xuân, địa phương sau sáp nhập có diện tích 77,65 km², dân số 37.922 người. Định hướng được trình bày tại hội nghị là phát triển thương mại, dịch vụ dọc sông Lam; ưu tiên công nghiệp sạch gắn với logistics, đồng thời khai thác cảnh quan núi Hồng và sông Lam cho đô thị sinh thái.
Trong bối cảnh đó, Khu công nghiệp Gia Lách mở rộng, mang tên thương mại DragonIZ Hà Tĩnh, là dự án công nghiệp đáng chú ý đang triển khai tại xã Nghi Xuân.
Dự án có diện tích 194,36 ha, tổng vốn hơn 2.265 tỷ đồng, do Công ty CP Đầu tư Xuất nhập khẩu Thăng Long làm chủ đầu tư. Thông tin công bố đầu tháng 9/2026 cho thấy dự án đạt gần 40% khối lượng; các hạng mục giao thông, thoát nước, xử lý nước thải và phòng cháy, chữa cháy đang được thi công.
Ngày 8/9, đoàn Văn phòng đại diện Tổ chức Xúc tiến thương mại Nhật Bản tại Hà Nội đã khảo sát dự án, tìm hiểu hạ tầng, khả năng kết nối và định hướng thu hút đầu tư thứ cấp. Chuyến làm việc mở thêm kênh giới thiệu khu công nghiệp tới doanh nghiệp Nhật Bản có nhu cầu phù hợp.
Với quy hoạch chung, yêu cầu đặt ra là phân tích tác động của các dự án, công trình hạ tầng trọng điểm, xác định động lực phát triển và khả năng huy động nguồn lực. Định hướng du lịch cũng phải gắn với bảo vệ hệ sinh thái, di sản, làng nghề và không gian văn hóa truyền thống.
Hoàn thiện quỹ đất, thoát nước và các dự án ưu tiên
Tại hội nghị, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Phạm Chí Hiếu đề nghị làm rõ cấu trúc đô thị, lợi thế cạnh tranh, hành lang giao thông, quỹ đất và thoát nước; quan tâm trung tâm hành chính, hạ tầng xã hội, di tích và dự án động lực. Chủ tịch UBND xã Bùi Việt Hùng yêu cầu tư vấn tiếp thu, rà soát, hoàn thiện đồ án sát thực tế.
Theo nhiệm vụ được phê duyệt, đồ án phải xây dựng danh mục chương trình, dự án ưu tiên đầu tư theo từng giai đoạn, kiến nghị nguồn lực và phương án huy động vốn.
Tổng dự toán lập quy hoạch khoảng 11,878 tỷ đồng, từ ngân sách tỉnh và các nguồn vốn hợp pháp khác. Tiến độ thực hiện được quy định không quá 12 tháng kể từ ngày nhiệm vụ được phê duyệt.
Hồ sơ còn phải được lấy ý kiến, tổng hợp, tiếp thu và giải trình trước khi trình thẩm định, phê duyệt. Hiện quy hoạch đang trong quá trình hoàn thiện; Quyết định 728/QĐ-UBND là văn bản phê duyệt nhiệm vụ và dự toán, chưa phải quyết định phê duyệt đồ án quy hoạch chung.
Đăng Thy