Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 là sự kiện chính trị trọng đại của Việt Nam, là đợt sinh hoạt chính trị sâu rộng trong toàn Đảng, toàn dân và toàn quân. Trong không khí hướng tới những mục tiêu phát triển mới, mỗi lá phiếu của cử tri không chỉ là sự thực hiện một quyền hiến định, mà còn là biểu hiện sinh động của trách nhiệm công dân trước Tổ quốc và Nhân dân. Lá phiếu ấy chứa đựng niềm tin, ý chí, khát vọng phát triển và tương lai của đất nước trong chặng đường mới.
1. Nhiệm vụ chính trị trọng tâm và yêu cầu cấp thiết trong giai đoạn mới
Nhận thức sâu sắc tầm quan trọng của cuộc bầu cử, ngày 20/6/2024, Bộ Chính trị đã ban hành Chỉ thị số 46-CT/TW về lãnh đạo cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031. Chỉ thị khẳng định rõ: đây là nhiệm vụ chính trị trọng tâm của toàn Đảng trong năm 2026, phải được tiến hành nghiêm túc, dân chủ, bình đẳng, đúng pháp luật, an toàn, tiết kiệm; lựa chọn được những người thật sự tiêu biểu về phẩm chất, năng lực, uy tín, xứng đáng đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân.
Cuộc bầu cử lần này diễn ra trong bối cảnh toàn Đảng, toàn dân, toàn quân đang nỗ lực thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng – một dấu mốc quan trọng của sự nghiệp đổi mới, đánh dấu bước chuyển mình mạnh mẽ của dân tộc trong kỷ nguyên vươn mình mạnh mẽ của dân tộc. Đất nước ta đang đứng trước nhiều thời cơ thuận lợi nhưng cũng không ít khó khăn, thách thức: yêu cầu phát triển nhanh và bền vững, bảo đảm quốc phòng – an ninh, nâng cao vị thế quốc tế, đẩy mạnh chuyển đổi số, cải cách thể chế. Trong bối cảnh đó, việc lựa chọn đội ngũ đại biểu thực sự xứng đáng vào cơ quan quyền lực nhà nước là yêu cầu khách quan, cấp thiết.
Từ đó, đặt ra yêu cầu các cấp ủy đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị – xã hội phải lãnh đạo, chỉ đạo thống nhất, toàn diện, chặt chẽ; huy động sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và toàn dân tham gia bầu cử. Kết quả bầu cử không chỉ phản ánh chất lượng công tác chuẩn bị, mà còn là thước đo năng lực lãnh đạo của Đảng, hiệu lực quản lý của Nhà nước, sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Một trong những nội dung trọng tâm được cần đặc biệt chú ý, quan tâm và quan trọng nhất là công tác chuẩn bị nhân sự. Việc lựa chọn, giới thiệu người ứng cử phải được tiến hành dân chủ, công khai, minh bạch, đúng quy trình của Đảng và pháp luật của Nhà nước. Người được giới thiệu ứng cử phải có bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất đạo đức trong sáng, lối sống mẫu mực, có năng lực, trình độ và uy tín trong nhân dân. Đồng thời, cần bảo đảm cơ cấu hợp lý giữa các tầng lớp xã hội, dân tộc, giới tính, độ tuổi; chú trọng sự kế thừa và phát triển; mở rộng tính đại diện của các giai tầng trong xã hội. Điều đó không chỉ đáp ứng yêu cầu khách quan của một cơ quan quyền lực nhà nước, mà còn thể hiện bản chất nhân dân, tính đại diện rộng rãi của chế độ ta.
2. Trách nhiệm công dân, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc và vị thế quốc gia trong ngày hội lớn
Bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 không chỉ là sự kiện chính trị thuần túy mang tính thủ tục pháp lý, mà trước hết và trên hết là sự kiện xã hội rộng lớn, nơi quyền lực nhà nước được khởi nguồn từ nhân dân và được trao gửi trở lại cho những người đại diện do nhân dân lựa chọn. Ở đó, mỗi lá phiếu trở thành biểu tượng sinh động của quyền làm chủ, đồng thời là thước đo ý thức trách nhiệm của công dân đối với vận mệnh quốc gia.
Trước hết, xét trên phương diện công dân, bầu cử là dịp để mỗi người trực tiếp tham gia vào quá trình hình thành bộ máy quyền lực nhà nước. Trong một nhà nước của dân, do dân, vì dân, quyền lực không phải là sự ban phát từ trên xuống, mà được ủy quyền thông qua lá phiếu. Vì vậy, việc đi bầu không đơn thuần là thực hiện một quyền hiến định, mà còn là hoạt động chính trị có ý nghĩa sâu sắc, thể hiện thái độ, chính kiến và trách nhiệm trước tương lai đất nước. Một lá phiếu được cân nhắc kỹ lưỡng, dựa trên tiêu chuẩn, phẩm chất và năng lực của người ứng cử, chính là sự lựa chọn có trách nhiệm đối với con đường phát triển của đất nước trong suốt nhiệm kỳ.
Ở bình diện xã hội, khi hàng triệu cử tri cùng hướng về một ngày hội chung, sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc được khơi dậy và củng cố. Không khí hăng hái, lòng yêu nước cao độ, cùng với đó là sự tin tưởng, đoàn kết chính là nền tảng bảo đảm cho sự ổn định và phát triển bền vững. Cuộc bầu cử vì thế trở thành dịp hun đúc lòng yêu nước, củng cố niềm tin của nhân dân đối với sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước và tương lai của chế độ.
Cùng với đó, trách nhiệm của mỗi cán bộ, đảng viên trong cuộc bầu cử càng trở nên quan trọng. Là những người giữ vai trò nòng cốt trong hệ thống chính trị, cán bộ, đảng viên phải gương mẫu trong thực hiện quyền và nghĩa vụ công dân; tích cực tuyên truyền, vận động quần chúng tham gia bầu cử đầy đủ, đúng luật; đồng thời kiên quyết đấu tranh với các biểu hiện thờ ơ, hình thức, vi phạm quy định. Sự gương mẫu ấy không chỉ bảo đảm tính nghiêm túc của cuộc bầu cử, mà còn góp phần củng cố niềm tin của nhân dân vào đội ngũ lãnh đạo các cấp.
Bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 thành công còn là minh chứng thuyết phục về bản chất dân chủ và sự ổn định chính trị của Việt Nam trên trường quốc tế. Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, mọi hoạt động chính trị quan trọng của quốc gia đều được bạn bè quốc tế quan tâm theo dõi. Một cuộc bầu cử được tổ chức dân chủ, đúng pháp luật, an toàn, minh bạch sẽ khẳng định rõ hơn hình ảnh một Việt Nam ổn định, đồng thuận, phát triển; qua đó nâng cao uy tín, vị thế của đất nước, tạo môi trường thuận lợi để thu hút đầu tư, mở rộng hợp tác và hội nhập.
Mặt khác, trước những âm mưu lợi dụng vấn đề dân chủ, nhân quyền để xuyên tạc, chống phá, mỗi công dân cần tỉnh táo, bản lĩnh, không để bị tác động bởi thông tin sai trái. Việc chủ động tìm hiểu chính thống, tham gia bầu cử với nhận thức đầy đủ chính là cách thiết thực để bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, bảo vệ chế độ và lợi ích quốc gia – dân tộc.
Kết luận
Bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026 – 2031 là cơ hội quan trọng để tiếp tục xây dựng, hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân. Thành công của cuộc bầu cử sẽ góp phần củng cố niềm tin của nhân dân, tạo động lực mới cho sự phát triển nhanh và bền vững của đất nước trong giai đoạn 2026 – 2031. Trong ngày hội lớn của toàn dân, mỗi lá phiếu được bỏ vào hòm phiếu là một cam kết trách nhiệm, một lời khẳng định niềm tin, một sự gửi gắm kỳ vọng. Đó chính là lá phiếu trách nhiệm trước Tổ quốc và Nhân dân – nền tảng để chúng ta vững bước trên con đường xây dựng "dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh", bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.
Đại úy Nguyễn Trọng Duy, Khoa Triết học Mác – Lênin
(Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng)