Sau giai đoạn giảm sâu, mặt bằng lãi suất đang dần rời khỏi vùng nền thấp nhất trong vòng 20 năm.
Theo phân tích của Công ty Chứng khoán CSI, lãi suất huy động trong năm 2023 đã sụt giảm rất mạnh. Cụ thể, đến cuối năm 2023, lãi suất tiền gửi kỳ hạn 12 tháng tại các ngân hàng chỉ còn dao động quanh mức 4,8 – 5,4%/năm, thấp hơn 2,6 – 4,1 điểm phần trăm so với thời điểm đầu năm. Đây được xem là mức giảm sâu hiếm thấy trong nhiều năm trở lại đây.
Bước sang năm 2024, xu hướng giảm tiếp tục kéo dài và lãi suất huy động chính thức tạo đáy vào khoảng tháng 4/2024, trước khi tăng nhẹ trở lại trong những tháng cuối năm. Sang năm 2025, mặt bằng lãi suất huy động nhìn chung ổn định hơn, ít biến động so với năm trước.
Tuy nhiên, CSI lưu ý rằng vào thời điểm cuối năm, lãi suất huy động 12 tháng tại một số ngân hàng đã có dấu hiệu nhích lên rõ rệt, phổ biến trong khoảng 5,2 – 6,5%/năm, trong bối cảnh nhiều tổ chức tín dụng đối mặt với áp lực thiếu hụt nguồn vốn đầu vào.
Đáng chú ý, theo Công ty Chứng khoán CSI, lãi suất hiện đã cao hơn mức đáy thấp nhất của 20 năm trở lại đây...
Ở chiều cho vay, lãi suất trung và dài hạn tại nhóm ngân hàng thương mại nhà nước cũng ghi nhận diễn biến tương tự. Lãi suất cho vay giảm và tạo đáy vào tháng 3/2024, ở mức khoảng 7,9%/năm, sau đó đảo chiều tăng lên 9,5%/năm ngay trong tháng 4 cùng năm.
Đến cuối tháng 11/2024, lãi suất cho vay trung – dài hạn giảm nhẹ xuống 9,2%/năm và tiếp tục đi ngang trong năm 2025, quanh mức 8,9%/năm tính đến hết tháng 12.
Theo Công ty Chứng khoán CSI, năm 2025 là một năm điều hành chính sách tiền tệ với nhiều điểm nhấn của Ngân hàng Nhà nước, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đối mặt hàng loạt rủi ro như biến động chính sách thuế quan, căng thẳng địa chính trị gia tăng và lộ trình lãi suất khó đoán định của các ngân hàng trung ương lớn. Dù vậy, mặt bằng lãi suất trong nước vẫn được duy trì ở mức thấp nhằm hỗ trợ tăng trưởng và ổn định kinh tế vĩ mô.
Bước sang năm 2026, CSI dự báo Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục ưu tiên mục tiêu ổn định vĩ mô và kiểm soát lạm phát, đồng thời “nắn” dòng vốn tín dụng vào hoạt động sản xuất – kinh doanh. Trong bối cảnh cung – cầu ngoại tệ còn tiềm ẩn rủi ro và thanh khoản giữa các tổ chức tín dụng không đồng đều, lãi suất điều hành như lãi suất tái chiết khấu và tái cấp vốn nhiều khả năng sẽ được giữ nguyên ở mức 3,0% và 4,5% đến hết năm 2026.
Trong điều kiện lãi suất không còn nhiều dư địa để hạ thêm, chính sách tài khóa sẽ đóng vai trò dẫn dắt, trở thành động lực quan trọng để hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng kinh tế ở mức hai con số trong giai đoạn 2026 – 2030, Công ty Chứng khoán CSI nhận định.
Anh Mai