UBND tỉnh An Giang vừa phê duyệt Quy hoạch chung đô thị Long Xuyên đến năm 2050, tỷ lệ 1/10.000. Theo quy hoạch, toàn bộ địa giới hành chính của 3 phường Long Xuyên, Bình Đức, Mỹ Thới cùng phần mặt nước ven sông Hậu được đưa vào phạm vi nghiên cứu với tổng diện tích khoảng 9.531,6ha.
Định hướng mới đặt mục tiêu đưa Long Xuyên trở thành đô thị động lực của tỉnh An Giang, giữ vai trò trung tâm thương mại, văn hóa, y tế, giáo dục - đào tạo, đô thị đại học, trung tâm dịch vụ và logistics nông nghiệp của khu vực.
5 khu vực phát triển mới, Long Xuyên mở rộng đô thị về phía Tây và ven sông Hậu
Theo quy hoạch, Long Xuyên sẽ phát triển theo mô hình “đa trung tâm mở”, dựa trên các trục động lực Bắc - Nam và Đông - Tây. Các tuyến Quốc lộ 91, tuyến tránh Long Xuyên, tuyến vành đai, sông Hậu, tuyến Rạch Giá - Long Xuyên, ĐT943 và tuyến kết nối khu công nghiệp - cảng Mỹ Thới sẽ trở thành những trục phát triển chính.
Không gian đô thị được tổ chức thành nhiều khu vực chức năng lớn, trong đó đáng chú ý gồm:
- Trung tâm đô thị lịch sử hiện hữu tại khu vực phường Long Xuyên và Bình Đức, tiếp tục phát triển thương mại, dịch vụ, du lịch trải nghiệm, sinh thái, giáo dục, y tế và các công trình cấp vùng.
- Khu đô thị công nghiệp - logistics phía Nam tại phường Mỹ Thới, gắn với cảng Mỹ Thới và Khu công nghiệp Vàm Cống.
- Khu đô thị giáo dục, đào tạo và khoa học công nghệ phía Tây, phát triển gắn với tuyến Rạch Giá - Long Xuyên và các tuyến đường sắt đô thị trong tương lai.
- Các khu đô thị thương mại, dịch vụ, du lịch sinh thái và nông nghiệp công nghệ cao.
Công viên ven sông Hậu 115ha
Một trong những điểm nhấn đáng chú ý nhất của quy hoạch là việc tái cấu trúc không gian ven sông Hậu.
Theo đó, khu vực phía Nam phường Long Xuyên và phía Bắc phường Mỹ Thới sẽ được chỉnh trang, phát triển thành khu đô thị ven sông gắn với công viên trung tâm quy mô khoảng 115ha, bao gồm hệ thống cây xanh, công viên và hồ nước lớn.
Không gian này được định hướng phát triển các tổ hợp thương mại, dịch vụ, du lịch ven sông, ven hồ; khai thác lợi thế cảnh quan sông nước đặc trưng của Long Xuyên.
Bên cạnh giá trị cảnh quan, khu vực ven sông còn đóng vai trò là vùng đệm sinh thái, hỗ trợ kiểm soát ngập lụt, cải thiện vi khí hậu và tăng khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu.
Đây được xem là một trong những khu vực có tiềm năng tạo ra diện mạo mới cho đô thị Long Xuyên, khi kết hợp giữa không gian sống, thương mại, du lịch và cảnh quan tự nhiên.
Mỹ Thới trở thành cực tăng trưởng phía Nam
Không chỉ phát triển đô thị, Long Xuyên còn đặt mục tiêu trở thành đầu mối logistics quan trọng của An Giang và khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.
Theo quy hoạch sử dụng đất đến năm 2050, tổng diện tích đất xây dựng đô thị dự kiến đạt khoảng 6.369,8ha. Trong đó, nhóm đất ngoài dân dụng khoảng 2.895,1ha, bao gồm đất sản xuất công nghiệp, kho tàng, logistics khoảng 486,2ha.
Trọng tâm phát triển logistics được đặt tại khu vực phường Mỹ Thới, nơi gắn với Cảng Mỹ Thới và Khu công nghiệp Vàm Cống.
Quy hoạch định hướng nghiên cứu mở rộng, phát triển Khu công nghiệp Vàm Cống với quy mô phù hợp trong giai đoạn đến năm 2050, ưu tiên các lĩnh vực như công nghiệp công nghệ cao, chế biến lương thực thực phẩm, nông - thủy sản, logistics, điện tử và công nghệ thông tin. Theo điều chỉnh Quy hoạch tỉnh An Giang, quy mô KCN Vàm Cống đến năm 2030 khoảng 194ha.
Trong khi đó, cảng Mỹ Thới được định hướng nâng cấp thành cảng tổng hợp nội địa, đóng vai trò đầu mối thu gom, trung chuyển hàng hóa của An Giang và khu vực thượng nguồn sông Hậu, kết nối với mạng lưới logistics vùng.
Hai tuyến đường sắt đô thị, mở rộng kết nối vùng
Một điểm đáng chú ý khác là Long Xuyên sẽ nghiên cứu phát triển hai tuyến đường sắt đô thị gồm:
- Tuyến Hà Tiên - Rạch Giá - Long Xuyên.
- Tuyến Châu Đốc - Long Xuyên - Cần Thơ.
Các tuyến này được định hướng kết nối với hệ thống nhà ga, depot, đồng thời tạo nền tảng phát triển đô thị theo mô hình TOD tại các khu vực phù hợp.
Long Xuyên bước vào giai đoạn phát triển mới
Với quy mô gần 9.500ha, dân số dự kiến khoảng 410.000 người vào năm 2050, cùng định hướng phát triển đô thị ven sông, logistics, công nghiệp, giáo dục và dịch vụ, Long Xuyên đang được đặt trong vai trò một cực tăng trưởng quan trọng của An Giang sau giai đoạn tái cấu trúc không gian phát triển.
Quy hoạch mới không chỉ mở rộng không gian đô thị mà còn tạo nền tảng để hình thành các khu vực phát triển mới, từ đó gia tăng sức hút đầu tư, phát triển thị trường nhà ở và nâng cao vai trò kết nối của Long Xuyên trong khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.
Đăng Thy