"Thế trận lòng dân" - Nền tảng sức mạnh của dân tộc Việt Nam
"Lòng dân" chính là trạng thái tinh thần thể hiện niềm tin, sự đồng lòng của người dân đối với chế độ xã hội và giai cấp cầm quyền; là yếu tố rất quan trọng có tính quyết định đến sự hưng thịnh hay suy vong của một quốc gia, một chế độ. "Thế trận lòng dân" chính là lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết, ý chí, niềm tin, quyết tâm của toàn dân tộc, là nền tảng chính trị-tinh thần vững chắc, cho phép huy động sức mạnh tổng hợp của cả dân tộc. Cha ta từ ngàn xưa đã đúc kết: Khi lòng dân thuận thì nước mạnh, lòng dân ly tán thì nước yếu. Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu đã từng dạy: "Xây lầu thắng lợi trên nền nhân dân". Chính vì vậy, "Thế trận lòng dân" trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng chính là tinh thần đoàn kết, thống nhất, niềm tin tưởng tuyệt đối của Nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng; sự quản lý, điều hành tập trung, thống nhất, đồng bộ của Nhà nước về phát triển, vận hành không gian mạng trong sạch, lành mạnh; là phương thức, động lực phát triển kinh tế và các vấn đề xã hội trên không gian mạng, góp phần xây dựng cuộc sống phồn vinh, hạnh phúc và đảm bảo quyền lợi chính đáng của mọi tầng lớp nhân dân. Kể từ khi ra đời và lãnh đạo cách mạng, Đảng Cộng sản Việt Nam nhận thức ngày càng đầy đủ, toàn diện, sâu sắc hơn về vị trí, vai trò, tầm quan trọng của "thế trận lòng dân" gắn với thế trận quốc phòng toàn dân và thế trận an ninh nhân dân. Điều đó không chỉ thống nhất với quan điểm của Chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh về vị trí, vai trò, tầm quan trọng của quần chúng nhân dân trong lịch sử mà còn là sự kế thừa những giá trị cao đẹp của truyền thống, kinh nghiệm của ông cha ta trong công cuộc đấu tranh dựng nước, giữ nước; phù hợp với yêu cầu, nhiệm vụ xây dựng, phát triển và bảo vệ Tổ quốc.
Hiện nay, sự tác động của cuộc cách mạng 4.0 đã và đang tác động đến mọi mặt của đời sống; mạng xã hội vừa là môi trường làm việc, vừa là nơi con người giao lưu, kết nối, học tập, vui chơi, giải trí, thể hiện quan điểm cá nhân,... góp phần hình thành xã hội thông tin khổng lồ và là nền tảng của kinh tế tri thức đối với mỗi quốc gia, dân tộc. Ở Việt Nam hiện nay được đánh giá là quốc gia có tốc độ phát triển mạng xã hội nhanh nhất trên thế giới , sự phát triển của không gian mạng đã tác động mạnh mẽ đến nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội. Chính vì vậy, trên thế giới, nhiều quốc gia đã xác định môi trường tác chiến quân sự thứ năm sau môi trường trên bộ, trên không, trên biển và trong vũ trụ chính là môi trường không gian mạng, coi đây là hoạt động tác chiến căn bản của các cuộc chiến tranh hiện đại. Bên cạnh những ưu điểm mà mạng xã hội đem lại thì nó vẫn đang tiềm ẩn những nguy cơ, hệ lụy, gây ảnh hưởng đến quá trình bảo vệ Tổ quốc. Chính vì vậy, phát huy "thế trận lòng dân" trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng là nhiệm vụ trọng yếu trong thời bình, cần được tiến hành đồng bộ bằng nhiều giải pháp, góp phần giữ vững trận địa tư tưởng của Đảng, đập tan âm mưu, thủ đoạn xuyên tạc của các thế lực thù địch, bảo vệ Đảng, Nhà nước và nhân dân ta.
Phát huy"Thế trận lòng dân" trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của đảng trên không gian mạng hiện nay
Trong những năm tới, nhận thức tình hình Thế giới, khu vực và trong nước có những diễn biến hết sức mau lẹ, thời cơ thách thức đan xen, "Cuộc đấu tranh giữa chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa tư bản, giữa phong trào hòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội với các thế lực đế quốc cực đoan, hiếu chiến đang diễn ra dưới nhiều hình thức, sắc thái mới, rất quyết liệt" , "tình hình thế giới có những diễn biến thuận, nhưng cũng có không ít yếu tố bất trắc và phức tạp. Chính vì vậy, để phát huy "thế trận lòng dân" trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng hiện nay, cần tập trung thực hiện đồng bộ, thống nhất nhiều nội dung, biện pháp, với sự tham gia của các tổ chức, các lực lượng, trong đó cần thực hiện một số giải pháp chủ yếu sau:
Một là, nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các tổ chức, các lực lượng, nhất là cán bộ chủ trì, người đứng đầu các cấp đối với phát huy "thế trận lòng dân" trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng
Nâng cao nhận thức, trách nhiệm là giải pháp hàng đầu, có ý nghĩa quyết định đến chất lượng, hiệu quả công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, khơi dậy sức mạnh toàn dân trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng hiện nay. Trước hết, cần không ngừng tăng cường công tác tuyên truyền, thống nhất trong nhận thức của các chủ thể, các lực lượng về tính cấp thiết của nhiệm vụ phát huy "thế trận lòng dân" trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Đồng thời, nâng cao năng lực lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy đảng các cấp trong xây dựng "thế trận lòng dân", đập tan mọi âm mưu, thủ đoạn của các thế lực thù địch, giữ vững trận địa tư tưởng của Đảng trên không gian mạng. Theo đó, cấp ủy đảng các cấp cần bám sát thực tiễn, chức năng nhiệm vụ, quán triệt và triển khai thực hiện toàn diện, có trọng tâm các chỉ thị, nghị quyết của Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Ban Chỉ đạo 35 các cấp, Ban Tuyên giáo Trung ương; nhất là nghiên cứu, quán triệt và thực hiện Nghị quyết Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng, Nghị quyết số 35-NQ/TW ngày 22/10/2018 về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới; Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 25/7/2018 về "Chiến lược bảo vệ Tổ quốc trên không gian mạng" của Bộ Chính trị khóa XII, Luật số 24/2018/QH14 ngày 12/6/2018 của Quốc hội về Luật An ninh mạng; Kết luận số 01-KL/TW ngày 18/5/2021 của Bộ Chính trị khóa XIII về tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW của Bộ Chính trị khóa XII về đẩy mạnh học tập, làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh,…; luôn bám sát sự chỉ đạo, hướng dẫn của các cơ quan chức năng để cụ thể hóa vào các văn kiện, nghị quyết, chương trình hành động của cấp mình, trong nội dung nghị quyết, chương trình hành động phải nhấn mạnh và làm rõ vai trò phát huy sức mạnh tổng hợp của các lực lượng, trong đó phải phát huy vai trò của "thế trận lòng dân" trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng, lãnh đạo, chỉ đạo với những nội dung phù hợp, hiệu quả, sát thực tiễn. Trên cơ sở các nghị quyết lãnh đạo của cấp trên, xác định nội dung, hình thức, phương pháp, biện pháp hiệu quả trong phát huy "thế trận lòng dân" trên không gian mạng, bảo vệ Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa trước các âm mưu, thủ đoạn chống phá của các thế lực thù địch, cơ hội chính trị, phản động hiện nay.
Hai là, phát huy vai trò của cấp ủy, người đứng đầu, Ban chỉ đạo 35 ở các cấp; kiện toàn, xây dựng lực lượng bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng ở các cấp theo hướng liên hoàn, rộng khắp.
Đây là giải pháp quan trọng, trực tiếp tác động đến việc phát huy "thế trận lòng dân" trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng. Theo đó, cấp ủy, người đứng đầu các cấp cần xác định được vai trò của "thế trận lòng dân" có vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng trong giữ vững trận địa tư tưởng của Đảng trên không gian mạng, cần quán triệt rõ việc "Xây dựng thế trận lòng dân, phát huy sức mạnh đoàn kết, đồng thuận của nhân dân trong và ngoài nước để xây dựng và bảo vệ Tổ quốc"; chú trọng bồi dưỡng và phát huy được các ưu điểm, sở trường của "thế trận lòng dân", đáp ứng nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc nói chung, nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng nói riêng.
Trong quá trình thực hiện, cần quán triệt quan điểm phát huy sức mạnh tổng hợp, phát huy vai trò của cấp ủy, người đứng đầu, nòng cốt là Ban Chỉ đạo 35 ở các cấp trong định hướng, giáo dục, trang bị kiến thức nền tảng và kiến thức thực tiễn phong phú cho đông đảo tầng lớp nhân dân trong xã hội, đánh giá đúng vị trí, vai trò của nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng, đấu tranh với các luận điệu, âm mưu xuyên tạc, xấu độc của các thế lực thù địch. Tiếp tục nghiên cứu, dự báo sát tình hình đối tượng tác chiến trên không gian mạng; tham mưu, chỉ đạo, định hướng đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, phát huy vai trò của nhân dân trong triệt phá các tin giả, tin xấu độc; ngăn chặn sự phát tán và lan rộng của các thông tin, xuyên tạc, sai sự thật; chỉ đạo xây dựng các nhân tố nòng cốt ở địa phương, cơ quan, đơn vị; duy trì chặt chẽ, hiệu quả, linh hoạt, sáng tạo các blog, trang, nhóm trên internet, mạng xã hội; tích cực lan tỏa các thông tin đúng đắn, nhân rộng cách làm hay, mô hình sáng tạo, gương người tốt, việc tốt, cá nhân điển hình trong đấu tranh, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng, trên tinh thần "lấy thông tin tích cực dẹp bỏ thông tin tiêu cực", "lấy cái đẹp dẹp cái xấu", lan tỏa rộng rãi tới các địa phương, cơ quan, ban, ngành đoàn thể, xây dựng "thế trận lòng dân" trên không gian mạng để vạch trần âm mưu, thủ đoạn của các thế lực thù địch, định hướng dư luận xã hội có cách nhìn nhận đúng đắn, tỉnh táo trước các thông tin trên không gian mạng.
Ba là, thường xuyên bám sát các vấn đề, sự kiện, chủ động cung cấp thông tin, định hương dư luận, tư tưởng, tạo thế chủ động của đông đảo quần chúng nhân dân trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng.
Đây là giải pháp cơ bản trong xây dựng "thế trận lòng dân" trên không gian mạng hiện nay. Trước sự bùng nổ của thông tin hiện nay, với phương châm chỉ đạo công tác tư tưởng phải đi trước một bước, không để tạo ra khe hở, "khoảng trống" thông tin để các thế lực thù địch chống phá, các cơ quan Ban Chỉ đạo 35 ở các cấp, lực lượng tác chiến không gian mạng cần thường xuyên bám sát các vấn đề, sự kiện, chủ động cung cấp thông tin, "chỉ thị mục tiêu" và định hướng dư luận đấu tranh kịp thời, có trọng tâm, trọng điểm, tao ra luồng thông tin tích cực, đúng đắn để quần chúng nhân dân tiếp cận, Đồng thời, cấp ủy, người đứng đầu cơ quan, đơn vị các cấp cần tiếp tục tổ chức hiệu quả công tác biên soạn giáo trình, tài liệu chuyên khảo, tham khảo, xây dựng ngân hàng bình luận (commet), bài viết đấu tranh nhanh, bổ sung vào các chuyên mục "chống diễn biến hòa bình" để tạo nên thế chủ động, liên hoàn, vững chắc trong đấu tranh, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng hiện nay.
Tổ chức tốt việc cung cấp thông tin cho các cấp, các ngành, các tổ chức, các lực lượng; chủ động gặp gỡ, trao đổi với nhân dân có quan điểm trái chiều, hiểu sai lệch về bản chất, chưa thống nhất với đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước để cung cấp toàn diện, đầy đủ hệ thống thông tin chính thống, định hướng tư tưởng, tạo sự đồng thuận và gỡ bỏ các biểu hiện, suy nghĩ lệch lạc, thiếu thiện cảm. Tiến hành duy trì có nền nếp chế độ hội ý cung cấp thông tin, định hướng nội dung, biện pháp đấu tranh; tổ chức đánh giá sơ kết, tổng kết rút kinh nghiệp công tác định hướng, tuyên truyền thông tin để tạo sự thống nhất trong tư tưởng và hành động, khắc phục những khâu yếu, mặt yếu trong khai thác và tiếp cận thông tin của người dân.
Bốn là, bảo đảm cơ sở vật chất, phương tiện, trang thiết bị kỹ thuật và ứng dụng công nghệ thông tin, góp phần phát huy "thế trận lòng dân" trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng hiện nay
Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng hiện nay cần phải đảm bảo đầy đủ về cơ sở vật chất, phương tiện, trang thiết bị kỹ thuật và ứng dụng công nghệ thông tin trong nhận diện, đấu tranh với các quan điểm sai trái, thù địch trên mạng xã hội, bao gồm: máy tính, máy chiếu, loa đài, hệ thống truyền, phát âm thanh, hình ảnh,… Do đó, cần chú trọng trang bị đầy đủ, đồng bộ, hiện đại hóa về cơ sở vật chất, trang thiết bị kỹ thuật với cơ chế quản lý đồng bộ, hiệu quả, tạo điều kiện thuận lợi để nhân dân nêu cao tính chủ động, tự giác khai thác thông tin mạng phục vụ quá trình nghiên cứu, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trên môi trường mạng.
Quá trình bảo đảm cơ sở, vật chất, phương tiện, trang thiết bị kỹ thuật cần tập trung nâng cấp các hệ thống trang, thiết bị kỹ thuật sẵn có và tập trung đầu tư mới hệ thống trang, thiết bị hiện đại. Nghiên cứu, bổ sung, hoàn thiện các quy chế, quy định trong quản lý, khai thác và sử dụng cơ sở vật chất, trang thiết bị kỹ thuật; xây dựng bộ tiêu chí, hướng dẫn cụ thể trong ứng dụng công nghệ thông tin, đấu tranh với các âm mưu, thủ đoạn của thế lực thù địch, cơ hội chính trị; thực sự tạo ra môi trường, không gian thuận lợi, tiện ích để nhân dân dễ dàng thực hiện, tích cực nhận diện và đấu tranh nhanh chóng với các luận điệu xuyên tạc, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng.
Tích cực ứng dụng thành tựu cuộc cách mạng 4.0, triển khai ứng dụng trí tuệ nhân tạo và các giải pháp về khoa học và công nghệ vào trong thực tiễn quá trình đấu tranh, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng, tạo hiệu suất và tính đồng bộ, phát huy hiệu quả "thế trận lòng dân" trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên không gian mạng hiện nay
Hiện nay, Phát huy "Thế trận lòng dân" trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của đảng trên không gian mạng hiện nay là nội dung, yêu cầu mang tính khách quan và có ý nghĩa rất cấp thiết; góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch. Do vậy, các cấp ủy đảng, mỗi cán bộ, đảng viên, nhất là người đứng đầu hãy làm tốt mọi việc để góp phần xây dựng được "thế trận lòng dân" vững chắc để bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch hiện nay./.
Đại uý, CN Nguyễn Đức Giang - Hệ 2, Trường Sĩ quan Chính trị (Bộ Quốc phòng)
Đại uý, CN Đoàn Văn Sinh- Hệ 2, Trường Sĩ quan Chính trị (Bộ Quốc phòng)
Tài liệu tham khảo
1. Bộ Chính trị, Nghị quyết số 35-NQ/TW, ngày 22-10-2018, về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới, Hà Nội 2018.
2. Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, tập I, II, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2026.