Tận dụng nguồn lực thúc đẩy tăng trưởng xanh 2026

Phát biểu khai mạc Diễn đàn, bà Phạm Thị Thanh Huyền - Tổng biên tập Báo Đại biểu Nhân dân, nhấn mạnh: Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cao hơn về chất lượng tăng trưởng, năng lực cạnh tranh và tính tự chủ của nền kinh tế, việc nhận diện đúng các "điểm nghẽn" về thể chế, chính sách và tổ chức thực thi là điều kiện tiên quyết để hiện thực hóa các mục tiêu chiến lược.

Trong giai đoạn phát triển mới, yêu cầu đặt ra không chỉ là tăng trưởng nhanh mà còn phải bền vững, nâng cao năng lực cạnh tranh và tính tự chủ của nền kinh tế. Trong bối cảnh đó, việc nhận diện đúng các "điểm nghẽn" về thể chế, chính sách và tổ chức thực thi là điều kiện tiên quyết để hiện thực hóa các mục tiêu chiến lược.

Các nghị quyết lớn của Đảng đã xác định hoàn thiện thể chế phát triển là một trong những đột phá chiến lược nhằm khơi thông nguồn lực. Tuy nhiên, vấn đề không chỉ nằm ở việc ban hành chính sách mà còn ở chất lượng thực thi, tính đồng bộ và khả năng dự báo của hệ thống pháp luật. Thể chế phải đi trước một bước, tạo không gian phát triển, biến tiềm năng thành nguồn lực, biến nguồn lực thành động lực.

Tại Diễn đàn, PGS.TS. Bùi Quang Tuấn, Phó chủ tịch Hội khoa học kinh tế Việt Nam chia sẻ, tăng trưởng xanh thực chất là quá trình tái cấu trúc cách thức tạo ra giá trị của nền kinh tế, chuyển từ mô hình dựa vào khai thác tài nguyên sang dựa trên hiệu quả, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Theo ông, để xác lập mô hình tăng trưởng mới, cần phát triển đồng bộ 4 kênh tăng trưởng xanh gồm: đầu tư vào năng lượng và hạ tầng, nâng cấp công nghiệp, mở rộng tài chính xanh và tăng khả năng chống chịu của nền kinh tế. Điểm chung của các kênh này là đều phải đặt trên nền tảng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số, qua đó tạo động lực nâng cao năng suất và chất lượng tăng trưởng.

PGS.TS. Bùi Quang Tuấn cho rằng, để thúc đẩy tăng trưởng xanh một cách thực chất, cần hình thành hệ sinh thái đồng bộ với sự tham gia của nhiều chủ thể, từ đó tạo ra thay đổi toàn diện.

Một trong những vấn đề được quan tâm tại diễn đàn là khoảng trống về nguồn nhân lực phục vụ kinh tế xanh. Theo TS. Vũ Văn Doanh, tỷ lệ việc làm xanh tại Việt Nam hiện còn thấp, mới chiếm khoảng 3,6% tổng số việc làm, song được dự báo có thể tăng mạnh trong thời gian tới.

Xu hướng tuyển dụng đang dịch chuyển rõ rệt sang các ngành liên quan đến sản xuất, năng lượng, công nghệ và khoa học đời sống, dưới tác động của các cam kết ESG và mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050. Tuy nhiên, nguồn nhân lực hiện nay vẫn chưa đáp ứng yêu cầu cả về số lượng và chất lượng. Hệ thống đào tạo còn thiếu nội dung về phát triển bền vững, kỹ năng xanh chưa được trang bị đầy đủ, trong khi sự kết nối giữa nhà trường và doanh nghiệp còn hạn chế.

Tại Diễn đàn các đại biểu tham dự được nghe các chuyên gia kinh tế báo cáo, trao đổi những nội dung:Tăng trưởng xanh – Động lực phát triển mới của Việt Nam giai đoạn 2026-2035; Cơ chế ưu đãi và khuyến khích doanh nghiệp thực hiện chuyển đổi xanh hướng tới phát triển bền vững; Phát triển nguồn nhân lực môi trường trong bối cảnh tăng trưởng xanh và phát triển bền vững; Tài chính xanh, những thuận lợi và hạn chế hiện nay, và vai trò của các ngân hàng trong việc hỗ trợ doanh nghiệp phát triển bền vững và bảo vệ môi trường; Chuyển đổi số để tối ưu hiệu quả sử dụng năng lượng trong doanh nghiệp.

PV