Từ năm học 2026–2027, khoảng 3 triệu học sinh, sinh viên có địa chỉ thường trú hoặc tạm trú trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh sẽ được khám sức khỏe định kỳ hoàn toàn miễn phí bằng nguồn ngân sách nhà nước. Đây là một trong những chính sách an sinh xã hội có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, không chỉ giảm gánh nặng chi phí cho hàng triệu gia đình mà còn tạo nền tảng xây dựng hệ thống quản lý sức khỏe toàn diện cho thế hệ trẻ trên nền tảng chuyển đổi số.
Chính sách mới đánh dấu bước chuyển mạnh mẽ trong tư duy chăm sóc sức khỏe cộng đồng của Thành phố Hồ Chí Minh, từ việc huy động nguồn lực xã hội hóa sang bảo đảm bằng ngân sách nhà nước, hướng đến mục tiêu mọi trẻ em, học sinh và sinh viên đều được tiếp cận dịch vụ y tế dự phòng chất lượng ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường.
Bảo đảm ngân sách để mọi học sinh đều được chăm sóc sức khỏe
Trong nhiều năm qua, khám sức khỏe định kỳ luôn là hoạt động được ngành y tế và ngành giáo dục Thành phố Hồ Chí Minh duy trì nhằm theo dõi sự phát triển thể chất, phát hiện sớm các bệnh lý học đường cũng như những nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ em và thanh thiếu niên. Tuy nhiên, kinh phí triển khai chủ yếu dựa trên nguồn đóng góp của phụ huynh theo hình thức xã hội hóa.
Từ năm học 2026–2027, cơ chế này chính thức thay đổi. Toàn bộ chi phí khám sức khỏe định kỳ được ngân sách nhà nước chi trả 100%, áp dụng cho khoảng 3 triệu học sinh, sinh viên đang học tập tại các cơ sở giáo dục trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, không phân biệt thường trú hay tạm trú.
Sự thay đổi này mang ý nghĩa sâu sắc về mặt an sinh xã hội. Trong bối cảnh nhiều gia đình còn gặp khó khăn về kinh tế, đặc biệt là các hộ công nhân, người lao động nhập cư hoặc gia đình có nhiều con đang đi học, việc miễn hoàn toàn chi phí khám sức khỏe giúp giảm đáng kể khoản chi đầu năm học.
Quan trọng hơn, chính sách mới khẳng định nguyên tắc công bằng trong chăm sóc sức khỏe. Mọi học sinh đều được tiếp cận dịch vụ khám sức khỏe với chất lượng đồng đều, bất kể điều kiện kinh tế gia đình hay nơi cư trú. Đây cũng là tiền đề để xây dựng một hệ thống chăm sóc sức khỏe học đường hiện đại, bền vững và bao phủ toàn dân.
Chủ động triển khai sớm, tạo nền tảng cho năm học mới
Để bảo đảm tất cả học sinh, sinh viên đều được khám sức khỏe trước khi bước vào năm học mới, Thành phố Hồ Chí Minh đặt mục tiêu hoàn thành công tác khám sức khỏe cho khoảng 3 triệu đối tượng trước ngày 30/10/2026.
Ngay từ đầu tháng 6/2026, các địa phương, cơ sở giáo dục cùng các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh đã đồng loạt triển khai chương trình. Việc khởi động sớm giúp tận dụng thời gian nghỉ hè, giảm áp lực khi năm học mới bắt đầu và tạo điều kiện thuận lợi để các trường chủ động bố trí lịch khám.
Theo thống kê của Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh, tính đến hết ngày 5/8/2026, toàn Thành phố đã khám sức khỏe cho 364.160 học sinh, đạt 13,4% kế hoạch.
Trong đó, nhóm trẻ dưới 6 tuổi đạt kết quả rất khả quan với 347.467 trẻ đã hoàn thành khám sức khỏe. Đây là nhóm được ưu tiên trong dịp hè nhằm phát hiện sớm các bất thường về tăng trưởng, dinh dưỡng, thị lực, thính lực, dị tật bẩm sinh hoặc các yếu tố nguy cơ ảnh hưởng đến quá trình phát triển trước khi các em bước vào bậc tiểu học.
Đối với nhóm học sinh từ 6 đến dưới 18 tuổi, đã có 16.693 em được khám sức khỏe. Khi bước vào năm học mới, số lượng học sinh được khám dự kiến sẽ tăng nhanh khi các trường học đồng loạt triển khai kế hoạch theo lịch đã thống nhất với cơ sở y tế.
Những kết quả bước đầu cho thấy sự chủ động, quyết tâm cao của ngành y tế, ngành giáo dục cùng chính quyền các cấp trong việc triển khai một chương trình có quy mô lớn nhất từ trước đến nay về chăm sóc sức khỏe học đường.
Phối hợp đồng bộ giữa ngành y tế, giáo dục và chính quyền địa phương
Để hoàn thành mục tiêu khám sức khỏe cho khoảng 3 triệu học sinh, sinh viên trong thời gian ngắn nhưng vẫn bảo đảm chất lượng chuyên môn, Thành phố Hồ Chí Minh đã xây dựng cơ chế phối hợp liên ngành chặt chẽ.
Theo đó, UBND các phường, xã và đặc khu chỉ đạo các Trạm Y tế phối hợp với các cơ sở giáo dục rà soát đầy đủ danh sách học sinh theo từng nhóm tuổi, đồng thời cập nhật chính xác thông tin cư trú nhằm bảo đảm không bỏ sót bất kỳ đối tượng nào.
Các địa phương cũng đẩy mạnh tuyên truyền đến từng hộ gia đình về ý nghĩa của chương trình, thời gian và địa điểm khám; hướng dẫn phụ huynh chuẩn bị hồ sơ, giấy tờ cần thiết và tạo điều kiện thuận lợi để học sinh tham gia đúng lịch.
Về phía các cơ sở giáo dục, nhà trường chủ động phối hợp với cơ sở khám bệnh, chữa bệnh được phân công để xây dựng kế hoạch phù hợp với điều kiện thực tế. Nhiều trường bố trí khu vực khám ngay trong khuôn viên trường, chuẩn bị đầy đủ cơ sở vật chất, phân luồng học sinh khoa học nhằm bảo đảm quá trình khám diễn ra nhanh chóng, an toàn và hiệu quả.
Đặc biệt, đối với những học sinh chưa tham gia hoặc vắng mặt trong các đợt khám tập trung, nhà trường sẽ tiếp tục phối hợp với địa phương và cơ sở y tế tổ chức các đợt khám bổ sung. Mục tiêu xuyên suốt là không để bất kỳ học sinh nào bị bỏ lại phía sau trong chương trình chăm sóc sức khỏe toàn dân.
Chuyển đổi số mở ra phương thức quản lý sức khỏe hiện đại
Một trong những điểm nổi bật nhất của chương trình năm nay là việc ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số trong quản lý sức khỏe.
Toàn bộ kết quả khám sức khỏe sẽ được cập nhật trực tiếp lên hệ thống Hồ sơ sức khỏe điện tử của người dân Thành phố Hồ Chí Minh, đồng bộ với Ứng dụng Công dân số và tích hợp vào cơ sở dữ liệu y tế của Thành phố.
Điều này giúp phụ huynh dễ dàng theo dõi toàn bộ thông tin sức khỏe của con em mình ngay trên điện thoại thông minh, từ chiều cao, cân nặng, chỉ số dinh dưỡng, thị lực, huyết áp cho đến các khuyến nghị chuyên môn của bác sĩ sau mỗi lần khám.
Thay vì lưu giữ các phiếu khám bằng giấy như trước đây, dữ liệu sức khỏe sẽ được cập nhật liên tục, tạo thành hồ sơ điện tử xuyên suốt từ bậc mầm non đến khi trưởng thành. Đây sẽ là nguồn dữ liệu có giá trị phục vụ công tác theo dõi sức khỏe, phòng bệnh, điều trị cũng như hoạch định chính sách y tế trong tương lai.
Đối với các em nhỏ chưa được cấp tài khoản định danh điện tử VNeID, Sở Y tế đã triển khai giải pháp linh hoạt. Phụ huynh hoặc người giám hộ có thể tra cứu kết quả khám sức khỏe của con thông qua chính tài khoản VNeID của mình, với điều kiện thông tin người giám hộ được khai báo đầy đủ và chính xác trên phiếu khám.
Giải pháp này vừa bảo đảm tính thuận tiện, vừa góp phần thúc đẩy tiến trình xây dựng hồ sơ sức khỏe điện tử toàn dân theo định hướng chuyển đổi số quốc gia.
Chung tay xây dựng thế hệ trẻ khỏe mạnh
Bên cạnh sự chuẩn bị của các cơ quan quản lý và ngành y tế, sự đồng hành của phụ huynh giữ vai trò hết sức quan trọng đối với thành công của chương trình.
Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh khuyến nghị các bậc cha mẹ tích cực phối hợp với nhà trường và chính quyền địa phương, đưa con em tham gia khám đúng thời gian quy định, đồng thời cung cấp đầy đủ thông tin cá nhân và người giám hộ để dữ liệu được cập nhật chính xác trên hệ thống Hồ sơ sức khỏe điện tử.
Khám sức khỏe định kỳ không chỉ giúp phát hiện sớm các bệnh lý học đường như cận thị, cong vẹo cột sống, béo phì, suy dinh dưỡng hay các bệnh mạn tính tiềm ẩn, mà còn tạo điều kiện để học sinh được tư vấn chế độ dinh dưỡng, vận động và chăm sóc sức khỏe phù hợp theo từng giai đoạn phát triển.
Với việc miễn phí khám sức khỏe cho khoảng 3 triệu học sinh, sinh viên bằng ngân sách nhà nước, Thành phố Hồ Chí Minh đang tạo nên một bước ngoặt quan trọng trong chiến lược chăm sóc sức khỏe toàn dân. Chính sách không chỉ thể hiện sự quan tâm của chính quyền đối với thế hệ trẻ mà còn góp phần xây dựng nguồn nhân lực khỏe mạnh, chất lượng cao cho tương lai.
Trong hành trình xây dựng đô thị thông minh và phát triển bền vững, chăm sóc sức khỏe từ những năm tháng đầu đời chính là khoản đầu tư lâu dài và hiệu quả nhất. Chương trình khám sức khỏe miễn phí lần này vì thế không chỉ là một chính sách y tế, mà còn là cam kết mạnh mẽ của Thành phố Hồ Chí Minh trong việc bảo đảm mọi trẻ em đều được lớn lên khỏe mạnh, được theo dõi sức khỏe liên tục và được thụ hưởng những thành quả của quá trình chuyển đổi số vì con người.
Tấn Tài