“Từ lý tưởng đến hành động” Thanh niên Việt Nam trên mặt trận tư tưởng trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc

MỞ ĐẦU

Dân tộc Việt Nam đang đứng trước một giai đoạn phát triển mới với khát vọng vô cùng to lớn, với tầm nhìn xa và yêu cầu cao hơn bao giờ hết về tăng trưởng kinh tế, năng lực tự chủ, vị thế quốc gia – dân tộc và sức mạnh tổng hợp của đất nước. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm từng khẳng định: "Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc là kỷ nguyên phát triển, kỷ nguyên giàu mạnh, kỷ nguyên thịnh vượng…"^[1]. Đại hội XIV của Đảng ta xác định:"tiếp tục đẩy mạnh toàn diện, đồng bộ công cuộc đổi mới; phát triển nhanh và bền vững trên nền tảng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; xây dựng đất nước phồn vinh; hạnh phúc; nâng cao đời sống nhân dân, giữ vững nền độc lập dân tộc và định hướng xã hội chủ nghĩa"^[2]. Đây không chỉ là định hướng chiến lược của Đảng, mà còn là lời hiệu triệu đối với toàn dân tộc bước vào hành trình phát triển mới bằng ý chí, trí tuệ và bản lĩnh Việt Nam.

Trong hành trình đó, thanh niên giữ vai trò đặc biệt quan trọng, là lực lượng tiên phong, năng động nhất trong xã hội, giàu khát vọng cống hiến, nhạy bén với cái mới và luôn có khả năng thích ứng nhanh trước biến đổi của thời đại, "Thanh niên là trụ cột để đưa đất nước vững bước vào kỷ nguyên mới."^[3].

Lịch sử cách mạng Việt Nam, đã chứng minh ở mỗi bước ngoặt của dân tộc đều có dấu ấn tiên phong của tuổi trẻ. Từ những lớp thanh niên xếp bút nghiên ra trận trong các cuộc kháng chiến cứu nước, đến thế hệ trẻ xung kích trong công cuộc đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa, tuổi trẻ Việt Nam luôn gắn vận mệnh của mình với vận mệnh đất nước. Chủ tịch Hồ Chí Minh từng khẳng định: "Thanh niên là người chủ tương lai của nước nhà, nước nhà thịnh hay suy, yếu hay mạnh một phần lớn là do thanh niên"^[4]. Lời căn dặn đó đến nay vẫn giữ nguyên giá trị và định hướng sâu sắc đối với thanh niên Việt Nam.

Thực tiễn cũng đặt ra một vấn đề đáng suy nghĩ không ít thanh niên có tri thức nhưng thiếu bản lĩnh chính trị; có nhiệt huyết nhưng thiếu biện pháp hành động; có nhận thức đúng đắn nhưng chưa chuyển hóa được thành việc làm cụ thể. Khoảng cách giữa nói và làm, giữa niềm tin và hành động, giữa khát vọng và kết quả... vẫn là rào cản cần được khắc phục. Trong bối cảnh đó, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không chỉ dừng ở tuyên truyền hay đồng tình về nhận thức, mà phải được thể hiện bằng thành tích học tập, năng suất lao động, sáng kiến đổi mới, trách nhiệm công dân, tinh thần dấn thân và hiệu quả cống hiến của tuổi trẻ. Do đó, vấn đề có ý nghĩa quyết định hiện nay là phải làm rõ con đường chuyển hóa từ lý tưởng đến hành động, rút ngắn khoảng cách từ nhận thức đến việc làm cụ thể. Đây không chỉ là yêu cầu đối với thanh niên, mà còn là điều kiện để củng cố niềm tin xã hội, tăng cường sức mạnh nội sinh quốc gia, và bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

PHẦN 1: MẶT TRẬN TƯ TƯỞNG TRONG KỶ NGUYÊN VƯƠN MÌNH CỦA DÂN TỘC

Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc là cách diễn đạt khái quát về giai đoạn phát triển mới của đất nước khi thời cơ, vận hội và yêu cầu phát triển đang hội tụ ở mức cao. Sau gần bốn thập niên đổi mới "Đất nước ta chưa bao giờ có được cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế như ngày nay"^[5]. Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu có ý nghĩa lịch sử: "với quy mô nền kinh tế năm 2024 đạt trên 470 tỷ USD; đời sống nhân dân được nâng lên; vị thế quốc tế không ngừng mở rộng; quan hệ đối ngoại ngày càng sâu rộng; ổn định chính trị, xã hội tiếp tục được giữ vững"^[6].

Trong bối phát triển đất nước hiện nay không chỉ là câu chuyện kinh tế: cạnh tranh về vốn, công nghệ, thị trường, nguồn nhân lực mà còn là sự cạnh tranh về tư tưởng, giá trị, mô hình phát triển và năng lực định hướng xã hội. Hội nhập càng sâu rộng, luồng thông tin càng đa dạng; chuyển đổi số càng mạnh mẽ, tác động đến nhận thức con người càng nhanh và trực tiếp. Trong điều kiện đó, mặt trận tư tưởng trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc được hiểu là toàn bộ không gian đấu tranh, xây dựng và lan tỏa các giá trị đúng đắn nhằm giữ vững nền tảng tư tưởng của Đảng, củng cố niềm tin của nhân dân, tạo sự thống nhất ý chí và hành động trong xã hội, đồng thời phản bác các quan điểm sai trái, thù địch. Đây là mặt trận không tiếng súng nhưng có ý nghĩa chiến lược, tác động trực tiếp đến ổn định chính trị, sức mạnh nội sinh và tương lai phát triển của đất nước với một số đặc điểm nổi bật sau:

1. Không gian mạng trở thành mặt trận tư tưởng quan trọng hàng đầu

Sự phát triển của công nghệ số đã làm thay đổi căn bản cách nhận thức sản xuất, tiếp nhận và lan truyền thông tin. Nếu trước đây thông tin chủ yếu đi qua các kênh chính thống với quy trình kiểm chứng tương đối chặt chẽ, thì hiện nay mỗi cá nhân đều có thể trở thành người tạo lập nội dung, và phát tán thông tin tới cộng đồng rộng lớn trong thời gian ngắn. Không gian mạng vì thế không chỉ là hạ tầng công nghệ, mà đã trở thành môi trường xã hội mới, nơi hình thành dư luận, bộc lộ thái độ, cạnh tranh quan điểm và lan tỏa các hệ giá trị.

Mặt tích cực của xu thế này là mở rộng cơ hội tiếp cận tri thức, tăng cường kết nối xã hội, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và nâng cao tính minh bạch. Song mặt trái cũng rất rõ ràng: tin giả, thông tin sai lệch, luận điệu xuyên tạc, kích động cực đoan và những sản phẩm văn hóa độc hại có điều kiện lan truyền nhanh hơn, rộng hơn, khó kiểm soát hơn. Khi ranh giới giữa thông tin chính xác và thông tin bóp méo bị làm mờ, nguy cơ nhiễu loạn nhận thức là hiện hữu.

Đối với thanh niên, đây là thách thức trực tiếp. Là nhóm sử dụng internet và mạng xã hội nhiều nhất, thanh niên tiếp xúc thường xuyên với nhiều luồng thông tin trái chiều. Nếu thiếu kỹ năng số, thiếu tư duy phản biện và bản lĩnh chính trị, người trẻ rất dễ bị cuốn theo tâm lý đám đông hoặc tiếp nhận thông tin theo cảm xúc. Ngược lại, nếu được trang bị tốt, thanh niên có thể trở thành lực lượng tiên phong lan tỏa thông tin tích cực, phản bác lại cái sai trái và xây dựng môi trường mạng lành mạnh.

2. Chống phá của các thế lực thù địch trên lĩnh vực tư tưởng ngày càng tinh vi, mềm hóa và khó nhận diện

Trong bối cảnh mới, các hoạt động chống phá không còn chủ yếu biểu hiện bằng lời lẽ cực đoan hay đối đầu trực diện, Nhiều thủ đoạn được thực hiện dưới hình thức mềm hóa, núp bóng phản biện xã hội, cách mạng màu, khai thác các vấn đề dân sinh, dân chủ, nhân quyền, môi trường, chống tham nhũng hoặc xuyên tạc bản chất chế đọ, phủ nhận vai trò của Đảng, deo rắc hoài nghi vào con đường phát triển đất nước.

Nguy hiểm hơn, không ít nội dung sai trái được trình bày bằng hình thức hiện đại, ngôn từ gần gũi, video ngắn, hình ảnh hấp dẫn, tạo cảm giác khách quan và dễ chia sẻ. Mục tiêu của họ không phải lúc nào cũng là phủ nhận ngay lập tức, mà là bào mòn tư tưởng, niền tin từng bước, tạo ra tâm lý nghi ngờ, bi quan, phủ định sạch trơn hoặc tuyệt đối hóa khuyết điểm cục bộ.

Điều đó đòi hỏi thanh niên phải nâng cao năng lực nhận diện. Không thể đồng nhất phản biện khoa học với chống phá; cũng không thể vì xuất hiện khó khăn, hạn chế mà phủ nhận thành tựu căn bản của đất nước. Bản lĩnh chính trị trước hết thể hiện ở khả năng nhìn nhận vấn đề một cách toàn diện, lịch sử, cụ thể; biết phân biệt bản chất và hiện tượng; thấy rõ cái chính để giữ vững niềm tin, chỉ ra cái chưa tốt để cùng sửa chữa, hoàn thiện.

3. Nguy cơ không chỉ đến từ thông tin xấu mà còn từ thái độ tiếp nhận

Thông tin sai trái chỉ có thể phát huy tác động khi gặp khoảng trống trong nhận thức và sự buông lỏng trong thái độ tiếp nhận. Thực tế cho thấy, một bộ phận thanh niên còn có biểu hiện đọc nhanh, tin nhanh, chia sẻ nhanh nhưng kiểm chứng chậm; thích bình luận theo cảm xúc nhưng ngại tìm hiểu chiều sâu vấn đề; quan tâm sự kiện nóng nhưng thiếu kiên nhẫn với tri thức nền tảng. Đây là môi trường thuận lợi để tin giả và các quan điểm lệch lạc lan rộng.

Một biểu hiện khác là tâm lý đứng ngoài cuộc. Có người cho rằng bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là việc của các cơ quan chức năng hoặc lực lượng chuyên trách; cá nhân chỉ cần tập trung học tập, làm việc là đủ. Nhận thức đó không đầy đủ. Thực tiễn đã khẳng định: "Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là trách nhiệm của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân và của cả hệ thống chính trị"^[7]. Trong điều kiện hiện nay, mỗi công dân đều là một chủ thể truyền thông, mỗi tài khoản mạng xã hội đều có khả năng tạo ảnh hưởng nhất định. Im lặng trước cái sai, thờ ơ trước sự xuyên tạc, vô cảm trước lợi ích chung đều làm suy giảm sức đề kháng của xã hội.

Vì vậy, yêu cầu đặt ra không chỉ là tiếp nhận thông tin, mà phải tiếp nhận có chọn lọc; không chỉ biết phản ứng, mà phải phản ứng có trách nhiệm; không chỉ tránh cái sai cho bản thân, mà còn góp phần bảo vệ môi trường nhận thức lành mạnh cho cộng đồng.

4. Khoảng cách giữa nhận thức và hành động là vấn đề cốt lõi

Một trong những hạn chế đáng chú ý hiện nay là sự thiếu thống nhất giữa điều biết và điều làm. Nhiều thanh niên có tinh thần yêu nước, có hiểu biết chính trị xã hội nhất định, nhưng chưa chuyển hóa thành hành động cụ thể. Có người đồng tình với những giá trị đúng đắn nhưng thiếu kiên trì học tập, rèn luyện. Có người bức xúc trước tiêu cực nhưng ngại tham gia xây dựng. Có người mong muốn cống hiến nhưng thiếu kỷ luật, thiếu phương pháp và thiếu bền bỉ.

Nếu khoảng cách này không được khắc phục, lý tưởng dễ trở thành khẩu hiệu, tri thức dễ trở thành vốn liếng cá nhân, còn nhiệt huyết dễ dừng ở cảm xúc nhất thời. Ngược lại, khi nhận thức được sự chuyển hóa thành hành động, giá trị tư tưởng, sẽ trở thành sức mạnh vật chất. Một sinh viên học tập nghiêm túc, một kỹ sư sáng tạo công nghệ mới, một đoàn viên tình nguyện nơi khó khăn, một công dân trẻ sống và làm việc theo pháp luật đều đang góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng bằng cách thiết thực nhất.

PHẦN 2: CƠ HỘI CHƯA TỪNG CÓ, THÁCH THỨC KHÔNG HỀ NHỎ

Bước vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, thanh niên Việt Nam đang đứng trước một bối cảnh phát triển đặc biệt: thời cơ lớn song thử thách cũng không hề nhỏ, thuận lợi mới đan xen với yêu cầu mới. Chưa bao giờ thế hệ trẻ có điều kiện tiếp cận tri thức rộng mở, cơ hội khẳng định năng lực đa dạng và không gian cống hiến rộng lớn như hiện nay. Đồng thời cũng chưa bao giờ thanh niên phải đối diện trực tiếp với sức ép cạnh tranh toàn cầu, tác động phức tạp của không gian mạng, sự va đập giá trị và những yêu cầu cao về bản lĩnh chính trị, năng lực số, trách nhiệm công dân như hôm nay.

Điều đó cho thấy, cơ hội không tự chuyển hóa thành thành tựu, cũng như thách thức không mặc nhiên trở thành rào cản. Vấn đề quyết định nằm ở khả năng nhận diện đúng thời cuộc, chủ động nắm bắt thời cơ, vượt qua thử thách và biến khát vọng thành hành động cụ thể. Từ góc nhìn đó, có thể thấy rõ cả những thuận lợi to lớn lẫn những vấn đề đặt ra đối với thanh niên trên mặt trận tư tưởng hiện nay.

1. Cơ hội bảo vệ, phát triển nền tảng tư tưởng của Đảng chưa từng có

Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc không chỉ mở ra cơ hội phát triển vật chất, nghề nghiệp và tri thức cho thanh niên, mà còn tạo ra những điều kiện thuận lợi chưa từng có để thế hệ trẻ tham gia bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, lan tỏa các giá trị tích cực, nhân văn của xã hội Việt Nam. Đây là điểm mới rất quan trọng của thời đại số, thanh niên không còn chỉ là đối tượng được giáo dục, mà đã trở thành chủ thể sáng tạo, truyền cảm hứng và định hình dư luận xã hội.

Trước hết, thanh niên chưa bao giờ có điều kiện tiếp cận tri thức và thông tin rộng mở như hiện nay. Internet, nền tảng số, học liệu mở, trí tuệ nhân tạo và các mô hình giáo dục linh hoạt đã rút ngắn khoảng cách giữa người học trong nước với thế giới. Nhờ đó, thanh niên có thể tiếp cận nhanh chóng những thành tựu khoa học mới, tư duy quản trị hiện đại, kinh nghiệm phát triển của nhân loại. Quan trọng hơn, khi tri thức được phổ cập rộng rãi, người trẻ có thêm cơ sở khoa học và thực tiễn để nhận diện đúng sai, phân biệt thật giả, nâng cao sức đề kháng trước thông tin xấu độc, luận điệu xuyên tạc và các biểu hiện lệch chuẩn trên không gian mạng.

Cơ hội tham gia mạnh mẽ vào quá trình chuyển đổi số quốc gia. Mỗi thanh niên hôm nay đều có thể trở thành một "người truyền thông tích cực" thông qua mạng xã hội, nền tảng số và các cộng đồng trực tuyến. Nếu trước đây tiếng nói của cá nhân bị giới hạn trong phạm vi nhỏ, thì nay một ý tưởng tốt, một hành động đẹp, một việc làm tích cực, một sáng kiến vì cộng đồng có thể lan tỏa tới hàng triệu người chỉ trong thời gian ngắn. Điều đó tạo điều kiện đặc biệt thuận lợi để thanh niên quảng bá hình ảnh đất nước, phản bác thông tin sai trái bằng sự thật, truyền đi tinh thần yêu nước, trách nhiệm xã hội và khát vọng phát triển. Không gian mạng vì thế vừa là nơi đấu tranh tư tưởng, vừa là môi trường gieo trồng những giá trị tốt đẹp.

Quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế sâu rộng đang mở ra không gian cống hiến rộng lớn cho tuổi trẻ. Các lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, kinh tế xanh, thương mại điện tử, công nghệ sinh học, nông nghiệp thông minh hay quốc phòng công nghệ cao đều cần nguồn nhân lực trẻ chất lượng cao. Khi thanh niên khẳng định mình bằng năng lực chuyên môn, bằng sản phẩm sáng tạo, bằng các công trình hữu ích cho xã hội, đó cũng chính là cách thuyết phục nhất để chứng minh sức sống của chế độ, tính ưu việt của con đường phát triển mà nhân dân, Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã lựa chọn.

Một cơ hội rất lớn khác đến từ vị thế quốc tế ngày càng cao của Việt Nam. Đất nước hội nhập sâu rộng giúp thanh niên có điều kiện giao lưu, học hỏi tinh hoa nhân loại, đồng thời trực tiếp giới thiệu với bạn bè quốc tế về một Việt Nam hòa bình, đổi mới, nhân văn và giàu khát vọng. Mỗi du học sinh, doanh nhân trẻ, nhà khoa học trẻ, chiến sĩ trẻ hay tình nguyện viên trẻ ở nước ngoài đều có thể trở thành "sứ giả mềm" lan tỏa hình ảnh Việt Nam chân thực và tích cực.

Từ thực tiễn 40 năm đổi mới, những thành tựu to lớn của đất nước chính là minh chứng sinh động củng cố niềm tin của thanh niên vào tương lai dân tộc. Niềm tin ấy, khi gắn với tri thức, bản lĩnh và hành động, sẽ trở thành nguồn sức mạnh để tuổi trẻ vừa phát triển bản thân, vừa góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong thời đại mới.

2. Thách thức trên mặt trận tư tưởng vô cùng lớn

Bên cạnh những cơ hội lớn chưa từng có, thanh niên Việt Nam cũng đang đối diện với nhiều thách thức mới, trực tiếp tác động đến nhận thức, niềm tin, lý tưởng

và trách nhiệm công dân. Đây là những vấn đề cần được nhìn nhận đúng mức để nâng cao hiệu quả bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong tình hình hiện nay.

Trước hết, thách thức nổi bật là môi trường thông tin đa chiều, phức tạp trên không gian mạng. Công nghệ số tạo điều kiện tiếp cận tri thức nhanh chóng, nhưng đồng thời cũng làm gia tăng tin giả, thông tin sai sự thật, xuyên tạc lịch sử, bôi nhọ lãnh tụ, phủ nhận thành quả cách mạng và kích động tâm lý chống đối. Thanh niên là nhóm sử dụng mạng xã hội nhiều nhất nên cũng là đối tượng chịu tác động trực tiếp nhất. Thực tế cho thấy, không ít người trẻ chia sẻ thông tin chưa kiểm chứng, tiếp nhận quan điểm cực đoan theo cảm xúc hoặc bị cuốn vào các trào lưu lệch chuẩn. Nếu thiếu kỹ năng số, năng lực phản biện và bản lĩnh chính trị, thanh niên rất dễ trở thành "người tiếp tay vô thức" cho các luận điệu sai trái.

Thứ hai, áp lực cạnh tranh và phân hóa trong đời sống xã hội đặt ra những thử thách không nhỏ. Quá trình phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa tạo ra nhiều cơ hội vươn lên, nhưng cũng kéo theo sức ép về học tập, việc làm, thu nhập, nhà ở, khởi nghiệp và năng lực thích ứng nghề nghiệp. Khi kỳ vọng lớn nhưng, điều kiện thực tế còn hạn chế, một bộ phận thanh niên dễ nảy sinh tâm lý bi quan, hoài nghi, so sánh tiêu cực hoặc bất mãn xã hội. Đây là mảnh đất để các thông tin xuyên tạc lợi dụng, khoét sâu vào khó khăn cá nhân nhằm làm suy giảm niềm tin đối với Đảng và chế độ.

Thứ ba, nguy cơ thực dụng, cá nhân chủ nghĩa và lối sống hưởng thụ đang tác động âm thầm nhưng sâu rộng. Trong bối cảnh giao thoa văn hóa mạnh mẽ, một bộ phận thanh niên chạy theo giá trị vật chất trước mắt, đề cao cái tôi, ngại rèn luyện, né tránh trách nhiệm xã hội, thờ ơ với vấn đề chung của đất nước. Nếu không được định hướng đúng, sự lệch chuẩn về giá trị sẽ làm phai nhạt lý tưởng cách mạng và suy giảm động lực cống hiến.

Thứ tư, khoảng cách giữa nhận thức và hành động vẫn là vấn đề đáng lưu ý. Nhiều thanh niên có lòng yêu nước, có tình cảm tốt đẹp với quê hương, nhưng chưa chuyển hóa thành kết quả cụ thể trong học tập, lao động, chấp hành pháp luật hay tham gia hoạt động cộng đồng. Khi lý tưởng không được thể hiện bằng việc làm hằng ngày, niềm tin dễ dừng ở cảm xúc, còn trách nhiệm công dân khó trở thành sức mạnh xã hội thực chất. Vì vậy, yêu cầu đặt ra hiện nay không chỉ là giáo dục nhận thức, mà quan trọng hơn là tổ chức môi trường để thanh niên hành động, trưởng thành và cống hiến.

3. Biến cơ hội thành sức mạnh, thách thức thành động lực

Từ thực tiễn đặt ra, vấn đề quyết định không phải cơ hội nhiều hay ít, thách thức lớn hay nhỏ, mà là thanh niên Việt Nam có đủ ý chí, bản lĩnh và năng lực để biến thời cơ thành sức mạnh phát triển, biến thử thách thành động lực vươn lên hay không. Đây chính là thước đo trách nhiệm của tuổi trẻ đối với Đảng, với Tổ quốc và tương lai dân tộc.

Muốn đi đầu trong kỷ nguyên mới, thanh niên phải đi đầu trong học tập, làm chủ khoa học công nghệ, nâng cao trình độ chuyên môn, kỹ năng số và năng lực cạnh tranh quốc tế. Trong thời đại tri thức, tụt hậu về nhận thức sẽ dẫn đến tụt hậu về phát triển. Vì vậy, học tập không chỉ là nhu cầu cá nhân, mà là nhiệm vụ chính trị của thanh niên đối với đất nước.

Cùng với tri thức, thanh niên phải xây dựng bản lĩnh chính trị vững vàng, giữ vững niềm tin vào con đường mà nhân dân, Đảng ta và Bác Hồ đã lựa chọn. Trước thông tin xấu độc, trước luận điệu xuyên tạc, trước mọi âm mưu chống phá, tuổi trẻ Việt Nam phải tỉnh táo, kiên định, không dao động, không thờ ơ, không để lòng yêu nước bị lợi dụng. Mỗi thanh niên phải là một "lá chắn tư tưởng", một hạt nhân lan tỏa sự thật, lẻ phải và niềm tin trong xã hội.

Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng hôm nay không chỉ bằng lời nói, mà trước hết bằng hành động cụ thể: học tốt hơn, lao động năng suất hơn, kỷ luật nghiêm hơn, sáng tạo mạnh mẽ hơn, sống trách nhiệm hơn và cống hiến nhiều hơn. Mỗi thành tích trong học tập, mỗi sáng kiến trong lao động, mỗi việc tốt vì cộng đồng đều là minh chứng sinh động cho sức sống của chế độ và niềm tin vào tương lai đất nước.

Con đường phía trước còn nhiều khó khăn, nhưng tương lai dân tộc chưa bao giờ rộng mở như hôm nay. Dưới ngọn cờ của Đảng, với khát vọng hùng cường và ý chí Việt Nam, thế hệ trẻ nhất định sẽ tiếp bước cha anh, đưa đất nước phát triển nhanh, bền vững, sánh vai cùng các cường quốc năm châu. Thanh niên Việt Nam quyết tâm biến khát vọng thành hành động, biến niềm tin thành sức mạnh, góp phần đưa dân tộc vững bước trong kỷ nguyên vươn mình.

PHẦN 3. HÀNH ĐỘNG KHÔNG KHẨU HIỆU

Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc không được tạo nên bằng những lời khẳng định chung chung, mà bằng hành động cụ thể, kết quả cụ thể và cống hiến cụ thể. Lịch sử dân tộc đã chứng minh: ở mỗi bước ngoặt quan trọng, khi Tổ quốc cần, tuổi trẻ Việt Nam luôn biết đứng lên gánh vác sứ mệnh của mình. Hôm nay, yêu cầu lịch sử đã khác, nhưng mệnh lệnh của thời đại vẫn không thay đổi: thanh niên phải đi đầu xây dựng đất nước giàu mạnh, bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng, củng cố niềm tin của nhân dân vào con đường mà nhân dân, Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã lựa chọn.

Biến lý tưởng thành hành động, vì thế không chỉ là khẩu hiệu giáo dục, mà là con đường duy nhất đúng để thanh niên khẳng định vị thế của mình. Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong thời đại mới không chỉ diễn ra trên diễn đàn lý luận, mà hiện diện trong những việc làm cụ thể. Mỗi thành tích trong học tập, mỗi sáng kiến trong lao động, mỗi việc tốt vì cộng đồng, mỗi tiếng nói đúng đắn trước cái sai đều là đóng góp thiết thực.

1. Nâng cao bản lĩnh chính trị, giữ vững niềm tin, chủ động bảo vệ cái đúng

Giải pháp có ý nghĩa nền tảng là xây dựng bản lĩnh chính trị vững vàng cho thanh niên. Không có lập trường đúng đắn thì khó có hành động bền bỉ; không có niềm tin vững chắc thì khó đứng vững trước những tác động trái chiều của thời đại số. Thanh niên phải kiên định mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, tin tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng ta, vào tương lai phát triển của đất nước, không dao động trước khó khăn, không mơ hồ trước luận điệu xuyên tạc.

Bản lĩnh chính trị không phải điều trừu tượng, mà thể hiện trong hành vi hằng ngày: biết kiểm chứng thông tin trước khi chia sẻ; biết tranh luận bằng lý lẽ và thái độ văn minh; biết nhìn thẳng hạn chế với tinh thần xây dựng, không phủ nhận sạch trơn thành quả cách mạng. Trước thông tin sai trái về lịch sử, chủ quyền, dân chủ, nhân quyền hay con đường phát triển của đất nước, thanh niên không được im lặng, càng không được tiếp tay vô thức, mà phải chủ động bảo vệ cái đúng bằng tri thức, trách nhiệm và niềm tin khoa học.

Muốn vậy, giáo dục lý luận chính trị phải tiếp tục đổi mới mạnh mẽ, gần gũi hơn với đời sống thanh niên, gắn với các vấn đề người trẻ quan tâm như khởi nghiệp, chuyển đổi số, hội nhập quốc tế, quốc phòng an ninh, phát triển bền vững. Khi lý luận gắn với thực tiễn, niềm tin sẽ trở thành sức mạnh hành động.

2. Học tập, lao động, sáng tạo để tạo ra giá trị mới cho đất nước

Trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, thành tựu phát triển là bằng chứng thuyết phục nhất. Một đường lối đúng phải được chứng minh bằng năng suất cao hơn, đời sống tốt hơn, quốc gia mạnh hơn và nhân dân hạnh phúc hơn. Vì vậy, thanh niên biến lý tưởng thành kết quả học tập, sản phẩm lao động, công trình nghiên cứu và sáng kiến đổi mới chính là cách bảo vệ Đảng thiết thực nhất.

Việt Nam đang đặt mục tiêu phát triển kinh tế số, xã hội số, chuyển đổi xanh, đổi mới sáng tạo và hội nhập sâu rộng. Những mục tiêu đó đòi hỏi nguồn nhân lực trẻ có tri thức mới, kỹ năng mới và tư duy toàn cầu. Thanh niên phải xây dựng tinh thần học tập suốt đời, không bằng lòng với vốn hiểu biết cũ, chủ động chinh phục công nghệ mới, ngoại ngữ mới, phương thức quản trị mới.

Ở nhà trường phải học thật, thi thật, chống bệnh hình thức, lấy năng lực thực chất làm thước đo. Trong doanh nghiệp và cơ quan phải chuyên nghiệp, đúng giờ, sáng tạo, dám chịu trách nhiệm. Trong nghiên cứu khoa học phải dám đi vào lĩnh vực mới như trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, công nghệ sinh học, vật liệu mới, quốc phòng công nghệ cao. Mỗi sáng kiến được ứng dụng, mỗi sản phẩm cạnh tranh thành công, mỗi công trình hữu ích cho xã hội đều là lời khẳng định mạnh mẽ về sức sống của đất nước trong thời đại mới.

3. Rèn luyện phát triển ý thức công dân, thượng tôn pháp luật, xây dựng văn hóa trách nhiệm

Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không chỉ ở tầm tư tưởng, mà còn thể hiện ở chất lượng vận hành của xã hội. Một xã hội có kỷ cương, nơi người dân sống trung thực, nhân ái, trách nhiệm và tôn trọng pháp luật chính là minh chứng sinh động cho tính ưu việt của chế độ.

Thanh niên phải bắt đầu từ những việc nhỏ nhưng có ý nghĩa lớn: trung thực trong học tập, không gian lận; văn minh khi tham gia giao thông; nghiêm túc trong công việc; tôn trọng cam kết; không phát tán tin giả; ứng xử có văn hóa trên mạng xã hội. Những hành vi thiếu chuẩn mực tuy mang tính cá nhân nhưng có thể gây hệ lụy xã hội rộng lớn, làm suy giảm niềm tin và bị các thế lực xấu lợi dụng xuyên tạc.

Ý thức công dân còn thể hiện ỏ nhận thức rằng quyền luôn đi đôi với nghĩa vụ, tự do luôn trong khuôn khổ pháp luật, khẳng định bản thân không tách rời lợi ích cộng đồng. Mỗi người trẻ biết tự quản trị bản thân sẽ trở thành công dân có ích; hàng triệu công dân có trách nhiệm sẽ tạo nên sức mạnh quốc gia bền vững.

4. Xung kích đảm nhận việc khó, việc mới, việc chiến lược của đất nước

Truyền thống của tuổi trẻ Việt Nam là nơi nào Tổ quốc cần, nơi đó có thanh niên. Trong thời đại mới, tinh thần ấy phải được thể hiện trên những mặt trận mới của phát triển và bảo vệ Tổ quốc.

Việc khó hôm nay không chỉ là vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo, mà còn là chuyển đổi số ở cơ sở, cải cách hành chính, bảo vệ môi trường, ứng phó thiên tai, bảo vệ an ninh mạng, chăm lo an sinh xã hội, xây dựng nông thôn mới, phát triển kinh tế xanh. Đây là những lĩnh vực cần sức trẻ, tư duy mới và khả năng thích ứng nhanh.

Thanh niên cần sẵn sàng nhận nhiệm vụ tại địa bàn khó khăn, tham gia nghĩa vụ quân sự, nghĩa vụ công an, lực lượng dự bị động viên, dân quân tự vệ; đồng thời tiên phong khởi nghiệp sáng tạo, lập nghiệp ở những ngành nghề mới. Khi người trẻ có mặt ở nơi khó khăn nhất, giải quyết những vấn đề cấp bách nhất, gần dân, hiểu dân, giúp dân, niềm tin của nhân dân đối với Đảng ta sẽ được củng cố bằng kết quả thực tiễn.

5. Tham gia phong trào hành động cách mạng, lan tỏa giá trị tốt đẹp trong xã hội

Phong trào hành động cách mạng là môi trường lớn để tập hợp, giáo dục và phát huy thanh niên. Nhiều thế hệ trưởng thành từ phong trào lớn của Đoàn và tuổi trẻ cả nước. Hôm nay, phong trào phải hướng mạnh vào các nhiệm vụ chiến lược: học tập tốt, nghiên cứu khoa học, chuyển đổi số, bảo vệ môi trường, tình nguyện vì cộng đồng, khởi nghiệp đổi mới sáng tạo, giữ gìn quốc phòng an ninh.

Cùng với xây dựng, phải kiên quyết đấu tranh với chủ nghĩa cá nhân, lối sống thực dụng, ngại cống hiến, vô cảm trước cộng đồng, vi phạm pháp luật, xuyên tạc lịch sử, phủ nhận thành quả cách mạng. Không thể có phong trào mạnh nếu thanh niên đứng ngoài cuộc đấu tranh giữa đúng và sai, tích cực và tiêu cực.

Tổ chức Đoàn, Hội cần tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức hoạt động, khắc phục bệnh hình thức, lấy hiệu quả xã hội và sự trưởng thành của thanh niên làm thước đo. Mỗi thanh niên phải chủ động dấn thân, xem phụng sự nhân dân là giá trị sống, xem cống hiến cho Tổ quốc là lẽ tự hào của tuổi trẻ Việt Nam trong kỷ nguyên vươn mình.

KẾT LUẬN

Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc đang mở ra chặng đường phát triển mới với thời cơ lớn, khát vọng lớn và yêu cầu lớn. Trong hành trình đó, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không phải nhiệm vụ riêng của một lực lượng nào, mà là trách nhiệm chung của toàn dan tộc; trong đó thanh niên giữ vị trí đặc biệt quan trọng bởi đây là lớp người giàu nhiệt huyết, nhạy bén với cái mới, giàu khát vọng cống hiến và có khả năng thích ứng nhanh nhất với sự vận động của thời đại. Dưới sự lãnh đạo của Đảng ta, với niềm tin son sắt vào con đường mà Nhân dân, Đảng và Bác Hồ kính yêu đã lựa chọn, thanh niên Việt Nam nhất định sẽ phát huy truyền thống vẻ vang, làm chủ tri thức, giữ vững niềm tin, tiên phong hành động, dám nghĩ, dám làm, dám cống hiến. Tuổi trẻ Việt Nam nhất định sẽ làm được, góp phần thiết thực vào sự nghiệp bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng, đưa đất nước phát triển nhanh, bền vững và hiên ngang bước tới tương lai hùng cường.

Nguyễn Hồng Mạnh, Nguyễn Việt Tiệp, Nguyễn Phi Long

Trường Đại học Lâm nghiệp

Tài liệu tham khảo

1. Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam (2018), Nghị quyết số 35-NQ/TW ngày 22 tháng 10 năm 2018 về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới.

2. Bộ Chính trị (2024), Tổng kết Cuộc thi chính luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng lần thứ năm, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, H.

3. Bộ Thông tin và Truyền thông (2024), Báo cáo chuyển đổi số quốc gia năm 2024, Nxb Thông tin và Truyền thông.

4. Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV (Tập 1,2), Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, H.

5. Hồ Chí Minh (2011), Hồ Chí Minh toàn tập (Tập 5), Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, H.

6. Nguyễn Phú Trọng (2021), Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, H.

1. Tô Lâm, "Tương lai cho thế hệ vươn mình", Cổng Thông tin điện tử Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, 19/3/2025. ↑

2. Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội XIV, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2026. ↑

3. Tô Lâm, "Tương lai cho thế hệ vươn mình", Cổng Thông tin điện tử Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, 19/3/2025 ↑

4. "Thư gửi các bạn thanh niên" Hồ Chí Minh, Toàn tập, tập 5, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2011. ↑

5. Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, t. I, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2021, tr. 25. ↑

6. Tổng cục Thống kê Việt Nam, số liệu kinh tế năm 2024. ↑

7. Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Ban Chỉ đạo 35 Trung ương, Tổng kết và trao giải Cuộc thi chính luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng lần thứ V, Hà Nội, 2025. ↑