Từ những tiêu chí mới đến diện mạo nông thôn hiện đại
Thực hiện chỉ đạo của Trung ương triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026-2035, giai đoạn I từ năm 2026 đến năm 2030, UBND Thành phố Hà Nội đã ban hành Quyết định số 2376 về việc xác định nhóm xã thực hiện Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới giai đoạn 2026-2030. Theo đó, Hà Nội có 36 xã nhóm 1 và 39 xã nhóm 2; không có xã nhóm 3.
Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội cũng đã ban hành Quyết định số 2913 về việc thành lập Ban Chỉ đạo Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi thành phố Hà Nội giai đoạn 2026-2030.
Đoàn Thanh niên xã Đan Phượng ra quân tình nguyện hỗ trợ vận hành mô hình chính quyền địa phương 02 cấp
Ông Ngọ Văn Ngôn, Phó Chánh Văn phòng chuyên trách Văn phòng Điều phối Chương trình xây dựng nông thôn mới Thành phố Hà Nội, chia sẻ: Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2026-2035, giai đoạn I từ năm 2026 đến năm 2030, đặt ra cách tiếp cận mới: xây dựng nông thôn không chỉ dừng ở hoàn thiện hạ tầng mà hướng tới một không gian nông thôn hiện đại, xanh, số, có khả năng tạo ra giá trị kinh tế và gắn kết chặt chẽ hơn với quá trình đô thị hóa. Đây cũng là những định hướng có thể mở ra dư địa để Hà Nội tiếp tục nâng chất lượng khu vực nông thôn theo hướng hiện đại, sinh thái và giàu bản sắc.
Theo Quyết định số 417/QĐ-BNNMT ngày 31/1/2026 của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Chương trình hướng tới xây dựng nông thôn mới hiện đại, giàu đẹp, bền vững, giàu bản sắc, gắn với đô thị hóa, thích ứng biến đổi khí hậu; phát triển kinh tế nông thôn theo hướng xanh, tuần hoàn, sinh thái, gắn với cơ cấu lại ngành nông nghiệp, nâng cao thu nhập và chất lượng cuộc sống người dân. Trên cơ sở đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội xây dựng dự thảo Bộ tiêu chí xã nông thôn mới giai đoạn 2026-2030 gồm 10 tiêu chí, 47 chỉ tiêu, kế thừa kết quả giai đoạn trước và bổ sung các yêu cầu mới phù hợp với xu hướng phát triển..
Đáng chú ý, xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2026-2030 sẽ gắn chặt hơn với chuyển đổi số, bảo vệ môi trường và nâng cao thu nhập người dân. Các địa phương phải thu gom, xử lý toàn bộ rác thải sinh hoạt, từng bước phân loại rác tại nguồn, hạn chế chôn lấp trực tiếp; đồng thời xử lý chất thải chăn nuôi, phụ phẩm nông nghiệp, nước thải sinh hoạt và cải thiện cảnh quan, nguồn nước.
Với các xã nhóm 1, yêu cầu đặt ra cao hơn, trong đó thu nhập bình quân đầu người tăng từ 10,5%/năm, lao động có bằng cấp, chứng chỉ đạt ít nhất 40%, tỷ lệ người tiếp tục học sau THPT đạt 60% và hộ nghèo đa chiều không quá 1,5%. Các xã cũng phải phát triển nông nghiệp công nghệ cao, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, xây dựng ít nhất 2 mô hình thôn thông minh và nâng tỷ lệ giải quyết thủ tục hành chính trực tuyến lên từ 93%.
Cổng làng Đoài Khê, xã Đan Phượng
Ở nhóm xã 2, tiêu chí được điều chỉnh phù hợp hơn với điều kiện thực tế nhưng vẫn đặt ra yêu cầu về phát triển sản phẩm địa phương, trong đó mỗi xã phải có ít nhất 5 sản phẩm OCOP 4 sao hoặc 10 sản phẩm OCOP 3 sao còn hiệu lực.
Hà Nội đặt mục tiêu đến năm 2030 có 80% số xã đạt chuẩn nông thôn mới, 20% đạt chuẩn nông thôn mới hiện đại. Như vậy, xây dựng nông thôn mới không chỉ tập trung vào đường sá, trường học hay các công trình hạ tầng, mà ngày càng đi sâu vào môi trường sống, thu nhập, dịch vụ số và chất lượng cuộc sống của người dân.
Hiện Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao chủ trì xây dựng Kế hoạch thực hiện các Chương trình MTQG giai đoạn 2026-2030, phối hợp với các sở, ngành và địa phương để hoàn thiện, trình ban hành.
Đan Phượng phát huy lợi thế, mở hướng phát triển xanh và bền vững
Là địa bàn trung tâm của huyện Đan Phượng cũ, xã Đan Phượng có nhiều lợi thế để phát triển sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Hệ thống hạ tầng từng bước được đầu tư đồng bộ, với các tuyến giao thông quan trọng như Quốc lộ 32, đường Tây Thăng Long, Vành đai 4 - Vùng Thủ đô và Tỉnh lộ 417. Trên địa bàn hiện có 3 cụm công nghiệp và 2 điểm công nghiệp đang hoạt động, tạo nền tảng để phát triển sản xuất, thương mại và dịch vụ.
Cùng với công nghiệp, Đan Phượng có thế mạnh về nông nghiệp sinh thái, với định hướng phát triển sản xuất hữu cơ, ứng dụng công nghệ cao gắn với du lịch trải nghiệm. Địa phương cũng có 57 di tích, cơ sở tôn giáo cùng không gian cảnh quan sông Đáy, các vùng hoa, cây cảnh sinh thái, tạo dư địa để phát triển du lịch, kinh tế tuần hoàn, nông nghiệp đô thị và các ngành công nghiệp văn hóa.
Một góc nông thôn Đan Phượng đang từng ngày thay đổi
Giai đoạn 2026-2030, xã Đan Phượng định hướng chuyển dịch cơ cấu theo hướng thương mại, dịch vụ, du lịch - công nghiệp, xây dựng - nông nghiệp sinh thái, lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực. Việc huy động nguồn lực xã hội, thúc đẩy kinh tế tư nhân và khai thác hiệu quả các lợi thế sẵn có được kỳ vọng tạo thêm động lực tăng trưởng, nâng cao đời sống người dân và từng bước xây dựng Đan Phượng trở thành đô thị xanh, văn minh, giàu bản sắc.
Trong quá trình đó, xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2026-2030 cũng mở thêm không gian để tuổi trẻ tham gia bằng những việc làm cụ thể, từ chuyển đổi số, bảo vệ môi trường đến phát triển sản xuất, xây dựng cảnh quan và gìn giữ các giá trị văn hóa, sinh thái. Đây không chỉ là câu chuyện về những con đường, công trình mới mà hướng tới một không gian sống xanh, hiện đại, văn minh, nơi các giá trị bản địa có thể trở thành nguồn lực cho phát triển lâu dài.
Hồng Giang
"Trang thông tin có sự phối hợp của Văn phòng Điều phối Chương trình xây dựng nông thôn mới Hà Nội"