Trong bối cảnh Việt Nam bước vào kỷ nguyên phát triển mới với nhiều thời cơ và thách thức đan xen, những lời căn dặn của người đứng đầu Đảng và Nhà nước một lần nữa khẳng định: xây dựng gia đình chính là xây dựng nền tảng văn hóa, đạo đức và sức mạnh nội sinh của dân tộc.
Gia đình – nơi khởi nguồn những giá trị Việt Nam
Lịch sử hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước đã chứng minh, dù đất nước trải qua chiến tranh hay hòa bình, khó khăn hay phát triển, gia đình luôn là điểm tựa bền vững nhất của mỗi con người và của cả dân tộc. Chính từ mái ấm gia đình, những giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc được gìn giữ, trao truyền và tiếp nối qua nhiều thế hệ.
Trong thư gửi các gia đình Việt Nam, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: "Trong sâu thẳm tâm hồn mỗi người Việt Nam, gia đình là nơi neo giữ ký ức, bồi đắp nhân cách, nâng đỡ con người trước những thăng trầm của cuộc sống." Đó không chỉ là sự khái quát giàu cảm xúc mà còn phản ánh một chân lý đã được lịch sử và thực tiễn chứng minh.
Gia đình không đơn thuần là nơi cùng chung sống dưới một mái nhà, mà là môi trường đầu tiên hình thành nhân cách con người. Từ lời ru của mẹ, sự nghiêm khắc mà bao dung của cha, tình yêu thương của ông bà đến sự đùm bọc giữa anh chị em đã tạo nên những phẩm chất tốt đẹp như lòng hiếu thảo, tinh thần nhân ái, đức hy sinh, ý thức trách nhiệm và tình yêu quê hương, đất nước.
Từ mỗi gia đình tốt sẽ hình thành cộng đồng tốt; từ những cộng đồng bền chặt sẽ tạo nên một quốc gia vững mạnh. Bởi vậy, sức mạnh của dân tộc Việt Nam không chỉ được tạo dựng từ tiềm lực kinh tế hay quốc phòng, mà trước hết được nuôi dưỡng từ những giá trị đạo đức, văn hóa được vun đắp trong từng mái ấm.
Phát triển đất nước phải bắt đầu từ hạnh phúc của mỗi gia đình
Hai mươi lăm năm kể từ khi Ngày Gia đình Việt Nam được chính thức xác lập, đất nước đã có những bước phát triển mạnh mẽ trên nhiều lĩnh vực. Quy mô nền kinh tế không ngừng mở rộng, đời sống nhân dân từng bước được nâng cao, hệ thống hạ tầng hiện đại ngày càng hoàn thiện và quá trình chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ.
Tuy nhiên, thông điệp trong bức thư của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã gợi mở một cách nhìn toàn diện hơn về sự phát triển. Một quốc gia không thể được đánh giá chỉ bằng tốc độ tăng trưởng kinh tế hay những công trình hiện đại, mà còn phải được đo bằng chất lượng cuộc sống của người dân, sự gắn kết xã hội và hạnh phúc trong từng gia đình.
Một đất nước thực sự phát triển là đất nước mà mỗi đứa trẻ được lớn lên trong yêu thương; mỗi người cao tuổi được kính trọng, phụng dưỡng; mỗi người phụ nữ được tôn trọng và bình đẳng; mỗi người lao động được sống trong môi trường an toàn, nhân văn; và mọi thành viên đều cảm nhận được sự sẻ chia dưới mái ấm của mình.
Đó cũng chính là mục tiêu xuyên suốt trong quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam – hướng tới sự phát triển toàn diện của con người, để tăng trưởng kinh tế luôn đi đôi với tiến bộ, công bằng xã hội và nâng cao chất lượng cuộc sống.
Giữ gìn gia đình trong bối cảnh nhiều thách thức mới
Bên cạnh những thành tựu đạt được, gia đình Việt Nam cũng đang đứng trước không ít biến đổi do tác động của quá trình hội nhập quốc tế, kinh tế thị trường, đô thị hóa nhanh, chuyển đổi số và sự thay đổi trong cấu trúc dân số.
Những áp lực về công việc, nhịp sống hiện đại, sự bùng nổ của mạng xã hội và không gian số đang làm thay đổi cách con người giao tiếp, sinh hoạt và gắn kết với nhau. Không ít gia đình phải đối mặt với tình trạng thiếu thời gian dành cho nhau, khoảng cách giữa các thế hệ ngày càng lớn, trong khi những biểu hiện của lối sống thực dụng, vô cảm, bạo lực gia đình, xâm hại trẻ em hay sự xuống cấp về đạo đức vẫn còn hiện hữu.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chỉ rõ: "Điều đáng lo không chỉ là khó khăn vật chất, mà còn là sự thưa vắng đối thoại, phai nhạt nếp nhà, thuần phong mỹ tục; suy giảm đạo đức gia đình, khoảng cách giữa các thế hệ, những tổn thương do bạo lực, xâm hại, vô cảm và lối sống thực dụng."
Đó là lời cảnh báo mang tính thời sự sâu sắc. Khi những giá trị truyền thống bị mai một, sự phát triển vật chất sẽ khó có thể bù đắp những khoảng trống về tinh thần. Gia đình vì thế cần được đặt ở vị trí trung tâm trong các chính sách phát triển con người và phát triển xã hội.
Chăm lo gia đình không chỉ là trách nhiệm của mỗi cá nhân mà còn là nhiệm vụ của toàn hệ thống chính trị. Mỗi chủ trương, chính sách phát triển kinh tế - xã hội cần hướng tới xây dựng môi trường sống an toàn, bình đẳng và nhân văn để mọi gia đình đều có điều kiện phát triển bền vững.
Không để ai thiếu một mái ấm yêu thương
Một trong những điểm nhấn giàu tính nhân văn trong bức thư là sự quan tâm đặc biệt dành cho những trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, những người chưa có điều kiện được sống trong một mái ấm gia đình đúng nghĩa.
Người đứng đầu Đảng và Nhà nước kêu gọi toàn xã hội quan tâm nhiều hơn tới trẻ em mồ côi, trẻ lang thang cơ nhỡ, trẻ em bị bỏ rơi, không nơi nương tựa và những hoàn cảnh yếu thế khác. Đây không chỉ là trách nhiệm của các cơ quan chức năng mà còn là trách nhiệm của cộng đồng, của từng tổ chức và từng người dân.
Những mô hình nhân văn như mái ấm tình thương, gia đình thay thế, nhận con nuôi, các trung tâm bảo trợ xã hội hay những mô hình giàu tính nhân văn như "Con nuôi đồn Biên phòng", "Con nuôi Công an xã" đã và đang lan tỏa những giá trị tốt đẹp của truyền thống "lá lành đùm lá rách", góp phần mang lại cơ hội học tập, trưởng thành và phát triển toàn diện cho nhiều trẻ em có hoàn cảnh khó khăn.
Một xã hội văn minh không chỉ được đánh giá bằng sự giàu có mà còn được thể hiện qua cách đối xử với những người yếu thế nhất. Khi mọi trẻ em đều có cơ hội được yêu thương, được chăm sóc và được lớn lên trong một môi trường an toàn thì đó cũng là lúc nền tảng nhân văn của quốc gia được củng cố vững chắc.
Giữ nếp nhà để giữ tương lai đất nước
Khép lại bức thư, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm gửi gắm thông điệp giản dị nhưng sâu sắc: giữ gìn những giá trị gia đình phải bắt đầu từ chính những việc làm hằng ngày.
Đó là sự kính trọng ông bà, cha mẹ; lòng hiếu thảo của con cháu; tình nghĩa vợ chồng thủy chung, bình đẳng; sự yêu thương, chăm sóc trẻ em; sự lắng nghe, sẻ chia giữa các thế hệ; và trách nhiệm của mỗi thành viên đối với gia đình mình.
"Giữ gia đình là giữ nếp nhà, giữ văn hóa, giữ sức mạnh trường tồn của dân tộc." Thông điệp ấy không chỉ là lời nhắc nhở đối với mỗi gia đình Việt Nam hôm nay mà còn là định hướng lâu dài trong quá trình xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện, đáp ứng yêu cầu của thời kỳ mới.
Kỷ niệm 25 năm Ngày Gia đình Việt Nam không chỉ là dịp tôn vinh những giá trị truyền thống tốt đẹp mà còn là thời điểm để mỗi người nhìn lại trách nhiệm của mình đối với mái ấm gia đình. Trong hành trình xây dựng một Việt Nam hùng cường, phồn vinh và hạnh phúc, mỗi gia đình chính là một viên gạch nền móng; mỗi mái ấm bình yên là một điểm tựa để đất nước phát triển bền vững.
Xây dựng hệ giá trị gia đình vì thế không chỉ là việc của từng nhà mà còn là nhiệm vụ chung của toàn xã hội. Khi mỗi gia đình đều gìn giữ được nếp nhà, nuôi dưỡng được tình yêu thương, trách nhiệm và khát vọng vươn lên, thì sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc sẽ tiếp tục được bồi đắp, trở thành nguồn nội lực to lớn để Việt Nam tự tin bước vào kỷ nguyên phát triển mới, hiện thực hóa khát vọng xây dựng đất nước giàu mạnh, văn minh và trường tồn.
Tấn Tài