Chính phủ ban hành Nghị quyết 31/2026/NQ-CP ngày 24/6/2026 về các cơ chế, chính sách đặc thù nhằm đẩy nhanh tiến độ xử lý, khai thác nhà, đất dôi dư sau khi sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, sắp xếp đơn vị hành chính.
- Thời hạn thực hiện các cơ chế, chính sách đặc thù xử lý, khai thác nhà, đất dôi dư sau sắp xếp bộ máy quy định tại Nghị quyết của Chính phủ là 5 năm, kể từ ngày 24/6/2026.
- Chủ tịch UBND cấp tỉnh được toàn quyền quyết định việc quản lý, khai thác các cơ sở nhà, đất dôi dư và các cơ sở nhà, đất dôi dư giao cho tổ chức quản lý, kinh doanh nhà của địa phương quản lý, khai thác.
- Việc khai thác nhà, đất giao cho tổ chức quản lý, kinh doanh nhà được thực hiện đối với cả các cơ sở nhà, đất chưa có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hoặc Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất bị thất lạc; không phải đáp ứng yêu cầu phù hợp về quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, quy hoạch đô thị và nông thôn khi thực hiện việc khai thác.
Tổ chức quản lý, kinh doanh nhà được chủ động lập phương án quản lý, khai thác nhà, đất được giao quản lý (trong đó xác định cụ thể danh mục nhà, đất đề xuất bố trí cho các cơ quan, tổ chức, đơn vị sử dụng tạm thời; danh mục nhà, đất cho thuê theo từng phương thức, thời hạn cho thuê đối với từng cơ sở nhà, đất), báo cáo cơ quan quản lý cấp trên (nếu có) để báo cáo, xin ý kiến Chủ tịch UBND cùng cấp về phương án; trên cơ sở ý kiến đồng ý của Chủ tịch UBND cùng cấp, tổ chức quản lý, kinh doanh nhà thực hiện việc quản lý, khai thác mà không phải lập, điều chỉnh, bổ sung Kế hoạch quản lý, khai thác nhà, đất theo quy định tại Điều 9 Nghị định 108/2024/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 286/2025/NĐ-CP), bảo đảm tiến độ đưa nhà, đất vào khai thác.
Việc lập, xin ý kiến về phương án có thể thực hiện đối với từng cơ sở nhà, đất hoặc nhiều cơ sở nhà, đất để báo đảm thời hạn đưa vào khai thác theo yêu cầu của cơ quan, người có thẩm quyền.
- Việc cho thuê nhà gắn với quyền sử dụng đất (sau đây gọi là cho thuê nhà) do tổ chức quân lý, kinh doanh nhà quản lý, khai thác được thực hiện theo phương thức Ngã giá, phương thức chào giá cạnh tranh quy định tại Điều 8, Điều 9 Nghị quyết 31/2026/NQ-CP; không phải thực hiện đấu giá, đấu thầu.
Mẫu Phiếu đăng ký thuê nhà theo phương thức chào giá cạnh tranh
Thời hạn cho thuê nhà tối đa là 10 năm và được gia hạn không khống chế số lần nếu đáp ứng điều kiện quy định tại Nghị định số 108 năm 2024.
Trường hợp địa phương có nhu cầu cho thuê nhà trên 10 năm thì cơ quan, người có thẩm quyền quyết định thu hồi hoặc chuyển giao nhà, đất về địa phương quản lý, xử lý hoặc Chủ tịch UBND cấp tỉnh điều chỉnh lại quyết định giao, điều chuyển, chuyển giao, giao nhiệm vụ tiếp nhận để thực hiện giao đất, cho thuê đất theo quy định của pháp luật về đất đai.
Ngoài các trường hợp chấm dứt Hợp đồng thuê nhà, thu hồi lại nhà cho thuê quy định tại Nghị định 108/2024/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 286/2025/NĐ-CP), tổ chức, cá nhân thuê nhà vi phạm quy định của pháp luật về an ninh, quốc phòng, môi trường thì tổ chức quản lý, kinh doanh nhà chấm dứt Hợp đồng thuê nhà và thu hồi lại nhà cho thuê.
Ngoài ra, Nghị quyết bổ sung các cơ chế xử lý linh hoạt đối với một số trường hợp đặc biệt, như cho phép phá dỡ công trình không còn phù hợp để chuyển đổi thành công viên, sân chơi, thiết chế văn hóa hoặc phục vụ đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp; cho phép chuyển đổi công năng nhà, đất trước, sau đó cập nhật, điều chỉnh quy hoạch.
Hoàng An