Trước khi gửi tiền, có 3 quy tắc nên biết để vừa tối ưu khoản lãi nhận được, vừa tránh bị động khi cần sử dụng tiền.
1. Xác định khi nào cần dùng tiền trước khi chọn kỳ hạn
Kỳ hạn gửi tiết kiệm càng dài không có nghĩa lúc nào cũng càng phù hợp. Điều quan trọng là thời điểm bạn dự kiến cần sử dụng khoản tiền đó.
Nếu đang tích lũy cho một mục tiêu đã xác định, chẳng hạn đóng học phí sau 6 tháng, thanh toán tiền mua nhà hoặc chuẩn bị chi phí cho một chuyến đi, hãy chọn kỳ hạn phù hợp với thời điểm cần tiền. Việc này giúp hạn chế tình huống phải rút tiền trước hạn và ảnh hưởng đến khoản lãi dự kiến.
Với khoản tiền chưa cần dùng trong thời gian dài, người gửi có thể cân nhắc kỳ hạn dài hơn nếu mức lãi suất và điều kiện đi kèm phù hợp. Ngược lại, nếu chưa chắc khi nào cần tiền, không nên mặc định gửi toàn bộ vào một khoản có cùng kỳ hạn dài.
Một cách khác là chia khoản tiền thành nhiều sổ với các kỳ hạn khác nhau. Chẳng hạn, thay vì gửi toàn bộ tiền nhàn rỗi vào một sổ 12 tháng, người gửi có thể phân bổ thành những khoản riêng với kỳ hạn ngắn và dài hơn. Khi một khoản đến hạn, họ có thể sử dụng hoặc tái tục tùy nhu cầu mà không nhất thiết phải tác động đến các khoản còn lại.
Ảnh minh hoạ Pinterest
Tuy nhiên, việc chia sổ cần dựa trên kế hoạch sử dụng tiền thực tế. Nếu số tiền gửi không lớn hoặc không có nhu cầu linh hoạt, mở quá nhiều sổ có thể khiến việc quản lý trở nên phức tạp hơn.
2. So sánh lãi suất ở cùng kỳ hạn, đừng chỉ nhìn con số cao nhất
Khi tìm nơi gửi tiết kiệm, nhiều người có xu hướng chọn ngân hàng có mức lãi suất được quảng bá cao nhất. Nhưng để so sánh chính xác, cần đặt các khoản tiền gửi cùng kỳ hạn, cùng hình thức gửi và cùng điều kiện áp dụng lên bàn cân.
Chẳng hạn, lãi suất kỳ hạn 12 tháng không thể so sánh trực tiếp với lãi suất kỳ hạn 6 tháng chỉ dựa trên con số phần trăm. Thời gian gửi khác nhau đồng nghĩa với thời gian sinh lãi và thời điểm có thể sử dụng tiền cũng khác nhau.
Người gửi cũng nên kiểm tra mức lãi suất áp dụng cho gửi trực tuyến hay tại quầy, số tiền gửi tối thiểu, điều kiện dành cho khách hàng mới hoặc các chương trình ưu đãi nếu có. Mức lãi suất quảng cáo có thể chỉ áp dụng cho một nhóm khách hàng hoặc khoản tiền đáp ứng điều kiện nhất định.
Ngoài ra, cần phân biệt lãi suất năm với số tiền lãi thực nhận. Ví dụ, nếu gửi 100 triệu đồng với lãi suất 5%/năm trong 6 tháng, theo cách tính lãi đơn cho kỳ hạn này, tiền lãi dự kiến là: 100 triệu đồng × 5% × 6/12 = 2,5 triệu đồng.
Đây là ví dụ minh họa với giả định giữ nguyên lãi suất trong suốt kỳ hạn và không rút trước hạn. Số tiền thực nhận cần căn cứ vào điều kiện sản phẩm và cách tính lãi của ngân hàng.
Vì vậy, trước khi quyết định, hãy kiểm tra biểu lãi suất chính thức tại thời điểm gửi và tính thử số tiền lãi dự kiến. Chênh lệch lãi suất sẽ có ý nghĩa hơn khi được quy đổi thành số tiền cụ thể, thay vì chỉ nhìn vào mức phần trăm.
3. Đọc kỹ điều kiện rút trước hạn để tránh hụt tiền lãi
Một khoản tiền gửi có kỳ hạn thường được thiết kế để người gửi giữ tiền đến ngày đáo hạn. Nếu cần rút tiền sớm, khoản lãi nhận được có thể thấp hơn đáng kể so với dự kiến ban đầu.
Theo quy định hiện hành về lãi suất rút trước hạn đối với tiền gửi tại tổ chức tín dụng, trường hợp khách hàng rút trước hạn toàn bộ khoản tiền gửi, mức lãi suất áp dụng tối đa bằng mức lãi suất tiền gửi không kỳ hạn thấp nhất của tổ chức tín dụng đó theo đối tượng khách hàng và loại đồng tiền đã gửi. Với trường hợp rút trước hạn một phần, phần tiền rút trước hạn và phần còn lại được xử lý theo quy định áp dụng cho từng trường hợp. Người gửi cần kiểm tra điều kiện cụ thể của sản phẩm trước khi giao dịch.
Ví dụ, một người gửi tiết kiệm 100 triệu đồng trong 12 tháng với lãi suất 5%/năm, dự kiến nhận 5 triệu đồng tiền lãi nếu giữ đủ kỳ hạn. Nhưng nếu cần rút toàn bộ tiền sau 6 tháng, khoản lãi sẽ được tính theo mức áp dụng khi rút trước hạn, không mặc nhiên bằng một nửa số lãi dự kiến ban đầu.
Ảnh minh hoạ Pinterest
Để tránh rơi vào tình huống này, người gửi nên giữ riêng một khoản tiền dự phòng cho các chi phí bất ngờ và chỉ gửi có kỳ hạn phần tiền chưa cần sử dụng. Nếu ngân hàng có sản phẩm cho phép rút trước hạn một phần, hãy tìm hiểu kỹ cách tính lãi đối với phần tiền rút và phần tiền còn lại.
Trước khi xác nhận gửi tiền, cũng nên kiểm tra phương thức nhận lãi, ngày đáo hạn và cách xử lý khi đến hạn. Một số khoản tiền gửi có thể được tự động tái tục theo lựa chọn đã đăng ký, vì vậy cần biết rõ tiền sẽ được xử lý thế nào khi kỳ hạn kết thúc.
Gửi tiết kiệm hiệu quả không chỉ là chọn ngân hàng có lãi suất cao, mà còn là chọn kỳ hạn phù hợp với kế hoạch tài chính. Xác định thời điểm cần tiền, so sánh lãi suất trên cùng điều kiện và hiểu rõ quy định rút trước hạn sẽ giúp người gửi chủ động hơn, đồng thời hạn chế những khoản lãi bị giảm ngoài dự tính.