Trước khi nghĩ đến chuyện mua nhà, đổi xe hay nghỉ việc, người trúng thưởng nên dành thời gian xác nhận giải, tìm hiểu nghĩa vụ thuế và lên kế hoạch sử dụng số tiền mình sắp nhận.
1. Giữ tấm vé cẩn thận và xác nhận kết quả
Việc đầu tiên cần làm là kiểm tra lại dãy số, kỳ quay thưởng và thông tin trên vé. Hãy đối chiếu với kết quả được công bố bởi công ty xổ số kiến thiết hoặc đơn vị phát hành vé, thay vì chỉ dựa vào những hình ảnh được chia sẻ trên mạng xã hội.
Tấm vé trúng thưởng là căn cứ quan trọng để nhận giải, vì vậy cần được bảo quản cẩn thận, tránh làm rách, mất hoặc hư hỏng. Người trúng thưởng cũng không nên đăng ảnh đầy đủ thông tin vé lên mạng, gửi cho người lạ hoặc giao vé cho người khác giữ khi chưa tìm hiểu kỹ.
Oregon Lottery của Mỹ cũng khuyến nghị người trúng thưởng ký tên vào mặt sau vé để xác nhận quyền sở hữu. Tuy nhiên, với vé số tại Việt Nam, hãy kiểm tra hướng dẫn của đơn vị phát hành trước khi ghi thêm thông tin lên vé.
2. Tìm hiểu thủ tục nhận thưởng và khoản thuế phải nộp
Sau khi xác nhận mình trúng giải, người chơi cần tìm hiểu cách thức lĩnh thưởng, giấy tờ cần chuẩn bị, địa điểm nhận giải và thời hạn nhận thưởng. Những thông tin này có thể khác nhau tùy loại vé và đơn vị phát hành.

Ảnh minh hoạ
Một việc khác không nên bỏ qua là tính số tiền thực nhận sau thuế. Theo quy định hiện hành, thu nhập từ trúng thưởng thuộc diện chịu thuế thu nhập cá nhân. Người trúng thưởng nên tìm hiểu cách tính thuế và các khoản phải nộp để biết chính xác số tiền thực nhận.
Việc biết trước khoản thuế phải nộp giúp người trúng thưởng tránh nhầm lẫn giữa giá trị giải thưởng được công bố và số tiền thực tế nhận về.
3. Bình tĩnh, chưa cần vội thay đổi cuộc sống
Có một khoản tiền lớn bất ngờ trong tay dễ khiến người ta muốn lập tức thực hiện những dự định đã ấp ủ: nghỉ công việc hiện tại, mua nhà, đổi xe, đi du lịch dài ngày hoặc sắm sửa nhiều món đồ đắt tiền.
Tuy nhiên, đây không phải những quyết định cần đưa ra ngay sau khi biết tin trúng thưởng. Hãy cho bản thân thời gian để suy nghĩ, cân nhắc nhu cầu thực tế và trao đổi với những người đáng tin cậy trước khi cam kết chi một khoản tiền lớn.
Oregon Lottery cũng khuyến nghị người trúng giải không nên hấp tấp sử dụng tiền thưởng. Việc chi tiêu thiếu kiểm soát hoặc mua sắm vượt quá khả năng có thể khiến khoản tiền tưởng như đủ để thay đổi cuộc sống nhanh chóng vơi đi.
4. Tham khảo ý kiến chuyên gia tài chính và thuế
Với một khoản tiền lớn, việc tự quyết định tất cả đôi khi không phải lựa chọn tốt nhất. Người trúng thưởng có thể tìm đến chuyên gia tư vấn tài chính, kế toán hoặc người am hiểu về thuế để đánh giá tình hình và xây dựng kế hoạch phù hợp.
Chẳng hạn, chuyên gia có thể giúp tính toán nghĩa vụ thuế, xem xét các khoản nợ hiện có, xác định số tiền cần dự phòng và cân nhắc những mục tiêu tài chính dài hạn.
Oregon Lottery đặc biệt khuyến nghị người trúng giải lớn tham khảo ý kiến kế toán viên có chứng chỉ và chuyên gia hoạch định tài chính. Đây cũng là lời khuyên đáng tham khảo với bất kỳ ai bất ngờ nhận được một khoản tiền vượt xa thu nhập thông thường của mình.

Ảnh minh hoạ
5. Lập kế hoạch sử dụng tiền thay vì tiêu theo cảm hứng
Sau khi đã biết số tiền thực nhận và đánh giá tình hình tài chính, người trúng thưởng nên chia khoản tiền thành những phần có mục đích cụ thể.
Trước tiên, có thể xem xét thanh toán những khoản nợ đang có lãi suất cao, đặc biệt là nợ thẻ tín dụng hoặc các khoản vay tạo áp lực trả nợ hàng tháng. Tiếp đó là dành một phần làm quỹ dự phòng cho sinh hoạt và những tình huống bất ngờ.
Phần tiền còn lại có thể được phân bổ cho tiết kiệm, những mục tiêu dài hạn như mua nhà, học tập hoặc đầu tư sau khi đã tìm hiểu kỹ. Người trúng thưởng cũng có thể dành một khoản hợp lý để mua sắm, đi du lịch hoặc thực hiện những dự định cá nhân.
Điều quan trọng là cần xác định giới hạn cho từng khoản chi. Một kế hoạch rõ ràng sẽ giúp người trúng thưởng tận dụng được cơ hội tài chính bất ngờ thay vì để cảm xúc quyết định toàn bộ cách sử dụng tiền.
Trúng số là may mắn, nhưng giữ được khoản tiền ấy và sử dụng nó có ích lại cần sự tính toán. Thay vì vội vàng thay đổi mọi thứ, hãy dành thời gian sắp xếp tài chính và đưa ra những quyết định phù hợp với cuộc sống của mình.
Hà Nguyên