Trên thực tế, không phải mọi hồi còi báo động đều đồng nghĩa với một vụ hỏa hoạn, mà phần lớn bắt nguồn từ những tác động đời thường của môi trường xung quanh hoặc sự cố kỹ thuật cục bộ.
Thế nhưng, ngay khi hệ thống báo cháy tại cơ sở được kích hoạt, thiết bị truyền tin báo cháy tự động tiếp nhận tín hiệu từ tủ trung tâm báo cháy và gửi dữ liệu đến Trung tâm Thông tin chỉ huy 114, đồng thời đến Trung tâm Dịch vụ khách hàng GTEL GEIC và người phụ trách cơ sở, kích hoạt toàn bộ quy trình sẵn sàng ứng cứu.
Tuy nhiên, tín hiệu ban đầu mới phản ánh trạng thái cảnh báo của hệ thống, chưa đủ để xác định tại hiện trường có xảy ra sự cố cháy nổ hay không. Vì vậy, cơ sở cần nhanh chóng kiểm tra và cung cấp thông tin xác minh chính xác.
Những hệ lụy từ tín hiệu báo cháy giả
Đối với doanh nghiệp, mỗi cảnh báo đều yêu cầu kiểm tra hiện trường và triển khai các bước ứng phó theo phương án PCCC đã xây dựng. Tùy tính chất hoạt động và quy trình nội bộ, một khu vực hoặc dây chuyền sản xuất có thể phải tạm dừng; người lao động phải di chuyển đến vị trí an toàn. Điều này có thể làm gián đoạn công việc và ảnh hưởng đến tiến độ vận hành.
Nếu cảnh báo không chính xác xảy ra nhiều lần, nhân sự, lực lượng bảo vệ và đội PCCC cơ sở có thể hình thành tâm lý chủ quan. Khi mức độ cảnh giác suy giảm, những cảnh báo tiếp theo có nguy cơ không được kiểm tra với sự khẩn trương cần thiết. Đến khi một ngọn lửa thực sự bùng phát, sự chủ quan có thể khiến cơ sở bỏ lỡ "thời điểm vàng" để kiểm soát tình hình.
Đối với lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH, mỗi tín hiệu chưa được cơ sở kiểm tra thực tế đều dồn thêm áp lực lên bàn trực của Trung tâm Thông tin chỉ huy 114. Dòng dữ liệu dày đặc đòi hỏi cán bộ trực ban phải mất thời gian tra cứu, liên hệ xác minh, làm gia tăng khối lượng công việc vốn đã luôn căng thẳng.
Hệ lụy sẽ còn nghiêm trọng hơn nếu báo cháy giả dẫn đến quyết định xuất xe chuyên dụng. Việc điều động lực lượng, phương tiện đến một hiện trường không có khói lửa không chỉ gây lãng phí ngân sách và công sức của chiến sĩ, mà còn trực tiếp tước đi nguồn lực cứu nạn quý giá của những vụ hỏa hoạn thực tế đang xảy ra cùng thời điểm.
Vì sao tín hiệu báo cháy cần được xác minh?
Thiết bị truyền tin báo cháy tiếp nhận tín hiệu từ hệ thống tủ báo cháy tại cơ sở rồi truyền dữ liệu, nhưng không thể thay thế việc kiểm tra thực tế tại cơ sở. Kết quả xác minh của người phụ trách giúp bổ sung thông tin về tình trạng hiện trường, từ đó xác định tín hiệu sẽ được xử lý theo từng trường hợp.
Cơ sở nhận cảnh báo từ cuộc gọi tự động (Ảnh: Tổng công ty GTEL)
Ngay khi phát sinh cảnh báo, cơ sở nhận được cuộc gọi tự động đến số điện thoại đã đăng ký và thông báo trên ứng dụng GSafePro. Đội ngũ trực tại Trung tâm Dịch vụ khách hàng GTEL GEIC đồng thời liên hệ, theo dõi quá trình kiểm tra và ghi nhận kết quả phản hồi từ cơ sở.
Trung tâm Dịch vụ khách hàng GTEL GEIC trực 24/7 tiếp nhận tin báo từ cơ sở (Ảnh: Tổng công ty GTEL)
Trung tâm Dịch vụ khách hàng GTEL GEIC đóng vai trò đầu mối hỗ trợ và theo dõi cảnh báo, kể cả khi sự cố xảy ra ngoài giờ hành chính hoặc vào ban đêm. Qua đó, người phụ trách có thể kịp thời kiểm tra hiện trường, triển khai biện pháp ứng phó ban đầu và xác minh tình trạng thực tế.
Căn cứ kết quả kiểm tra tại cơ sở, người phụ trách cơ sở phản hồi theo một trong ba trạng thái: "Có cháy", "Không có cháy" hoặc "Đang chờ xác minh". Thông tin này giúp hệ thống phân loại cảnh báo và xác định bước xử lý tiếp theo.
Khi trạng thái "Có cháy" được xác nhận, Trung tâm Thông tin chỉ huy 114 tiếp tục xử lý, điều động lực lượng và phương tiện theo quy trình. Cơ chế xác minh không ngăn tín hiệu giả phát sinh tại nguồn, nhưng giúp phân loại cảnh báo và hạn chế nguy cơ huy động nguồn lực không phù hợp.
Trách nhiệm phối hợp của cơ sở
Xác minh cảnh báo là một khâu quan trọng trong công tác quản lý an toàn PCCC của doanh nghiệp. Mỗi phản hồi gửi lên hệ thống phải phản ánh đúng kết quả kiểm tra thực tế tại cơ sở.
Người đứng đầu doanh nghiệp cần bảo đảm việc tiếp nhận, kiểm tra và phản hồi cảnh báo được thực hiện kịp thời; đồng thời phân công rõ người phụ trách trong và ngoài giờ làm việc. Thông tin chậm hoặc thiếu chính xác có thể ảnh hưởng đến quá trình đánh giá tình huống và bố trí nguồn lực ứng cứu của lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH.
Người phụ trách cần xác minh thông tin báo cháy trên ứng dụng GsafePro (Ảnh: Tổng công ty GTEL)
Việc chủ động kiểm tra ngay khi phát sinh cảnh báo thể hiện trách nhiệm của cơ sở trong công tác bảo đảm an toàn PCCC. Đây cũng là điều kiện cần thiết để hệ thống truyền tin báo cháy hoạt động hiệu quả, hỗ trợ xử lý kịp thời khi xảy ra sự cố.
Phối hợp để nâng cao chất lượng tin báo cháy
Theo Quyết định số 8390/QĐ-BCA ngày 14/10/2025 của Bộ Công an, Tổng công ty Công nghệ – Viễn thông Toàn cầu (GTEL) Bộ Công an được giao thực hiện nhiệm vụ cung cấp dịch vụ truyền tin báo cháy. Trong quá trình triển khai, GTEL GEIC vận hành Trung tâm Dịch vụ khách hàng, nơi tiếp nhận cảnh báo và ghi nhận phản hồi để theo dõi, phân loại thông tin.
Hệ thống thiết bị truyền tin báo cháy (Ảnh: Tổng công ty GTEL)
Trong quy trình này, Trung tâm Dịch vụ khách hàng duy trì việc tiếp nhận, theo dõi và ghi nhận thông tin; cơ sở có trách nhiệm kiểm tra hiện trường và phản hồi kịp thời, chính xác. Sự phối hợp giữa các bên giúp thông tin xác minh được cập nhật nhanh chóng đến Trung tâm Thông tin chỉ huy 114, hỗ trợ phân loại tình huống và bố trí nguồn lực xử lý phù hợp.
Ánh Dương