Máy hút mùi gần như là thiết bị không thể thiếu trong các căn bếp hiện đại. Thế nhưng, không ít gia đình vẫn tranh cãi về một câu hỏi tưởng chừng rất đơn giản: Có nên mở cửa sổ khi bật máy hút mùi hay không?

Không ít người lo ngại rằng mở cửa sẽ làm thất thoát lực hút, khiến khói dầu bị gió thổi ngược vào nhà. Trong khi đó, nhiều chuyên gia lại khuyến nghị nên tạo một lượng không khí bổ sung vừa đủ để máy hoạt động hiệu quả hơn.
Vậy đâu mới là cách sử dụng đúng?
Khói bếp nguy hiểm hơn nhiều người vẫn nghĩ
Khói sinh ra trong quá trình chiên, xào, rán không chỉ gây bám mùi lên quần áo hay đồ đạc mà còn chứa nhiều hạt bụi mịn và các hợp chất hữu cơ dễ bay hơi được tạo ra khi dầu ăn bị đun ở nhiệt độ cao.
Nếu thường xuyên hít phải trong thời gian dài, người nấu ăn có thể gặp các triệu chứng như:
Cay mắt, kích ứng mũi và cổ họng. Ho hoặc khó chịu đường hô hấp. Da dễ bám dầu, xỉn màu hơn. Làm tăng nguy cơ mắc các bệnh về hô hấp nếu căn bếp thông gió kém.
Chính vì vậy, máy hút mùi chỉ phát huy tối đa hiệu quả khi được sử dụng đúng cách, kết hợp với việc đảm bảo lưu thông không khí trong bếp.

Có nên mở cửa sổ khi sử dụng máy hút mùi?
Theo khuyến nghị của nhiều chuyên gia về thông gió, câu trả lời là có, nhưng không nên mở toang cửa sổ.
Máy hút mùi hoạt động theo nguyên lý hút không khí chứa khói dầu ra ngoài. Nếu toàn bộ cửa ra vào và cửa sổ đều đóng kín, lượng không khí trong phòng liên tục bị hút ra nhưng không có nguồn không khí mới bổ sung.
Điều này tạo ra hiện tượng áp suất âm, khiến hiệu quả hút khói giảm đáng kể.
1. Máy hoạt động ồn hơn
Nếu từng để ý, bạn sẽ thấy khi đóng kín toàn bộ cửa rồi bật máy hút mùi, tiếng máy thường lớn hơn bình thường.
Đó là do máy phải làm việc trong môi trường thiếu không khí bổ sung, khiến động cơ chịu tải lớn hơn và tạo nhiều rung động.
2. Hiệu quả hút khói giảm
Nhiều người nghĩ đóng kín cửa sẽ giúp khói chỉ còn một đường để đi vào máy hút mùi.
Thực tế lại ngược lại.
Máy hút mùi muốn hoạt động hiệu quả cần có luồng không khí mới liên tục đi vào để thay thế lượng không khí đang được hút ra ngoài.
Nếu căn bếp hoàn toàn kín, lưu lượng khí giảm khiến khói dầu lơ lửng lâu hơn và khó được hút hết.

3. Dễ xuất hiện mùi hôi từ nhà vệ sinh hoặc đường ống
Đây là hiện tượng khá nhiều gia đình từng gặp nhưng không hiểu nguyên nhân.
Khi căn nhà rơi vào trạng thái áp suất âm, không khí sẽ tìm cách đi vào từ mọi khe hở, kể cả hệ thống thoát nước.
Kết quả là mùi từ đường ống hoặc phòng vệ sinh có thể bị hút ngược vào trong nhà, đặc biệt ở các căn hộ chung cư.
Mở cửa sổ thế nào mới đúng?
Điều quan trọng không phải là mở hay không mở, mà là mở bao nhiêu.
Các chuyên gia khuyến nghị:
- Khi nấu các món luộc, hấp hoặc hầm: chỉ cần bật máy hút mùi ở mức thấp hoặc trung bình và hé cửa sổ khoảng 5–10 cm.
- Khi chiên, xào ở nhiệt độ cao: tăng công suất máy hút mùi và mở hé thêm một cửa sổ hoặc cửa ban công gần đó để tạo luồng khí lưu thông.
- Không nên mở toang toàn bộ cửa sổ ngay sát khu vực bếp, đặc biệt khi ngoài trời có gió mạnh, vì luồng gió trực tiếp có thể làm khói bị thổi lệch khỏi vùng hút của máy.

4 thói quen giúp máy hút mùi hoạt động hiệu quả hơn
1. Bật máy trước khi bắt đầu nấu
Đừng đợi đến khi khói bốc lên mới bật máy.
Hãy khởi động máy khoảng 1–2 phút trước khi nấu để hình thành luồng hút ổn định ngay từ đầu.
2. Điều chỉnh công suất theo từng món ăn
Không phải lúc nào cũng cần bật mức mạnh nhất.
Hấp, luộc, hầm: dùng mức thấp hoặc trung bình.
Chiên, xào nhiều dầu: chuyển sang mức công suất cao để hút khói nhanh hơn.
Việc sử dụng đúng mức công suất cũng giúp tiết kiệm điện và giảm hao mòn động cơ.
3. Đừng tắt máy ngay sau khi nấu xong
Đây là sai lầm rất phổ biến.
Sau khi tắt bếp, trong không khí vẫn còn lượng lớn hơi dầu và mùi thức ăn.
Nên để máy hút mùi hoạt động thêm khoảng 3–5 phút để hút hết phần khói còn sót lại trước khi tắt.
4. Vệ sinh định kỳ
Dầu mỡ bám lâu ngày sẽ làm giảm lưu lượng hút và tăng tiêu thụ điện.
Để máy hoạt động ổn định:
Lau bề mặt máy sau mỗi lần nấu. Vệ sinh lưới lọc định kỳ 2–4 tuần/lần tùy tần suất sử dụng. Đổ sạch khay hứng dầu khi gần đầy. Làm sạch tổng thể hoặc bảo dưỡng theo khuyến nghị của nhà sản xuất.
Nếu đang cải tạo bếp, nên lưu ý điều gì?

Nếu có điều kiện thiết kế lại khu vực bếp, bạn nên cân nhắc bố trí cửa sổ có thể hé mở khi nấu ăn thay vì chỉ mở hoàn toàn.
Kiểu cửa mở hất hoặc mở lật sẽ giúp tạo lượng gió vừa đủ, hạn chế gió lùa mạnh nhưng vẫn đảm bảo lưu thông không khí và an toàn khi sử dụng.
Kết luận
Nhiều người vẫn nghĩ rằng đóng kín cửa sẽ giúp máy hút mùi hút khỏe hơn, nhưng thực tế lại hoàn toàn ngược lại. Một căn bếp có luồng không khí lưu thông hợp lý sẽ giúp máy hút mùi hoạt động hiệu quả hơn, giảm tiếng ồn, hạn chế mùi hôi và loại bỏ khói dầu nhanh hơn.
Vì vậy, lần tới khi nấu ăn, thay vì đóng kín toàn bộ cửa, hãy hé một cửa sổ hoặc cửa ra vào vừa đủ và duy trì thói quen bật máy trước khi nấu, để máy chạy thêm vài phút sau khi tắt bếp cũng như vệ sinh định kỳ. Chỉ với những thay đổi nhỏ này, hiệu quả hút khói sẽ được cải thiện rõ rệt, đồng thời góp phần bảo vệ sức khỏe của cả gia đình.
Như Anh