Trong bài đăng trên X ngày 22/7, Musk tuyên bố: “Trước khi năm nay kết thúc, Grok Imagine sẽ làm một bộ phim The Odyssey hoàn chỉnh, chính xác về lịch sử và trung thành với nghệ thuật của Homer”.
Xét tốc độ phát triển của video AI, việc tạo ra hàng loạt cảnh phim trong năm tháng không hoàn toàn bất khả thi. Thử thách thực sự nằm ở khả năng duy trì nhân vật, hình ảnh, lời thoại và mạch truyện nhất quán trong suốt thời lượng của một bộ phim điện ảnh.
Musk đăng phát ngôn khi chia sẻ lại đoạn phim AI dài khoảng ba phút của tài khoản Heavy Pulp. Đoạn video mô tả Odysseus và các nhân vật trong sử thi, nhưng đây không phải trailer chính thức từ xAI và cũng chưa cho thấy dự án phim do Musk công bố đã bắt đầu sản xuất.
Ngoài bài đăng trên X, Musk chưa cung cấp thêm thông tin về kịch bản, thời lượng cụ thể, đội ngũ thực hiện, kinh phí hay cách bộ phim sẽ được phân phối.
AI có thể làm phim dài hoàn chỉnh trong hơn năm tháng?
Câu trả lời phụ thuộc nhiều vào cách Musk định nghĩa một "bộ phim dài hoàn chỉnh". Nếu mục tiêu chỉ là tạo đủ cảnh quay rồi ghép thành một video kéo dài từ 90 phút trở lên, công nghệ hiện tại có thể giúp xAI tiến gần cột mốc đó. Công cụ video AI đã có thể tạo chuyển động, nhân vật, bối cảnh và lời thoại từ câu lệnh hoặc ảnh tham chiếu.
Với năng lực tính toán và nhân sự của xAI, việc tạo hàng nghìn đoạn phim ngắn trong hơn năm tháng không phải nhiệm vụ hoàn toàn bất khả thi. AI cũng có thể hỗ trợ xây dựng ý tưởng, phác thảo kịch bản, tạo giọng nói, âm nhạc, hiệu ứng và thử nghiệm nhiều phiên bản của cùng một cảnh.
Tuy nhiên, tạo đủ lượng video không đồng nghĩa tạo được một bộ phim hay. Thách thức của phim truyện nằm ở việc duy trì sự nhất quán trong thời lượng dài.
Nhân vật phải giữ nguyên khuôn mặt, cơ thể, trang phục và giọng nói giữa hàng trăm hoặc hàng nghìn cảnh quay. Đạo cụ cần nằm đúng vị trí, ánh sáng phải phù hợp với thời gian, còn hành động ở cảnh sau phải tiếp nối những gì diễn ra trước đó.
Các mô hình tạo video hiện vẫn có thể làm biến dạng khuôn mặt, thay đổi chi tiết trang phục, khiến đồ vật xuất hiện hoặc biến mất và tạo chuyển động thiếu tự nhiên. Những lỗi nhỏ có thể khó nhận ra trong clip vài giây nhưng sẽ trở nên rõ ràng khi kéo dài thành phim.
Đoạn video được Musk chia sẻ cũng bị người xem phát hiện một số chi tiết bất thường, trong đó có vật thể giống nút tai màu vàng xuất hiện trên nhân vật Odysseus. Điều này cho thấy ngay cả một cảnh ngắn vẫn cần con người kiểm tra và sửa lỗi. Nguồn: X
Yếu tố quyết định là con người tham gia đến đâu
Một phim dài sử dụng AI và một phim được AI tự tạo gần như hoàn toàn là hai mục tiêu rất khác nhau.
Phương án khả thi hơn là sử dụng Grok Imagine như công cụ sản xuất, trong khi đội ngũ con người vẫn đảm nhiệm kịch bản, phân cảnh, thiết kế nhân vật, lựa chọn kết quả, chỉnh sửa hình ảnh, dựng phim và xử lý âm thanh.
Trong quy trình này, AI có thể tạo hàng chục phiên bản cho mỗi cảnh. Đạo diễn và biên tập viên chọn ra kết quả phù hợp, sau đó dùng phần mềm truyền thống hoặc những mô hình khác để sửa lỗi và nối các đoạn phim với nhau.
Cách làm như vậy vẫn có thể được giới thiệu là "phim tạo bằng AI", dù phần lớn quyết định sáng tạo và công việc hậu kỳ do con người thực hiện. Nếu xAI huy động một ê-kíp đủ lớn, khả năng công bố một bộ phim trước cuối năm không thể bị loại trừ.
Ngược lại, nếu tuyên bố của Musk được hiểu là Grok Imagine chỉ cần nhận một câu lệnh rồi tự tạo toàn bộ tác phẩm dài, nhất quán và hoàn chỉnh, khả năng thành công trong hơn năm tháng là rất thấp.
Bản thân Grok khi được hỏi cũng nhận định khả năng tạo được một phiên bản The Odyssey dài, chính xác lịch sử trước ngày 31/12/2026 là thấp, theo The Daily Beast.
"Chính xác lịch sử" với một tác phẩm thần thoại
Cam kết về độ chính xác lịch sử cũng là một vấn đề khó xác định, bởi The Odyssey không phải tài liệu ghi chép lịch sử theo nghĩa thông thường.
Sử thi kể về hành trình trở về quê hương của Odysseus sau cuộc chiến thành Troy, với sự xuất hiện của Cyclops một mắt, các vị thần, tiên nữ, Siren cùng nhiều yếu tố siêu nhiên. Không thể đánh giá toàn bộ câu chuyện bằng tiêu chuẩn của một sự kiện lịch sử có thể kiểm chứng.
Diễn viên Matt Damon, người đảm nhận vai nam chính Odysseus. Ảnh cắt từ trailer phim.
Tuy nhiên, "chính xác lịch sử" có thể được hiểu theo nghĩa hẹp hơn, chẳng hạn tái hiện con người, vũ khí, vật liệu, kiến trúc, tàu thuyền, nghi lễ, trang phục và đời sống của khu vực Địa Trung Hải trong thời kỳ được cho là tạo cảm hứng cho tác phẩm. Do đó, đây vẫn là bài toán phức tạp.
The Odyssey được hình thành qua truyền thống truyền miệng trước khi được ghi chép và có thể kết hợp dấu vết của nhiều thời kỳ khác nhau. Tư liệu khảo cổ cũng không đủ để đưa ra câu trả lời chắc chắn cho mọi chi tiết.
Một phiên bản trung thành với lời thơ của Homer vì vậy chưa chắc đồng nghĩa với chính xác về khảo cổ. Dù dùng diễn viên thật hay AI, người làm phim vẫn phải tự lựa chọn cách hình dung những phần nguyên tác không mô tả đầy đủ.
Bắt nguồn từ tranh cãi với Christopher Nolan
Kế hoạch làm phim bằng AI xuất hiện sau nhiều tháng Elon Musk chỉ trích cách Christopher Nolan chuyển thể The Odyssey, đặc biệt là việc chọn Lupita Nyong'o vào vai Helen thành Troy. Khi phim ra mắt, nữ diễn viên được xác nhận đảm nhận cả Helen và Clytemnestra, còn Elliot Page vào vai chiến binh Sinon.
Lupita Nyong’o đảm nhận hai vai Helen thành Troy và Clytemnestra trong The Odyssey. Việc cô được chọn vào vai Helen là tâm điểm trong những chỉ trích của Elon Musk nhằm vào bộ phim.
Musk từng cáo buộc Nolan lựa chọn diễn viên để đáp ứng tiêu chuẩn đa dạng của giải Oscar, thậm chí gọi đạo diễn là người "phân biệt chủng tộc chống lại người da trắng". Tuy nhiên, đây là quan điểm cá nhân của Musk và chưa có bằng chứng cho thấy quyết định tuyển vai xuất phát từ mục tiêu dự giải.
Christopher Nolan chưa trực tiếp phản hồi dự án Grok Imagine. Trước những tranh cãi xuất hiện khi phim chưa công chiếu, ông cho rằng nhận xét từ những người chưa xem tác phẩm là "không liên quan". Trong khi đó, The Odyssey đã thu khoảng 264,1 triệu USD toàn cầu trong cuối tuần mở màn, cho thấy tranh cãi tuyển vai không ngăn bộ phim thu hút khán giả.
Liệu Musk có thể giữ lời?
Musk có lịch sử đặt ra những mốc thời gian đầy tham vọng cho sản phẩm của mình. Vì vậy, chưa thể xác định bài đăng mới là cam kết sản xuất chính thức, mục tiêu phát triển dành cho Grok Imagine hay lời thách thức nhắm đến Christopher Nolan.
Nếu có một ê-kíp con người tham gia sâu vào kịch bản, lựa chọn cảnh và hậu kỳ, Grok Imagine có thể tạo đủ hình ảnh để xAI công bố một sản phẩm mang hình thức phim dài trước cuối năm.
Tuy nhiên, nếu hiểu tuyên bố này là AI tự tạo một tác phẩm dài, nhất quán và đạt chất lượng tương đương phim điện ảnh thương mại, khả năng hoàn thành trong hơn năm tháng vẫn rất thấp.
Câu trả lời cuối cùng phụ thuộc vào cách Musk định nghĩa một "bộ phim hoàn chỉnh". Tạo ra 90 phút video bằng AI có thể sớm trở thành điều khả thi; biến 90 phút đó thành một tác phẩm có câu chuyện, cảm xúc và ngôn ngữ điện ảnh thuyết phục lại là thử thách hoàn toàn khác.
Tuấn Nguyễn