Sau hai năm liên tiếp lao dốc, xuất khẩu chả cá và surimi của Việt Nam đã đảo chiều tăng trưởng trong năm 2025. Kim ngạch xuất khẩu nhóm sản phẩm này đạt hơn 344 triệu USD, tăng 15% so với năm 2024 và cao hơn 13% so với năm 2023, dù vẫn chưa quay lại mức đỉnh ghi nhận vào năm 2022.
Có được thành tích này là nhờ trong năm 2025, thị trường chả cá và surimi thế giới bước vào chu kỳ phục hồi rõ rệt sau giai đoạn tiêu dùng thắt chặt. Động lực chính đến từ xu hướng đồ ăn tiện lợi – giá vừa túi tiền, đặc biệt ở châu Á và kênh bán lẻ hiện đại tại Mỹ và EU.
Surimi có lợi thế là nguồn đạm giá hợp lý, dễ chế biến, phù hợp các món tiện lợi. Ở Mỹ, nhóm sản phẩm "thanh cua" tiếp tục lan tỏa mạnh trên kênh bán lẻ/online nhờ yếu tố giá và tính tiện dụng.
Tại EU, nhu cầu phục hồi theo hướng ưa chuộng các sản phẩm đóng gói nhỏ – sản phẩm tiện lợi – tối ưu chi tiêu, trong khi một số dự báo thị trường cho rằng EU tiêu thụ lượng nguyên liệu surimi đáng kể.
Hàn Quốc, Thái Lan, Trung Quốc, EU và Nhật Bản tiếp tục là 5 thị trường nhập khẩu chả cá và surimi lớn nhất của Việt Nam trong năm qua, chiếm hơn 81% tổng kim ngạch xuất khẩu. Trong số này, EU nổi lên là điểm sáng đáng chú ý nhất khi dù tăng trưởng chậm ở giai đoạn đầu năm, nhưng đã bứt tốc mạnh mẽ vào những tháng cuối năm 2025.
Cụ thể, kim ngạch xuất khẩu chả cá và surimi sang EU đạt hơn 35 triệu USD, tăng tới 99% so với năm 2024. Đáng chú ý, càng về cuối năm, tốc độ tăng trưởng càng cao, có thời điểm đạt mức ba con số. Đà tăng này mang ý nghĩa quan trọng bởi EU là thị trường có yêu cầu khắt khe về tiêu chuẩn, hồ sơ và truy xuất nguồn gốc; việc chinh phục tốt EU sẽ giúp doanh nghiệp Việt nâng cao chất lượng sản phẩm và tạo nền tảng mở rộng sang các thị trường khó tính khác.
Bên cạnh EU, xuất khẩu sang 4 thị trường còn lại trong nhóm dẫn đầu cũng đều ghi nhận mức tăng so với năm 2024. Đặc biệt, thị trường Trung Quốc duy trì đà tăng trưởng liên tục trong suốt năm, với kim ngạch xuất khẩu đạt hơn 54 triệu USD, tăng 41%.
Trong khi đó, Hàn Quốc vẫn là thị trường nhập khẩu chả cá và surimi lớn nhất của Việt Nam. Tuy nhiên, theo đánh giá của Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam (VASEP), xuất khẩu sang thị trường này trong năm qua diễn biến chưa thực sự ổn định, khi nhiều tháng ghi nhận sự sụt giảm. Tổng kim ngạch xuất khẩu sang Hàn Quốc đạt gần 83 triệu USD, tăng nhẹ 5% so với năm trước.
VASEP nhận định, thị trường chả cá và surimi thế giới sẽ tiếp tục tăng trưởng. Nhu cầu tiêu thụ vẫn ở mức tốt, nhất là phân khúc các sản phẩm tiện lợi. Tuy nhiên, xu hướng nhà nhập khẩu sẽ ưu tiên nhà cung cấp ổn định chất lượng – giao hàng chuẩn – hồ sơ chuẩn. Ngành chả cá và surimi sẽ tiếp tục đối mặt với áp lực chi phí và yếu tố hạn ngạch/mùa vụ có thể khiến giá nguyên liệu duy trì mức cao, đặc biệt ở surimi cá thịt trắng.
Nhu cầu đối với các sản phẩm giá trị gia tăng tiếp tục tăng nhanh hơn hàng nguyên liệu, đặc biệt là các sản phẩm như thanh cua, chả cá tẩm vị,… Các thị trường sẽ yêu cầu ngày càng gắt về nhãn, phụ gia, dị ứng, truy xuất, tiêu chuẩn nhà máy và trách nhiệm chuỗi cung ứng sẽ là "điểm quyết định" khi chốt đơn ở các thị trường lớn như EU hay Mỹ. Do đó, dự kiến xuất khẩu chả cá và surimi của Việt Nam năm 2026 sẽ tiếp tục đà tăng trưởng.
Pha Lê