Tại hội thảo "Lãnh đạo kiểu Cụ Hồ – Bản lĩnh doanh nhân Việt thời đại mới", được tổ chức mới đây dành cho học viên và cựu học viên của Viện Quản trị & Công nghệ FSB (Tập đoàn FPT), ông Nguyễn Thành Nam, nguyên Tổng giám đốc FPT, đã đưa ra một góc nhìn đáng chú ý: nếu tiếp cận đúng bản chất, tư tưởng Hồ Chí Minh có thể được nhìn nhận như một hệ nguyên tắc lãnh đạo thực tiễn, mang nhiều giá trị tham chiếu cho doanh nghiệp Việt Nam hôm nay.
Điều này cũng được ông rút ra từ chính kinh nghiệm thực tiễn của mình khi được giao là người "lãnh ấn" triển khai chiến lược toàn cầu hóa của FPT với hướng đi xuất khẩu phần mềm. Tìm ra giải pháp cho xuất khẩu phần mềm từ một quyển sách viết về Bác Hồ, ông Nam rất tâm đắc với bài học từ vị lãnh tụ huyền thoại của Việt Nam. Những bài học từ Bác Hồ như "mình yếu thì phải đánh thế chứ không dùng lực", "phải dựa vào nhân dân và nhân dân sẽ là người đưa ra lời giải chứ không phải lãnh đạo", "đi tiếp thị thì phải có người danh tiếng giới thiệu trước" … đã được ông Nam áp dụng triệt để trong sự nghiệp xuất khẩu phần mềm.
Chiến thuật "châu chấu đá voi" và nghệ thuật tạo thế
Với nhiều học viên tham dự hội thảo, một trong những điều đọng lại nhất là cách ông Nguyễn Thành Nam kể về những bài học quản trị ông đúc rút từ thực tiễn kinh doanh và quá trình nghiên cứu về tư tưởng lãnh đạo Hồ Chí Minh.
Ông Nam chia sẻ, trong những ngày đầu đưa FPT ra thị trường quốc tế, doanh nghiệp Việt gần như không có lợi thế về quy mô, thương hiệu hay nguồn lực nếu đặt cạnh các tập đoàn công nghệ toàn cầu. Nếu chọn cách đối đầu trực diện, cơ hội chiến thắng gần như không có.
Theo ông Nam, "thế" không đơn thuần là sự nhanh nhạy, mà là khả năng định vị chiến lược biết chọn đúng điểm để cạnh tranh, biết tận dụng bối cảnh, biết tạo lợi thế bằng quan hệ, luật chơi hoặc sự linh hoạt.
Ông Nam cũng nhấn mạnh, nếu chỉ dựa vào "thế" thì chưa đủ, mà cần phải biết kết nối con người. Theo ông Nam, bán hàng thực chất là "chạm đến tâm hồn khách hàng". Nhiều doanh nghiệp thất bại không phải vì sản phẩm tệ, mà vì họ chỉ chăm chăm nói mình có gì, thay vì hiểu điều gì thực sự quan trọng với khách hàng.
Năng lực lãnh đạo không nằm ở việc nói thật hay, mà ở khả năng giao tiếp với nhiều nhóm đối tượng khác nhau. Nói với nhân viên theo cách họ hiểu, với đối tác theo ngôn ngữ của đối tác, với khách hàng bằng điều họ quan tâm.
Giữ mục tiêu bất biến giữa một thế giới luôn biến động
Khi thế giới kinh doanh bị cuốn vào vòng xoáy chuyển đổi số, AI và những dịch chuyển địa chính trị, nhiều doanh nghiệp dễ rơi vào hai thái cực: hoặc bảo thủ đến tụt lại phía sau, hoặc chạy theo mọi xu hướng đến mức đánh mất bản sắc.
Theo ông Nguyễn Thành Nam, đây chính là lúc bài học về sự kiên định với mục tiêu cốt lõi nhưng linh hoạt trong phương pháp trở nên đặc biệt giá trị. Ông Nam dẫn chứng, Bác Hồ rất linh hoạt nhưng không bao giờ đánh mất mục tiêu cuối cùng đó là "không có gì quý hơn độc lập, tự do" của dân tộc.
Tại hội thảo, ông Nam nhấn mạnh, phương pháp có thể thay đổi, nhưng mục tiêu thì không thể thay đổi. Một doanh nghiệp muốn đi đường dài trước hết phải xác định thật rõ mình đang tồn tại để giải quyết vấn đề gì. Khi mục tiêu đủ rõ, tổ chức mới biết đâu là thích ứng chiến lược, đâu chỉ là phản ứng ngắn hạn.
Trong hành trình phát triển của FPT, chính tư duy này từng nhiều lần được kiểm chứng. Có những giai đoạn doanh nghiệp buộc phải linh hoạt để tồn tại, nhưng nếu thấy cơ hội nào cũng lao theo, tổ chức rất dễ đánh mất bản sắc.
Đặt trong bối cảnh doanh nghiệp hiện nay, đây là năng lực sống còn. AI có thể khiến một mô hình kinh doanh trở nên lỗi thời chỉ sau vài quý, thậm chí là vài tháng. Nhưng không phải cứ công nghệ mới xuất hiện là doanh nghiệp phải lao vào. Điều quan trọng hơn là: công nghệ đó có giúp tổ chức tiến gần hơn tới mục tiêu cốt lõi hay không?
Chính vì vậy, năng lực lãnh đạo thời AI không chỉ là doanh thu, lợi nhuận mà còn là tư duy thực chiến, ra quyết định nhanh, chính xác giữ cho doanh nghiệp bất biến giữa môi trường kinh doanh đầy biến động.
Những giá trị này cũng được lan tỏa thông qua những nội dung được giảng dạy trong chương trình đào tạo Thạc sĩ Quản trị kinh doanh định hướng STEM và tích hợp AI (SEMBA in AI) của Viện Quản trị & Công nghệ FSB (Tập đoàn FPT). Chương trình không chỉ trang bị kiến thức quản trị, mà giúp các nhà lãnh đạo phát triển tư duy điều hành trong kỷ nguyên AI, thông qua tri thức toàn cầu, trải nghiệm học tập thực chiến và năng lực ứng dụng công nghệ vào các quyết định kinh doanh thực tế.
Ánh Dương