Nấu cơm là việc gần như diễn ra mỗi ngày trong mọi gia đình. Tuy nhiên, để có một nồi cơm dẻo, thơm và vẫn giữ được tối đa dưỡng chất, không chỉ chọn gạo ngon mà ngay từ bước vo gạo cũng cần thực hiện đúng cách.
Không ít người cho rằng vo càng nhiều lần thì gạo càng sạch, cơm sẽ trắng và ngon hơn. Thực tế, quan niệm này chưa hoàn toàn đúng. Theo PGS.TS.BS Nguyễn Trọng Hưng (Viện Dinh dưỡng quốc gia), vo gạo quá nhiều lần, đặc biệt là chà xát mạnh nhiều lần, có thể làm thất thoát đáng kể lượng vitamin và khoáng chất nằm ở lớp ngoài của hạt gạo.
Vo gạo mấy lần là đủ?
Thông thường, 2 lần vo là hợp lý với đa số các loại gạo hiện nay.
Lần vo thứ nhất là quan trọng nhất. Mục đích là loại bỏ bụi bẩn, tạp chất và phần cám còn bám bên ngoài hạt gạo. Nên cho nhiều nước, dùng tay đảo nhẹ từ dưới lên trên rồi gạn bỏ nước, tránh chà xát mạnh.
Lần vo thứ hai giúp làm sạch thêm mà vẫn hạn chế mất dưỡng chất. Sau bước này, nước thường đã trong hơn đáng kể.
Nếu sau hai lần nước vẫn còn đục, có thể vo thêm lần thứ ba. Tuy nhiên đây chỉ là bước bổ sung, không phải càng vo nhiều càng tốt.
Vì sao không nên vo gạo 4–5 lần?
Lớp ngoài của hạt gạo chứa nhiều vitamin nhóm B và một số khoáng chất. Khi vo quá nhiều lần hoặc bóp, chà mạnh tay, các chất này sẽ tan vào nước và bị đổ bỏ.
Ngoài việc giảm giá trị dinh dưỡng, vo quá kỹ còn có thể khiến cơm sau khi nấu kém thơm và giảm độ ngon tự nhiên của hạt gạo.
Cách vo gạo đúng để đảm bảo dinh dưỡng món cơm
Số lần vo quan trọng, nhưng cách vo còn quan trọng hơn:
Dùng tay đảo nhẹ, không bóp hay chà mạnh.
Để các hạt gạo cọ xát nhẹ với nhau là đủ làm sạch.
Không ngâm gạo quá lâu trước khi nấu.
Với các loại gạo chất lượng cao hoặc gạo hữu cơ, nhiều trường hợp chỉ cần vo 1–2 lần là có thể nấu.
Sai lầm khi sử dụng nồi nấu cơm cần bỏ ngay
Bên cạnh việc vo gạo đúng cách, chuyên gia khuyến cáo nên tránh những sai lầm dưới đây khi sử dụng nồi nấu cơm.
Dùng nồi sai chức năng
Nhiều người tận dụng nồi cơm điện để chiên, xào hoặc nấu những món vượt quá khả năng của thiết bị. Với các dòng nồi thông thường, việc sử dụng sai mục đích có thể làm bong lớp chống dính, biến dạng lòng nồi và ảnh hưởng đến cảm biến nhiệt. Nếu muốn chế biến nhiều món ăn, nên kiểm tra kỹ hướng dẫn hoặc chọn loại nồi đa năng được nhà sản xuất hỗ trợ.
Bỏ qua hướng dẫn sử dụng trên nồi
Mỗi loại nồi cơm điện có thiết kế và chức năng khác nhau. Có nồi chỉ có chế độ nấu và giữ ấm, trong khi các dòng điện tử hoặc cao tần có nhiều chế độ cho từng loại gạo, cháo, hấp hay nấu nhanh. Không đọc hướng dẫn khiến nhiều người dùng sai chế độ, chọn thời gian không phù hợp hoặc chưa tận dụng hết khả năng của thiết bị.
Không kiểm tra nguồn điện
Một lỗi khá phổ biến là cắm nồi vào ổ điện lỏng, dây nguồn bị gập hoặc dùng chung với quá nhiều thiết bị công suất lớn. Nguồn điện không ổn định có thể khiến nồi hoạt động kém hiệu quả, cơm chín không đều và về lâu dài làm ảnh hưởng đến mạch điện bên trong. Trước khi nấu, nên kiểm tra dây cắm và đảm bảo ổ điện chắc chắn, an toàn.
Lười vệ sinh sau khi nấu
Sau mỗi lần sử dụng, lòng nồi, nắp trong và van thoát hơi cần được rửa sạch và lau khô. Cặn tinh bột, hơi nước và dầu mỡ tích tụ lâu ngày không chỉ gây mùi khó chịu mà còn tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển. Ngoài việc ảnh hưởng đến hương vị cơm, việc vệ sinh kém còn làm giảm độ bền của các bộ phận bên trong nồi.
Đong gạo và nước theo cảm tính
Đây là nguyên nhân rất thường gặp khiến cơm lúc khô, lúc nhão. Mỗi loại gạo sẽ cần lượng nước khác nhau, ví dụ gạo dẻo, gạo thơm hay gạo lứt không có cùng tỷ lệ nước. Việc dùng cốc đong đi kèm và tham khảo vạch mức nước trong lòng nồi sẽ giúp cơm chín đều và giữ được độ ngon ổn định hơn.
Mở nắp khi nồi đang nấu
Nhiều người sốt ruột nên mở nắp để kiểm tra cơm giữa chừng. Thói quen này làm thất thoát nhiệt và hơi nước, khiến quá trình làm chín bị gián đoạn. Kết quả là cơm có thể chín không đều hoặc mất độ dẻo. Tốt nhất nên chờ đến khi nồi chuyển sang chế độ giữ ấm rồi mới mở nắp.
Muốn cơm ngon và nồi bền, hãy nhớ 3 điều
Vo gạo vừa đủ, không vo quá nhiều lần.
Đong đúng tỷ lệ gạo và nước theo từng loại gạo.
Vệ sinh nồi sạch sẽ và sử dụng đúng chức năng của thiết bị.
Chỉ cần thay đổi vài thói quen nhỏ, bạn không chỉ có những bữa cơm ngon hơn mà còn giúp nồi cơm điện hoạt động ổn định, tiết kiệm điện và bền lâu hơn theo thời gian.
(Ảnh minh hoạ: Internet)
Tuấn Khang