Kính thông minh đang được nhiều hãng công nghệ đặt cược sẽ trở thành thiết bị cá nhân quan trọng tiếp theo. Nhưng tại Na Uy, khả năng ghi hình gần như không gây chú ý của chúng đang làm dấy lên một phản ứng theo hướng ngược lại.
Chính phủ Na Uy đang chuẩn bị đề xuất lệnh cấm tạm thời đối với kính thông minh tích hợp AI tại một số địa điểm công cộng như trường học, công viên và bãi biển. Biện pháp này nhằm tạo thêm thời gian để giới chuyên gia đánh giá tác động của công nghệ và xây dựng khuôn khổ quản lý lâu dài.
Torgeir Eikstad Micaelsen, Bộ trưởng Số hóa và Quản trị công Na Uy, cho biết người dân ngày càng lo ngại kính thông minh có thể bị sử dụng để xâm phạm quyền riêng tư. Khác với điện thoại, thiết bị đeo trên mặt có thể chụp ảnh hoặc quay video mà những người xung quanh khó nhận ra.
Điều này khiến bất kỳ ai cũng có nguy cơ vô tình xuất hiện trong hình ảnh được ghi lại, ngay cả khi họ không biết hoặc không đồng ý.
“Lệnh cấm tạm thời sẽ cho chúng tôi thời gian tiến hành đánh giá kỹ lưỡng và tổ chức một cuộc thảo luận đầy đủ, từ đó đặt nền móng cho quy định lâu dài”, ông Micaelsen cho biết.
Không phải mọi nơi đều bị cấm
Đề xuất không nhằm loại bỏ hoàn toàn kính thông minh khỏi Na Uy. Phạm vi hạn chế dự kiến tập trung vào những địa điểm mà người dân thường không nghĩ mình đang bị ghi hình, bao gồm công viên, bãi biển, trường học và một số không gian công cộng khác.
Những nơi không tồn tại nguy cơ xâm phạm quyền riêng tư có thể không nằm trong diện áp dụng.
Dù đề xuất cấp quốc gia vẫn đang được chuẩn bị, một số tổ chức tại Na Uy đã hành động trước. Chính quyền Oslo hiện cấm hoàn toàn kính thông minh trong trường học. Equinor, tập đoàn dầu khí lớn nhất nước này, cũng không cho phép sử dụng thiết bị tại văn phòng và các cơ sở ngoài khơi.
Theo Bộ trưởng Micaelsen, Na Uy không nên trở thành một xã hội nơi người dân tránh tới những địa điểm công cộng vì sợ bị quay phim hoặc giám sát mà không đồng ý.
Ông cảnh báo cảm giác liên tục có thể bị ghi lại sẽ khiến không gian chung trở nên thiếu an toàn và làm người dân có xu hướng thu mình.
Trở ngại lớn với tham vọng thay thế smartphone
Các hãng công nghệ như Meta đang đặt cược mạnh vào kính thông minh. Thiết bị có thể chụp ảnh, quay video, nghe nhạc và cho phép người dùng trò chuyện với trợ lý AI bằng giọng nói mà không cần lấy điện thoại ra khỏi túi.
Về lâu dài, một số công ty tin rằng kính thông minh có thể trở thành giao diện chính để con người tương tác với AI, thậm chí thay thế một phần vai trò của smartphone.
Tuy nhiên, chính khả năng hoạt động kín đáo lại tạo ra bài toán khó. Một chiếc điện thoại được giơ lên thường giúp người xung quanh nhận biết họ có thể đang bị ghi hình. Với kính thông minh, camera luôn nằm ngang tầm mắt và có thể hoạt động mà không tạo ra dấu hiệu đủ rõ ràng.
Na Uy không phải nơi duy nhất phản ứng trước công nghệ này. Kính thông minh đã bị hạn chế tại một số không gian nhạy cảm ở nhiều quốc gia. Hệ thống tòa án bang New York, Mỹ, cũng đã cấm sử dụng chúng trong các tòa án vì lo ngại hoạt động ghi âm, ghi hình trái phép.
Đề xuất của Na Uy mới chỉ là biện pháp tạm thời và chưa trở thành lệnh cấm trên toàn quốc. Tuy nhiên, đây có thể là một trong những động thái quản lý mạnh tay đầu tiên nhắm trực tiếp vào thế hệ kính AI mới, đúng lúc các hãng công nghệ đang muốn đưa chúng trở thành một phần quen thuộc của đời sống hằng ngày.
Tuấn Nguyễn