"Sau khi trả hết nợ nhà và nợ xe, điều đầu tiên tôi làm là đặt vé đưa bố mẹ hai bên và con đi du lịch vài ngày. Lúc đó, tôi mới thấy mình thật sự được thở".
Đó là chia sẻ của chị Chen – một phụ nữ ngoài 40 tuổi – sau hơn một thập kỷ sống trong guồng quay vay nợ, trả góp và luôn thấp thỏm chuyện tiền bạc mỗi cuối tháng.
Nhìn chị bây giờ, nhiều người nghĩ cuộc sống đã rất ổn định: có nhà riêng, có xe, con cái đủ đầy. Nhưng phía sau vẻ bình yên ấy là hơn 10 năm gần như không dám nghỉ ngơi.
"Lúc mua nhà, tôi từng nghĩ mình đủ sức lo được mọi thứ"
Hơn 10 năm trước, sau khi kết hôn và sinh con đầu lòng, vợ chồng chị quyết định mua một căn hộ 3 phòng ngủ gần trường học.
Họ đặt cọc khoảng 200.000 nhân dân tệ (hơn 700 triệu đồng), vay thêm 400.000 nhân dân tệ, tương đương khoảng 1,4 tỷ đồng.
Thời điểm đó, chị Chen có công việc ổn định, chồng cũng có thu nhập khá. Hai người tin rằng chỉ cần chăm chỉ làm việc, khoản trả góp khoảng 3.000 tệ/tháng sẽ không phải vấn đề quá lớn.
"Lúc ấy tôi nghĩ đơn giản lắm. Có nhà thì gia đình sẽ ổn định hơn, con cái cũng có môi trường sống tốt hơn", chị kể.
Nhưng ngay sau khi nhận nhà, sửa chữa và mua sắm nội thất, tài khoản của cả hai gần như cạn sạch.
Ngoài tiền vay mua nhà, gia đình còn có thêm khoản vay sửa sang, nợ người thân và rất nhiều chi phí nuôi con phát sinh.
Đó cũng là lúc áp lực tài chính bắt đầu bao trùm cuộc sống.
Có những tháng, lương vừa nhận đã chia hết cho các khoản nợ
Chị Chen nhớ rõ cảm giác mỗi lần nhận lương: tiền vừa về tài khoản là lập tức phải chia cho tiền nhà, tiền vay, tiền học của con và sinh hoạt gia đình.
Có thời điểm, toàn bộ chi tiêu trong nhà phải được kiểm soát rất chặt:
Không dám mua sắm tùy hứng Hạn chế đi chơi Gần như không có du lịch Thứ gì dùng được thì cố dùng tiếp
Trong khi chồng nhận thêm việc ngoài giờ, chị cũng học cách tính toán từng khoản nhỏ.
"Tôi từng đứng trong siêu thị gần nửa tiếng chỉ để cân nhắc xem có nên mua thêm một hộp trái cây nhập khẩu cho con hay không", chị kể.
Những khoản chi nhỏ ngày trước không đáng nghĩ ngợi, giờ đều phải cân đo rất kỹ.
Điều khiến phụ nữ mệt nhất đôi khi không phải thiếu tiền
Sau vài năm, công việc của chồng chị gặp khó khăn, thu nhập giảm mạnh. Áp lực trả nợ bắt đầu đè nặng hơn bao giờ hết.
"Khoản vay mua nhà giống như một chiếc đồng hồ đếm ngược mỗi tháng. Dù mệt thế nào, mình vẫn phải tiếp tục đi làm".
Có những lúc chị muốn nghỉ ngơi một thời gian vì quá kiệt sức, nhưng rồi lại không dám.
Chị sợ:
- Mất việc
- Thu nhập giảm
- Không đủ tiền trả góp
- Gia đình rơi vào khủng hoảng tài chính
"Tôi nhận ra người phụ nữ có vay nợ thường rất khó cho phép bản thân nghỉ ngơi thật sự".
Cảm giác đó kéo dài suốt nhiều năm.
Sau hơn 10 năm trả góp, số nợ còn lại khiến chị choáng váng
Có lần chị mở lại hồ sơ vay ngân hàng và giật mình khi thấy:
Sau hơn 10 năm trả đều đặn, khoản nợ gốc vẫn còn hơn 200.000 nhân dân tệ chưa thanh toán.
"Lúc đó tôi thật sự hụt hẫng. Mình đã dành cả thanh xuân để trả nợ, vậy mà số tiền còn lại vẫn rất lớn".
Cuối cùng, vợ chồng chị quyết định vay người thân để trả hết khoản thế chấp còn lại một lần.
Với chị, nợ người thân ít nhất còn có sự cảm thông, còn nợ ngân hàng luôn đi kèm áp lực và cảm giác bị thúc ép mỗi tháng.
Sau cùng, thứ khiến chị hạnh phúc lại là cảm giác được sống nhẹ đầu
Sau khi trả hết nợ, cuộc sống của chị không thay đổi quá nhiều về vật chất.
Nhưng tinh thần thì khác hoàn toàn.
Chị bắt đầu:
- Dám mua quần áo mình thích
- Dám đưa bố mẹ đi chơi
- Dám nghỉ ngơi cuối tuần
- Dám nghĩ đến việc chăm sóc bản thân nhiều hơn
"Trước đây, tôi luôn sống trong tâm thế phải cố thêm chút nữa để đủ tiền".
Điều khiến chị tiếc nhất không phải số tiền lãi đã trả, mà là những năm tháng mình sống quá căng thẳng.
Nhiều phụ nữ tuổi 40 bắt đầu nhìn lại bài toán "an cư"
Hiện nay, ngày càng nhiều phụ nữ trung niên không còn xem việc vay thật nhiều để mua nhà là mục tiêu bắt buộc.
Thay vào đó, họ bắt đầu cân nhắc:
- Khoản vay có phù hợp thu nhập không?
- Có nên đánh đổi sức khỏe và sự tự do để sở hữu căn nhà quá lớn?
- Liệu "an cư" có nhất thiết phải đi kèm áp lực trả nợ suốt 20–30 năm?
Bởi sau tuổi 40, nhiều người nhận ra:
Một căn nhà có thể mang lại cảm giác ổn định. Nhưng chất lượng sống thật sự đôi khi lại nằm ở việc mình có được sống nhẹ lòng, ngủ ngon và dám tận hưởng cuộc sống hay không.
Phương Trần